IV SA/Gl 947/07
WyrokWSA w Gliwicach2008-05-07
Skład orzekający: Wiesław Morys, Stanisław Nitecki, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ inspekcji sanitarnej może stwierdzić chorobę zawodową, jeśli specjalistyczna placówka medyczna nie rozpoznała takiej choroby, mimo istnienia potencjalnego narażenia zawodowego?Ratio decidendi
Organ inspekcji sanitarnej nie może stwierdzić choroby zawodowej, jeśli kompetentna placówka medyczna nie rozpoznała schorzenia zakwalifikowanego do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych, nawet jeśli istniało narażenie zawodowe. Rozpoznanie choroby zawodowej jest zagadnieniem medycznym, a organy inspekcji sanitarnej nie mają uprawnień do dokonywania odmiennych ustaleń w tym zakresie.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H.Z. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K., która odmówiła stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej. Wcześniejsze postępowanie wykazało potencjalne narażenie zawodowe, jednakże specjalistyczne badania medyczne nie potwierdziły choroby. Sąd administracyjny uchylił poprzednią decyzję, wskazując na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego i jednoznacznego ustalenia istnienia choroby. Po uzupełnieniu postępowania, organ odwoławczy ponownie odmówił stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na negatywnym stanowisku Instytutu Medycyny Pracy. Skarżący kwestionował to rozstrzygnięcie, podnosząc, że lekarze opierają się na niewłaściwych wynikach badań i że do stwierdzenia choroby nie jest wymagane rozpoznanie konkretnego schorzenia.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Wita-Łyskawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2008r. sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w D.G. stwierdził u H.Z. chorobę zawodową pod postacią [...] wymienioną w poz. [...] wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115).
Organ ustalił, że H.Z. będąc zatrudniony w latach [...] w Firmie A w D.G. ([...]) na stanowisku [...], a następnie od [...] w Firmie B w D.G. na stanowiskach [...], pracował w warunkach gdzie sposób wykonywania pracy związany był z nadmiernym [...] oraz [...]. Ponadto orzeczeniem lekarskim Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z dnia [...] rozpoznano u w/wym. [...]. Na tej podstawie organ uznał, że zaistniały podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej.
Odwołanie od tej decyzji wniósł pracodawca - Firma B w D.G. kwestionując istnienie związku przyczynowego między schorzeniem a warunkami pracy. Podniesiono, że jedynie praca na stanowisku [...] wykonywana przez pracownika od [...] do [...] oraz [...] do [...], mogłaby ewentualnie wiązać się z potencjalnym narażeniem na chorobę zawodową. Podkreślono przy tym, że w tym okresie pracownik przez [...] dni przebywał na zwolnieniu lekarskim.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję organu I instancji oraz orzekł, że u H.Z. brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - [...] wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. Organ stwierdził, że dochodzenie epidemiologiczne wykazało, iż w/wym. pracował w warunkach stwarzających potencjalne ryzyko powstania przewlekłej choroby [...] pod postacią [...]. Jednakże specjaliści Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. nie rozpoznali u tego pracownika choroby zawodowej. Organ wskazał, że w orzeczeniu Instytutu lekarze potwierdzili rozpoznanie [...] leczonego operacyjnie w [...]. Natomiast uwzględniając dane o narażeniu zawodowym oraz fakt, iż przeprowadzone aktualnie badania nie potwierdziły rozpoznania [...] nie uznali etiologii zawodowej i nie zakwalifikowali schorzenia do poz. [...] wykazu chorób zawodowych. Organ wskazał, iż zwrócił się do lekarzy Instytutu o wyjaśnienie przyczyn nierozpoznania [...]. Z orzeczenia wynikało natomiast, że [...] został spowodowany [...] i pooperacyjnymi powikłaniami o charakterze nadmiernego [...]. Wskazał, że w piśmie z dnia [...] lekarze podtrzymali stanowisko zawarte w orzeczeniu wyjaśniając, że zbyt krótki okres narażenia oraz brak obiektywnych objawów choroby nie pozwalają na rozpoznanie [...] pochodzenia zawodowego. W tej sytuacji, zdaniem organu, nie było podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Na skutek skargi wniesionej przez H.Z. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 12 września 2006 r. sygn. akt IV SA/Gl 680/06 uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd za mało czytelne uznał orzeczenie Instytutu, w oparciu o które wydano rozstrzygnięcie w tej sprawie. Nie wynika bowiem z niego, czy u H.Z. nie stwierdzono [...], a potwierdzono jedynie [...]. Także dodatkowa opinia tej jednostki medycznej, zdaniem Sądu, nie wyjaśnia w sposób jednoznaczny wskazanego problemu informując z jednej strony o ustąpieniu [...], z drugiej zaś wskazując, że zbyt krótki okres narażenia zawodowego oraz brak obiektywnych objawów choroby nie pozwalają na rozpoznanie [...] pochodzenia zawodowego, a nadto nie wyjaśnia problemu [...]. W konsekwencji Sąd nakazał organowi uzupełnienienie materiału dowodowego o ocenę narażenia zawodowego oraz uzupełniającą opinię lekarzy Instytutu w naprowadzonym kierunku. Jednakowoż Sąd wyraził ocenę, że dla stwierdzenia choroby zawodowej z poz. [...] nie jest wymagane stwierdzenie [...].
Następstwem tego wyroku stała się decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K.. z dnia [...] nr [...], wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., którą orzeczono o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] oraz stwierdzono, że u H.Z. brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - [...] wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ opisał przebieg dotychczasowego postępowania oraz wyjaśnił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest orzeczenie przez kompetentną placówkę diagnostyczną służby zdrowia istnienia schorzenia zakwalifikowanego do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą. Dalej wskazał, że kierując się wskazaniami zamieszczonymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 września 2006 r. uzupełnił materiał dowodowy o ocenę narażenia zawodowego oraz uzyskał uzupełniające orzeczenie lekarskie IMPiZŚ w S. z dnia [...], w którym lekarze specjaliści ponownie nie rozpoznali u H.Z. choroby zawodowej.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem H.Z. wniósł skargę domagając się stwierdzenia u niego choroby zawodowej, która miała związek z pracą jaką wykonywał. Zdaniem skarżącego z orzeczenia lekarskiego wynika, że lekarze opierają się na wyniku badania [...], które stwierdza cechy [...], tymczasem jest to inny symbol choroby zawodowej. Nadto skarżący nadmienił, że jest osobą [...] natomiast do stwierdzenia choroby zawodowej, o którą się ubiega, nie jest wymagane rozpoznanie [...]. Lepsze wyniki badań [...] są efektem długotrwałej rehabilitacji, jednakże, jak zauważył, i tak występuje u niego [...], zaś prace wymagające [...] stwarzają mu problem.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji oraz argumenty przytoczone w jej uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie .
Przepis art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a. stanowi, że sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, w tym wydawanych przez organy administracji decyzji. Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem zgodności z obowiązującym prawem. Wyłącznie w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy Sąd kontrolujący decyzję władny jest ją wzruszyć. Przy czym Sąd, zgodnie z art. 134 wyżej powołanej ustawy bierze pod uwagę zarzuty zawarte w skardze, a także bada sprawę z urzędu.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o powyższe uregulowania nie pozwoliła na stwierdzenie naruszenia prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie.
Przy ocenie prawidłowości poddanej kontroli decyzji organu odwoławczego należało mieć na względzie art. 153 P.p.s.a.. Przepis ten stanowi, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że wskazania dla organu odwoławczego zamieszczone w wyroku tutejszego Sądu z dnia 6 stycznia 2006 r. wyznaczają zakres kontroli i ocenę działań podejmowanych przez organ odwoławczy.
W powołanym wyżej wyroku z dnia 12 września 2006 r. Sąd uznał konieczność wyjaśnienia sprawy i uzupełnienia materiału dowodowego w zakresie oceny narażenia zawodowego, jak również w zakresie jednoznacznego ustalenia istnienia u pracownika choroby wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych, a zatem [...]. Przy czym Sąd wyraził ocenę, że dla stwierdzenia choroby zawodowej z tej pozycji nie jest wymagane stwierdzenie [...].
Następstwem wyroku Sądu stało się podjęcie przez organ odwoławczy czynności zmierzających do wypełnienia wskazań w nim określonych. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w pierwszej kolejności przeprowadzone zostało postępowanie dowodowe w zakresie oceny narażenia zawodowego. W wyniku tegoż postępowania organ ustalił, że H.Z. będąc zatrudniony w Firmie A w D.G. ([...]) jako [...] oraz w firmie B ([...]) na stanowiskach [...] wykonywał okresowo pracę związaną z [...].
Następnie dokumentację sprawy, obejmującą uzupełniony materiał dowodowy dotyczący ustaleń w zakresie warunków pracy w jakich skarżący wykonywał zatrudnienie, została przekazana do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. celem zajęcia jednoznacznego stanowiska uwzględniającego wątpliwości i uwagi zawarte w treści uzasadnienia wyroku Sądu, w szczególności o jednoznaczne rozstrzygnięcie w zakresie [...].
W wydanym w sprawie orzeczeniu z dnia [...] lekarze Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. nie rozpoznali u skarżącego choroby zawodowej pod postacią [...]. Z uzasadnienia orzeczenia wynika, że lekarze po ponownym przeanalizowaniu dokumentacji lekarskiej oraz nadesłanych danych o narażeniu zawodowym podtrzymali swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podkreślili, że przeprowadzone w Instytucie badania nie wykazały obecności skutków klinicznych narażenia zawodowego. Wykonane w trakcie obserwacji klinicznej badanie [...] nie wykazało zaburzeń [...], co świadczy o skuteczności przeprowadzonych zabiegów operacyjnych. Stwierdzono, że w oparciu o te badania i przeprowadzone konsultacje [...] nie znaleziono najmniejszych podstaw do rozpoznania u badanego choroby w postaci [...].
Organ odwoławczy podzielił tę opinię, również Sąd nie znajduje podstaw do jej zakwestionowania. Orzeczenie to w sposób jednoznaczny wyklucza istnienie u skarżącego choroby pod postacią [...]. Tym samym stanowisko biegłych wyjaśniło wątpliwości wynikłe na podstawie uprzednio wydanego w sprawie orzeczenia Instytutu z dnia [...] poprzedzonego specjalistycznymi badaniami wykonanymi podczas pobytu skarżącego na obserwacji klinicznej w Szpitalu Instytutu (karta wypisowa z dnia [...]) jak również z opinii uzupełniającej z dnia [...].
Zgodnie z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115 zwanego dalej rozporządzeniem ), do chorób zawodowych zalicza się choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy.
Słusznie więc wskazał organ odwoławczy, że dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest łączne wystąpienie czynników w postaci pracy w warunkach szkodliwych narażających na powstanie danego rodzaju choroby zawodowej, rozpoznanie schorzenia jako choroby zawodowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych przez upoważnioną placówkę lekarską oraz istnienie związku przyczynowego pomiędzy pracą w takich warunkach a chorobą. Brak rozpoznania choroby zawodowej wyklucza zatem jej stwierdzenie przez organ inspekcji sanitarnej, mimo istnienia pozostałych przesłanek.
W niniejszej sprawie lekarze Instytutu, a więc jednostki drugiego stopnia powołanej do orzekania w sprawie chorób zawodowych (§ 5 ust. 3 rozporządzenia), nie rozpoznali u skarżącego choroby wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych. W tej sytuacji nie mogło dojść do uwzględnienia żądania strony. Przyjdzie wskazać, że rozpoznawanie chorób zawodowych stanowi zagadnienie medyczne i organy inspekcji sanitarnej nie mają uprawnień do dokonania odmiennych ustaleń w tym zakresie.
W świetle analizy zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie jak również wykonanych czynności procesowych przez organ odwoławczy, które odpowiadają wskazaniom zamieszczonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 września 2006 r. skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi. Organ odwoławczy podjął wszelkie niezbędne kroki w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i pomimo, że stan narażenia na powstanie choroby zawodowej, ze względu na pracę skarżącego w istocie występował, to jednak brak rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia, nie mógł doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Całokształt rozważań prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a zawarte w skardze zarzuty nie miały prawnego uzasadnienia. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło