IV SA/Gl 922/16
WyrokWSA w Gliwicach2017-07-20
Skład orzekający: Szczepan Prax, Renata Siudyka, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej może zmienić decyzję przyznającą usługi opiekuńcze na niekorzyść strony, skracając okres ich świadczenia, w sytuacji gdy strona nie współpracuje z pracownikami socjalnymi lub utrudnia realizację usług, mimo wcześniejszego przyznania tych świadczeń?Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej może zmienić decyzję przyznającą usługi opiekuńcze na niekorzyść strony, skracając okres ich świadczenia, jeśli strona nie współpracuje z pracownikami socjalnymi lub utrudnia realizację usług, co stanowi podstawę do zastosowania art. 11 ust. 2 w związku z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej. Prawo do świadczeń z pomocy społecznej ma charakter subsydiarny, a strona ma obowiązek aktywnego współdziałania w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej.Stan faktyczny
Prezydent Miasta przyznał S. K. usługi opiekuńcze na określony czas. W trakcie świadczenia usług pojawiły się problemy z realizacją, wynikające z żądań siostrzeńca strony, trudności z dostępem do mieszkania oraz częste zawieszanie usług. Organ I instancji zmienił decyzję, skracając okres świadczenia usług. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. S. K. wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, w tym sporu dotyczącego opłat za usługi.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Protokolant specjalista Agnieszka Rogowska-Bil, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lipca 2017 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych oddala skargę.
Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] nr [...] działając na podstawie art. 106 ust. 1, ust. 4, ust. 5 w związku z art 11 ust. 2, art. 50 ust. 2, ust. 3, ust. 5, ust. 6 i art. 14 ustawy dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 930 - dalej "u.p.s."), art. 104 i 108 § 1 K.p.a. zmienił decyzję z dnia [...] nr [...] w ten sposób, że przyznał S. K. pomoc w formie usług opiekuńczych świadczonych przez opiekunkę MOPS do dnia 18 lipca 2016 r.
W uzasadnieniu wskazał, że decyzją z dnia [...] przyznano stronie pomoc w formie usług opiekuńczych na okres od 1 maja 2016 r. do 31 października 2016 r. w wymiarze 10 godzin tygodniowo, świadczonych po 2 godziny dziennie od poniedziałku do piątku, przez opiekunkę MOPS. Organ zauważył, że w toku świadczenia pomocy dla strony realizacja usług nie przebiegała prawidłowo z uwagi na rozbieżność wymagań siostrzeńca strony J. B. z zakresem przyznanych usług, trudnościami w dojściu do jej mieszkania, jak i częstym zawieszaniu usług oraz żądaniami zmiany osoby realizującej usługi zgłaszanymi przez siostrzeńca strony, nie będącego świadczeniobiorcą. Powyższe powodowało wielokrotnie zmiany osób świadczących usługi, a 10 marca 2016 r., również zmianę podmiotu świadczącego usługi (przejęcie usług przez opiekunkę tutejszego MOPS w dniach od poniedziałku do piątku). Jak ustalił organ I instancji na podstawie pisemnych informacji opiekunek zlecano im czynności nie należące do zakresu ich obowiązków np. wkładanie bigosu do słoików, gotowanie dla kur itd. Realizacja przyznanych usług opiekuńczych była utrudniona z uwagi na problemy z wejściem do mieszkania strony.
Organ I instancji wystosował do strony pismo z dnia 13 maja 2016 r., w którym wskazał na konieczność uregulowania kwestii dostępu na posesję strony do 31 maja 2016 r. Strona nie uregulowała tego obowiązku utrudniając dostęp opiekunkom do posesji. Jednocześnie siostrzeniec strony systematycznie zgłaszał zawieszenie usług na rzecz strony: w kwietniu 2016 r., przy ogółem 60 godzinach przyznanych usług zrealizowano 34,5 godziny, w maju 2016 r., na 62 godziny - wypracowano 47 godzin, natomiast w czerwcu 2016 r., na 60 godzin - wypracowano 38 godzin, wskazując, że potrzeby strony są zaspokajane we własnym zakresie. Pismem z dnia 27 maja 2016 r. organ I instancji poinformował S. K. o możliwości zrezygnowania z przyznanego świadczenia i skorzystania z prywatnych agencji opiekuńczych prowadzących działalność na terenie miasta w sytuacji gdyby przyznana pomoc nie odpowiadała jej potrzebom strony lub gdy strona utraciła zaufanie do MOPS.
Organ I instancji w dniu 15 czerwca 2016 r. działając na podstawie art. 61 K.p.a. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie realizacji usług przyznanych decyzją z dnia [...] Podkreślił, że art. 4 u.p.s. wskazuje, że osoby korzystające z pomocy społecznej zobowiązane są do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej i zauważył, że brak współdziałania może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych. Wobec powyższego organ na podstawie art. 106 ust. 5 u.p.s. zmienił poprzednio obowiązującą decyzję w sprawie usług opiekuńczych.
Od tej decyzji strona wniosła odwołanie wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Podniosła, że nie mogła zapoznać się z materiałem dowodowym w sprawie oraz stwierdziła, że ustalenia poczynione przez organ nie są zgodne ze stanem faktycznym. Zdaniem strony realizacja usług nie przebiegała prawidłowo z winy MOPS. Wskazała, że opiekunki wcześniej nie miały problemów z wejściem do jej posesji, a problemy obecnie są "sztucznie tworzone". W ocenie strony MOPS nie posiada wykwalifikowanych pracowników mogących zapewnić odpowiednią jakość usług.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania oraz zastosowane regulacje prawne. Podniósł, że uprawnienia wynikające z przepisów u.p.s. mają charakter subsydiarny, co oznacza, że osoba wnioskująca o przyznanie pomocy zobligowana jest w pierwszej kolejności do przezwyciężania we własnym zakresie swych problemów, a dopiero gdy nie jest w stanie tego dokonać, może być przyznana pomoc społeczna. Wskazał, że ustawa o pomocy społecznej formułuje jako podstawową - zasadę, że każda osoba wnioskująca o świadczenie ze środków publicznych przeznaczonych na pomoc społeczną, jest zobowiązana do pełnego wykorzystania własnych uprawnień, zasobów i możliwości w celu pokonania trudnej sytuacji życiowej. Jeżeli zaś nie wykonuje takiego obowiązku, to nie występuje podstawowa przesłanka niezbędna do objęcia jej pomocą ze środków publicznych. Konstrukcja tej zasady wskazuje, że organy pomocy społecznej nie wyręczają obywatela z obowiązku utrzymywania się w trudnej życiowo sytuacji, ale wymagają od niego aktywności w pokonywaniu trudności życiowych i współdziałania z organami pomocy społecznej. W ocenie Kolegium dla zastosowania sankcji opisanych w art. 106 ust. 5 w związku z art. 11 ust. 2 u.p.s. nie bez znaczenia są okoliczności, w jakich następuje odmowa współdziałania. Zakresem tego przepisu objęta jest bezspornie świadoma, celowa lub złośliwa odmowa współpracy.
Kolegium zauważyło, iż organ I instancji podał, że w toku świadczenia pomocy na rzecz S. K. realizacja usług opiekuńczych nie przebiegała prawidłowo, z uwagi na rozbieżność wymagań siostrzeńca strony J. B. z zakresem przyznanych usług, trudności w dojściu do mieszkania, jak również częste zawieszanie usług oraz żądania zmiany osoby realizującej usługi. Wskazano, że z pisemnych informacji opiekunek wynika ,iż zlecano im czynności nie należące do zakresu ich obowiązków. Z informacji tych wynika również, że J. B. często był obecny podczas wykonywanych czynności, obserwował, przyglądał się nawet w trakcie wykonywanych czynności higienicznych, komentował, podnosił głos na opiekunki, grożąc im, jednocześnie informując, że sam gotuje i wykonuje inne czynności. Ponadto siostrzeniec strony systematycznie wnosił o zawieszenie usług opiekuńczych wskazując, że potrzeby te są zaspokojone.
Zdaniem Kolegium, obszerny materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie jednoznacznie potwierdza ustalenia organu I instancji zawarte w uzasadnieniu decyzji. Ponadto S. K. miała świadomość postawy J. B. względem opiekunek sprawujących nad nią opiekę. Natomiast w odniesieniu do zarzutu podniesionego w odwołaniu, zauważono, iż w zawiadomieniu z dnia 15 czerwca 2016 r. o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie strona została poinformowana o prawie czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu, a przed wydaniem decyzji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. W ocenie Kolegium przedstawiona przez organ I instancji oraz udokumentowana w aktach sprawy postawa strony jednoznacznie wskazuje na brak współdziałania z pracownikami socjalnymi, co pozwoliło organowi I instancji na dokonanie zmiany w decyzji przyznającej S. K. pomoc w formie usług opiekuńczych na podstawie art. 106 ust. 5 w związku z art. 11 ust. 2 u.p.s.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1) art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. oraz art. 106 ust.5 w zw. z art. 11 ust. 2, art. 50 ust. 2 u.p.s. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy wyrażające się m.in. w pominięciu okoliczności związanych ze sporem istniejącym pomiędzy skarżącą, a organem I instancji powstałym na tle zwrotu należności z tytułu opłaty za świadczone usługi opiekuńcze, rozstrzygniętym na niekorzyść Prezydenta Miasta B. decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego B. z dnia [...] sygn. akt [...] stanowiącym rzeczywiste powody wydania skarżonej decyzji zamiast ustalonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze rzekomych przyczyn dotyczących braku współpracy ze strony uprawnionej czy zbędności usług opiekuńczych wobec opieki ze strony siostrzeńca J. B.,
2) art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. oraz art. 106 ust. 5 w zw. z art. 11 ust. 2, art. 50 ust. 2 u.p.s. poprzez brak przeprowadzenia w toku postępowania odwoławczego postępowania dowodowego w zakresie wnioskowanym przez skarżącą w piśmie z dnia 22 sierpnia 2016 r. złożonym w tym samym dniu za prezentatą w SKO w B. na okoliczność braku przeszkód związanych z wejściem do mieszkania skarżącej od strony ul. [...] w B., a tym samym braku zagrożeń dla życia i zdrowia opiekunek; braku obciążających skarżącą przyczyn spóźnień i opóźnień wejścia opiekunek do mieszkania skarżącej, nieistnienia podstaw do formułowania zarzutu o braku współdziałania ze strony skarżącej lub jej rodziny z pracownikiem socjalnym, rzeczywistych powodów interwencji policji żądanych przez skarżącą,
3) art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 K.p.a. oraz art. 106 ust. 5 w zw. z art. 11 ust.2, art. 50 ust.2 u.p.s. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z przyczynami zawieszeń świadczenia usług na rzecz skarżącej wyrażające się w uznaniu, że wyłączną ich przyczyną było ich zaspakajanie we własnym zakresie, podczas gdy, zawieszenia usług następowały z powodów najczęściej leżących po stronie osób świadczących usługi opiekuńcze, przez co w żadnym razie okresy zawieszeń w świadczeniu usług nie mogły stanowić podstawy ustalenia zbędności usług opiekuńczych.
Skarżąca podnosząc powyższe zarzuty wniosła o uchylenie obydwu decyzji. Zdaniem strony skarżącej wydanie decyzji z dnia [...] skracającej okres pomocy w formie usług opiekuńczych świadczonych przez opiekunkę MOPS nastąpiło w toku postępowania prowadzonego pod sygn. akt [...] przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w B. z odwołania skarżącej od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia[...] . mocą której organ ustalił wobec S. K. zwrot należności z tytułu opłaty za świadczone usługi opiekuńcze w okresie od 1 kwietnia 2016r do dnia 30 kwietnia 2016 r. w wysokości 186,51 zł. Następnie w dalszym toku tego postępowania w przedmiocie ustalenia zwrotu należności z tytułu opłaty ze świadczone usługi opiekuńcze organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem skarżącej organ I instancji wobec skutecznego kwestionowania przez skarżącą podstaw do naliczania opłaty za usługi opiekuńcze, zdecydował się na skrócenie okresu uprawnienia do korzystania z tych usług, pierwotnie przyznanego do dnia 31 października 2016 r. Prezydent zamiast prowadzić ponownie postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, wyjaśniający tok rozumowania i rację decyzyjną, wydał decyzję zmieniającą okres uprawnienia do korzystania z pomocy społecznej skracając ten okres o 2,5 miesiąca kalendarzowego. Powyższe okoliczności zostały pominięte przy gromadzeniu materiału dowodowego w sprawie, mimo że winny być znane organowi odwoławczemu z urzędu.
Zdaniem skarżącej, która ma 88 lat, nie zachodzi żadna ze wskazanych przez organy obydwu instancji podstaw do zmiany okresu uprawnienia do korzystania z pomocy społecznej. Z pomocy społecznej w formie usług opiekuńczych korzysta od lat trzech i w tym okresie nie nastąpiła żadna zmiana w jej sytuacji, która uzasadniałaby skrócenie jej prawa do korzystania z pomocy społecznej.
Wszystkie okoliczności wskazane w decyzji organu I instancji zostały bezkrytycznie podzielone przez organ II instancji z pominięciem rzeczywistego tła sporu między stronami powstałego na tle rozliczeń opłaty za usługi, a także wskutek braku przeprowadzenia postępowania dowodowego we wskazanym przez skarżącą zakresie w jej piśmie z dnia 22 sierpnia 2016 r. Skarżąca w tym piśmie powołała się na ustalenia z oględzin jej nieruchomości przy ul. [...] w B., przeprowadzonych w obecności biegłego sądowego rzeczoznawcy, niepotwierdzających lansowanej w skarżonych decyzjach tezy o utrudnionym dostępie opiekunek do mieszkania zajmowanego przez S. K.
W dalszej części skargi strona wskazała na obowiązki organów wynikające z art. 77, 75 i 77 § 1 K.p.a. akcentując, że organ odwoławczy ustalił fakty mające znaczenie dla sprawy bez rozważenia wniosku dowodowego strony zgłoszonego w piśmie z 22 sierpnia 2016 r. Przeprowadzenie tego dowodu zmieniłoby ustalenia faktyczne. Ponadto organ nie uwzględnił faktów znanych temu organowi z urzędu związanych ze sporem powstałym na tle rozliczeń za usługi opiekuńcze ukazujących rzeczywiste motywy działania organu I instancji. Zaniechania organu odwoławczego nie pozwoliły również na ustalenie rzeczywistych przyczyn dla których strona uprawniona do świadczeń zgłaszała żądania w przedmiocie ich czasowego zawieszenia. Zdaniem skarżącej do zawieszeń dochodziło z przyczyn leżących po stronie opiekunek. Skarżąca tylko raz wezwała na pomoc policję, gdy opiekunka w okresie zawieszenia usług bezpodstawnie weszła do jej mieszkania i odmówiła jego opuszczenia. W pozostałych przypadkach to opiekunki bez żadnej przyczyny wzywały policję oraz straż i to w okresach zawieszenia usług.
W konkluzji skarżąca podała, że w ciągu trzeciego z kolei roku korzystania przez nią z tych usług, po skutecznym zakwestionowaniu sposobu obciążania jej częściową odpłatnością za usługi przez Prezydenta Miasta B., nagle organ I instancji stwierdził zbędność usług opiekuńczych oraz brak wymaganej ustawowo współpracy ze strony skarżącej, co stanowiło podstawę dokonanej zmiany. Natomiast nieprzyjemne incydenty i zdarzenia powstałe w toku wykonywania usług opiekuńczych mające swą źródłową przyczynę po stronie organu I instancji lub osób faktycznie wykonujących te czynności, zostały koniunkturalnie wykorzystane dla uzasadnienia decyzji organu I instancji.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko i argumentację prawną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Przy czym, stosownie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1396 – dalej "p.p.s.a") Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji zmieniającą decyzję z dnia [...] nr [...] w ten sposób, że przyznano S. K. pomoc w formie usług opiekuńczych świadczonych przez opiekunkę MOPS do dnia 18 lipca 2016 r. Przypomnieć należy, że decyzją z dnia [...] przyznano stronie pomoc w formie usług opiekuńczych na okres od 1 maja 2016 r. do 31 października 2016 r. w wymiarze 10 godzin tygodniowo, świadczonych po 2 godziny dziennie od poniedziałku do piątku, przez opiekunkę MOPS.
Materialnoprawną podstawą kontrolowanej decyzji był przepis art. 11 ust. 2 w związku. z art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 930 z późn. zm., dalej: "u.p.s."). W pierwszej kolejności wskazać należy, że art. 2 u.p.s. stanowi, że celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Natomiast art. 4 u.p.s. nakłada na osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej obowiązek współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej. Zgodnie z art. 11 ust. 2 u.p.s. brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub wykonywania prac społecznie użytecznych, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Obowiązek współdziałania świadczeniobiorców z jednostkami i pracownikami pomocy społecznej jest niezwykle istotny i dlatego też został wielokrotnie zaakcentowany w ustawie. Uprawnienia wynikające z przepisów ustawy o pomocy społecznej mają charakter subsydiarny, co oznacza, że osoba wnioskująca o przyznanie pomocy zobligowana jest w pierwszej kolejności do przezwyciężania we własnym zakresie swych problemów, a dopiero gdy nie jest w stanie tego dokonać, może być przyznana pomoc społeczna. Omawiana ustawa formułuje zatem - jako podstawową - zasadę, iż każda osoba wnioskująca o świadczenie ze środków publicznych przeznaczonych na pomoc społeczną, jest zobowiązana do pełnego wykorzystania własnych uprawnień, zasobów i możliwości w celu pokonania trudnej sytuacji życiowej. Osoba wnioskująca o przyznanie jej pomocy musi zdawać sobie sprawę z faktu, że przyznanie konkretnej formy pomocy i w określonym rozmiarze, nie jest prawnym obowiązkiem organów administracji i nie rodzi dla strony roszczenia o przyznanie tego właśnie świadczenia, zaś dla ośrodka obowiązku jego przyznania. Ośrodki zachowują w tej mierze znaczny zakres swobody zarówno w ocenie warunków bytowych osoby zainteresowanej, jak i w ocenie okoliczności sprawy, a także korzystają ze znacznego zakresu swobody w wyborze właściwego rozstrzygnięcia.
Nadto zgodnie z art. 106 ust. 5 u.p.s. decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5. Przepis powyższy dopuszcza możliwość wzruszenia ostatecznej decyzji uprawniającej z zakresu pomocy społecznej, poprzez jej zmianę lub uchylenie, w sytuacji, w której wystąpiły przesłanki określone m.in. w art. 11 ust. 2 u.p.s..
Z akt sprawy niniejszej jednoznacznie wynika, że S. K. domagając się od organów świadczenia usług opiekuńczych, wielokrotnie podkreślała, że opiekuje się nią siostrzeniec. Skarżąca jest w konflikcie z córką i nie chce od niej pomocy. Jednocześnie konsekwentnie domaga się aby pomocy udzielały jej akceptowane przez nią opiekunki i to w zakresie wykraczającym poza zakres przyznany decyzją. Realizacja usług na rzecz skarżącej nie przebiegała prawidłowo i to z kilku powodów. Istniały rozbieżności pomiędzy zakresem przyznanej opieki, a oczekiwaniami skarżącej, co powodowało konflikty. Skarżąca zarzucała pracownikom MOPS niechęć i brak kompetencji. W pismach z dnia 18 maja 2016 r. oraz z dnia 20 maja 2016. wyrażała niezadowolenie ze sposobu naliczania odpłatności za świadczone usługi i podkreślała, że w jej ocenie nie może być mowy utrudnieniach w dostępie do jej mieszkania. Jednocześnie jej wymagania wobec opiekunek MOPS narastały (karta 160-162 akt adm.). Wielokrotnie na żądanie, siostrzeńca skarżącej zmieniano osoby realizujące usługi na jej rzecz, a 10 marca 2016 r. również zmieniono podmiot świadczący usługi opiekuńcze od poniedziałku do piątku. Opiekunki informowały o zlecaniu im przez siostrzeńca skarżącej czynności nie należących do ich zakresu obowiązków takich jak wkładanie bigosu do słoików, gotowanie dla kur, zapisywanie telefonów (kto i po co dzwonił), robienie płukanek do włosów z orzechów, robienie notatek dotyczących wyglądu i celu wizyty osób odwiedzających skarżącą. Siostrzeniec skarżącej, często obecny podczas wykonywanych przez opiekunki czynności, komentował sposób realizacji usług i podnosił głos na opiekunki grożąc im. Jego zachowanie było przez skarżącą tolerowane. Jednocześnie siostrzeniec skarżącej informował opiekunki, że sam gotuje i wykonuje inne czynności. W aktach sprawy znajdują się notatki opiekunek, z których wynika, że siostrzeniec skarżącej pyta je po co przychodzą skoro ich praca polega tylko na odgrzaniu już przygotowanego posiłku. Z protokołu z dnia 4 lipca 2016 r. (karta 185 akt. adm.) wynika, że skarżąca potwierdziła pracownikom socjalnym w toku wizyty, iż pomaga jej jedynie siostrzeniec. Nadto realizacja przyznanych usług opiekuńczych była utrudniona z uwagi na częste ich zawieszanie oraz problemy opiekunek z wejściem zarówno na teren posesji jak i do mieszkania skarżącej. Organ I instancji dysponował kluczem od jednego zamka w drzwiach przekazanego do MOPS w dniu 6 września 2015 r. (karta 1 akt. adm.) a drzwi były czasem zamykane na dwa zamki ( karta 74 akt. adm). Z powodu trudności z dostępem opiekunek do mieszkania Zastępca Dyrektora MOPS w B. pismem z dnia 13 maja 2016 r. wezwała skarżącą do udostępnienia klucza od bramy w terminie do dnia 31 maja 2016 r. pod rygorem wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie odmowy świadczenia usług opiekuńczych. Skarżąca nie godziła się z twierdzeniami organu i konsekwentnie wskazywała, że dostęp do jej mieszkania nie jest utrudniony, a zgłaszane przez jej siostrzeńca, częste zawieszenia korzystania z usług opiekunki były uzasadnione.
Zdaniem Sąd działania organów zostały podjęte w sposób prawidłowy, w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa, zarzuty skargi są bezzasadne. Należy bowiem zauważyć, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie nie jest decyzja w sprawie opłat za świadczone usługi opiekuńcze, a jak sama skarżąca podkreślała, była ona przedmiotem odrębnego postępowania. Brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla akceptacji stanowiska skarżącej, że działania organów są spowodowane negatywnym dla organu rozstrzygnięciem sporu w sprawie odpłatności za usługi opiekuńcze.
Wobec przedstawionego stanu sprawy Sąd uznał, że organy wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny oraz szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy jej rozstrzyganiu, a nadto wydały decyzje w oparciu o obowiązujące przepisy prawa – zatem nie można im postawić zarzutu wadliwości dokonanego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] zauważyć należy, że skarżoną decyzją skrócono przyznaną skarżącej pomoc w formie usług opiekuńczych świadczonych przez opiekunkę MOPS do dnia 18 lipca 2016 r., a decyzji nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności, a zatem wniosek był bezprzedmiotowy.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło