IV SA/Gl 949/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędzia WSA Stanisław Nitecki Protokolant Sekretarz sądowy Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2008 r. sprawy ze skargi W.M. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie funkcjonariuszy Policji oddala skargę. W dniu [...] r. W. M. złożył do Komendanta Miejskiego Policji w K. raport o przeniesienie na stan etatowy sekcji prewencji Komisariatu Policji [...] w K., następnie w dniu [...] r. wyraził zgodę na mianowanie na stanowisko policjanta [...] i obniżenie mu wynagrodzenia do [...] grupy zaszeregowania. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. Komendant Miejski Policji w K., uwzględniając powyższy raport, z dniem [...] r. zwolnił W. M. z zajmowanego stanowiska i mianował z dniem [...] r. na niższe stanowisko służbowe - policjanta [...] Komisariatu Policji w K. zaszeregowane w [...] grupie uposażenia zasadniczego, z mnożnikiem [...],[...]/ kwoty bazowej, tj. [...] /[...]/ złotych i dotychczasowym dodatkiem służbowym miesięcznie oraz odstąpił od uzasadnienia tego rozkazu, na podstawie art. 107 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego /tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.). Podstawę materialnoprawną tego rozstrzygnięcia stanowił art. 32 ust. 1, art. 38 ust. 3, art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji /tekst jednolity Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz. 58 z późn. zm./, rozporządzenie MSWiA z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego /Dz. U. z 2001 r., Nr 152, poz. 1732 z późn. zm./, rozporządzenie MSWiA z dnia 17 grudnia 2003 r. w sprawie wymagań w zakresie wykształcenia, kwalifikacji zawodowych i stażu służby, jakim powinni odpowiadać policjanci na stanowiskach komendantów Policji i innych stanowiskach służbowych /Dz. U. z 2004 r., Nr 2, poz. 14 z późn. zm./, rozporządzenie MSWiA z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów /Dz. U. z 2002 r., Nr 151, poz. 1261/. Pismem z dnia [...] r. W. M. wniósł odwołanie do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., w którym domagał się przywrócenia uposażenia zasadniczego w [...] grupie zaszeregowania. W jego uzasadnieniu podniósł, że rozkaz personalny nr [...] z dnia [...] r. został mu doręczony na piśmie dopiero w dniu [...] r. Nadto, oświadczenie zawierające prośbę o przeniesienie na niższe stanowisko służbowe złożył na polecenie przełożonego, który poinformował go, że wyrazi zgodę na jego przeniesienie, ale pod warunkiem przeniesienia na niższe stanowisko. Jednocześnie odwołujący zaznaczył, że przełożony dał mu do zrozumienia, że w przeciwnym wypadku zostanie wszczęte przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne. Zdaniem odwołującego istniała wówczas możliwość przeniesienia go na równorzędne stanowisko, jednak przełożeni z niej nie skorzystali, aby w ten sposób ukarać go za fakt, że wcześniej odwoływał się od orzeczonej w stosunku do niego kary dyscyplinarnej. W wyniku rozpatrzenia odwołania, postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...], wydanym na podstawie art. 6a ust. 1 i art. 6a ust. 2 ustawy o Policji, art. 268a oraz 134 K.p.a., Komendant Wojewódzki Policji w K. stwierdził niedopuszczalność odwołania ze względu na uchybienie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podniósł, że za termin ogłoszenia odwołującemu treści decyzji należy przyjąć termin podjęcia służby na stanowisku służbowym policjanta [...] Komisariatu Policji [...] w K., a skuteczność ogłoszenia przedmiotowego rozkazu personalnego potwierdził sam odwołujący, bowiem co miesiąc, począwszy od dnia [...] r., zaczął pełnić obowiązki służbowe policjanta [...] Komisariatu Policji w K., przyjmując równocześnie uposażenie w wysokości [...] grupy uposażenia zasadniczego. W opinii organu odwoławczego doręczenie W. M. w dniu [...] r. rozkazu personalnego nr [...] z dnia [...] r. nie można uznać za "doręczenie" w rozumieniu art. 129 § 2 K.p.a. Taka czynność doręczenia przez organ mogłaby odnieść skutek jedynie wówczas, gdyby W. M. wraz z odwołaniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tego odwołania, w trybie art. 58 K.p.a, a samo spóźnione doręczenie przywołałby jako przesłankę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem organu odwoławczego skoro złożone po terminie odwołanie nie zawiera wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to skutkować ono musiało stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia tego odwołania. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach W. M. zakwestionował zaskarżone postanowienie i podtrzymał twierdzenia zawarte w odwołaniu, wskazując, że nie był w stanie złożyć odwołania wcześniej ze względu na fakt, iż doręczenie decyzji - rozkazu personalnego nr [...] trwało [...] lata. Ponadto skarżący podniósł, że oświadczenie, w którym wyraził zgodę na przeniesienie na [...] grupę zaszeregowania nie było i nie jest jego oświadczeniem woli. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w K. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniósł, że skarżący nie spełnił wymogu terminowego wniesienia odwołania, ani też nie zwrócił się z wnioskiem o jego przywrócenie, jak również nie wskazał przesłanek do jego przywrócenia. Odnosząc się do zarzutu terminu doręczenia rozkazu personalnego skarżącemu organ odwoławczy zauważył, iż wskazany przepisami art. 129 § 2 K.p.a termin biegnie nie tylko od dnia doręczenia, lecz również od terminu ogłoszenia treści tego rozkazu. Organ odwoławczy przywołał ponadto okoliczności i argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stwierdzając, że rozpatrywanie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu stanowiłoby rażące naruszenie prawa, bowiem weryfikacja w postępowaniu odwoławczym dotyczyłaby decyzji ostatecznej, która zgodnie z art. 16 § 1 K.p.a korzysta z ochrony trwałości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że sąd administracyjny, stosownie do zapisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a, sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Jednocześnie na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych. Innymi słowy, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego orzeczenia. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że jeżeli zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa, to sąd obowiązany jest skargę oddalić. Przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, we wskazanym wyżej zakresie, kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z wyrażoną w art. 16 § 1 K.p.a. zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, której celem, obok ochrony praw nabytych strony jest także ochrona porządku prawnego, weryfikacja decyzji w postępowaniu odwoławczym może nastąpić wyłącznie w przypadku wniesienia odwołania w ustawowym terminie. Warunkiem sine qua non skuteczności czynności procesowej jest zachowanie przewidzianego w ustawie terminu do jej dokonania. Skutkiem prawnym uchybienia tego terminu jest bezskuteczność odwołania. Zasadniczą kwestią sporną w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy orzeczenie organu pierwszej instancji, od którego odwołanie złożył skarżący zostało doręczone skarżącemu w sposób przewidziany w postępowaniu administracyjnym i kiedy doręczenie to nastąpiło. Bezsporne jest, iż rozkaz personalny organu pierwszej instancji został doręczony skarżącemu na piśmie w dniu [...] r., co wynika z jego oświadczenia, nie zakwestionowanego przez organ odwoławczy. Zauważyć jednak przyjdzie, że treść powołanego rozkazu została skarżącemu ogłoszona ustnie, co więcej była mu ona znana i została przez niego wykonana, o czym świadczy fakt przystąpienia do wywiązywania się czynności służbowych w tym rozkazie przewidzianych. Tym samym należy przyjąć, że w rozpatrywanej sprawie nastąpiło ustne ogłoszenie rozkazu personalnego i to najpóźniej z dniem [...] r., co jest dopuszczalne w oparciu o treść art. 109 § 2 K.p.a. W świetle przedstawionego stanu faktycznego, należy przyjąć, iż czternastodniowy termin do wniesienia odwołania, liczony winien być od dnia, w którym rozkaz personalny został skarżącemu ogłoszony ustnie (por. art. 129 § 2 K.p.a.). Natomiast za termin ogłoszenia skarżącemu tego rozkazu należy przyjąć termin podjęcia przez niego służby na stanowisku służbowym policjanta [...] Komisariatu Policji w K., a zatem przyjęcie również uposażenia zasadniczego w wysokości [...] grupy zaszeregowania tj. od dnia [...] r. Ze stanu faktycznego sprawy wynika bowiem, że skarżący natychmiast przystąpił do wykonania obowiązków powierzonych mu powołanym rozkazem, natomiast odwołanie wniósł po upływie przeszło [...] okresu czasu od tego dnia. Wydanie zaskarżonego postanowienia przez organ drugiej instancji było zatem konsekwencją przekroczenia przez skarżącego ustawowego terminu do wniesienia odwołania. Dodatkowo w przedmiotowej sprawie nie jest kwestionowany fakt, że odwołanie skarżącego wniesione z uchybieniem terminu nie zawierało wniosku o jego przywrócenie. Przypomnieć trzeba, że na podstawie art. 58 K.p.a. warunkiem koniecznym przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest kumulatywne spełnienie trzech przesłanek - wniesienia przez zainteresowanego prośby o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwiła mu dochowania terminu, dokonanie jednocześnie czynności, której w określonym terminie nie dokonano oraz uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Wobec powyższego, ze względu na brak wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz niedopuszczalności przywrócenia tego terminu z urzędu, organ odwoławczy był zobowiązany wydać postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie zasługuje na uznanie zarzut skarżącego, że oświadczenie, w którym wyraził zgodę na przeniesienie na niższe stanowisko służbowe nie było i nie jest jego oświadczeniem woli. Zaznaczyć przyjdzie, że w postępowaniu administracyjnym w każdym przypadku wyrażenia woli przez policjanta mamy do czynienia ze zdarzeniem prawnym - jednostronnym oświadczeniem woli w rozumieniu art. 61 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.). Z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika bezspornie, że skarżący raportem z dnia [...] r. wnioskował o przeniesienie, jak również wyraził na to zgodę i obniżenie mu wynagrodzenia zasadniczego, co miało miejsce w oświadczeniu z dnia [...] r. Zatem organ odwoławczy prawidłowo uznał, że ten raport stanowił oświadczenie woli, które wywołało określone skutki prawne i rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. Komendant Powiatowy Policji w R. uwzględnił w całości prośbę skarżącego. Jednocześnie nie istnieje obowiązek prowadzenia postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie motywów i przyczyn złożenia przez skarżącego raportu, co do dalszego jego pozostawania na danym stanowisku w służbie, jak również w materiale zebranym w sprawie brak jest podstaw do poparcia twierdzeń skarżącego, że jego oświadczenie wyrażające zgodę na przeniesienie było złożone pod wpływem nacisków przełożonego, bowiem brak jest w tym względzie jakichkolwiek opinii czy też notatek. W tym stanie rzeczy, wobec braku stwierdzenia naruszenia prawa w zaskarżonym postanowieniu, skarga na podstawie art. 151 P.p.s.a podlega oddaleniu, co orzeczono w sentencji.