IV SA/Gl 95/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2010 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A w C. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie inspekcji pracy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Okręgowego Inspektora Pracy w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( słownie:[...] ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Nakazem płatniczym z dnia [...] Nr [...] wystawionym przez Inspektora Pracy Państwowej Inspekcji Pracy nakazano Przedsiębiorstwu A Sp. z o.o. w C. wypłacenie pracownikowi tej firmy należności z tytułu wynagrodzenia, urlopu i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Z własnoręcznie uczynionej adnotacji pracownika w/wym. firmy uwidocznionej na dowodzie doręczenia tego dokumentu stronie – Przedsiębiorstwu A wynika, że wspomniany nakaz firma otrzymała w dniu [...] W dniu [...] Przedsiębiorstwo A Sp. z o.o. w C. złożyło odwołanie od tego nakazu. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] Okręgowy Inspektor Pracy w K. działając na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (Dz. U. Nr 89, poz. 589 ze zm.) oraz art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) postanowił stwierdzić, że odwołanie z dnia [...] złożone w dniu[...] od nakazu płatniczego z dnia [...] nr rej.: [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu organ wskazał, że stosownie do treści przepisu art. 129 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Natomiast § 3 art. 129 k.p.a. stanowi, że przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy do wniesienia odwołania. Na podstawie art. 34 ust. 5 ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy od decyzji inspektora pracy wydanej w formie pisemnej lub stanowiącej wpis do dziennika budowy, podmiotowi kontrolowanemu przysługuje odwołanie do okręgowego inspektora pracy. Odwołanie wnosi się w terminie 7 dni od daty otrzymania decyzji. Wskazano, że o możliwości wniesienia odwołania strona została prawidłowo pouczona. Podkreślono, iż obliczanie terminu, jako terminu określonego w dniach, następuje według zasad ustalonych wart. 57 § 1 k.p.a. Wskazane przepisy pozwalają na precyzyjne określenie jego momentu początkowego i końcowego. Jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Termin rozpoczyna swój bieg następnego dnia po dniu, w którym nastąpiło doręczenie lub ogłoszenie decyzji. Upływ ostatniego - siódmego dnia - uważa się za koniec terminu. Podniesiono, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania ma miejsce wówczas, gdy przy uwzględnieniu zasad określonych w rozdziale 10 k.p.a. zostanie ono złożone po upływie przewidzianego w art. 34 ust. 5 terminu 7 -dniowego. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie tego terminu, już stanowi jego uchybienie. Jest to bowiem okoliczność (kategoria) obiektywna. Wskazano, iż z godnie z art. 46 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swym podpisem ze wskazaniem daty doręczenia. Potwierdzenie doręczenia musi wskazywać datę doręczenia. Musi mieć ona charakter precyzyjny (data konkretna co do dnia, miesiąca i roku) ze względu na wiążące się z nią konsekwencje procesowe. Stąd też zdaniem organu - datą doręczenia nakazu inspektora pracy z dnia [...] jest data [...] Data ta potwierdzona została na zwrotnym potwierdzeniu odbioru nakazu inspektora pracy i jest ona wiążąca dla organu administracji publicznej. Reasumując organ odwoławczy wskazał, że nakaz inspektora pracy został stronie doręczony skutecznie w dniu [...], a odwołanie nadane zostało w placówce Poczty Polskiej w dniu [...],a zatem nie został zachowany ustawowy termin do jego wniesienia i odwołanie to pozostawia się bez rozpoznania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżące Przedsiębiorstwo A Sp. z o.o. w C. wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca wniosła o przeprowadzenie postępowania dowodowego z dokumentacji posiadanej przez Pocztę Polską "w zakresie potwierdzającym, iż odbiór nakazu Inspektora z dnia [...] został dokonany w dniu [...]. W uzasadnieniu do skargi nadto podniesiono, że nakaz inspektora pracy został doręczony skarżącemu w dniu [...], a nie jak wskazano w skarżonym postanowieniu Okręgowego Inspektora Pracy w K. w dniu [...]. Według skarżącego adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru określająca jako dzień odbioru w dniu [...] została odnotowana błędnie i nie odzwierciedla stanu faktycznego. Dlatego też, zdaniem skarżącego zachował on przewidziany prawem termin do wniesienia odwołania od nakazu inspektora pracy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, przytaczając na uzasadnienie argumentację przytoczoną w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotowa skarga musiała odnieść skutek, bowiem zaskarżone postanowienie narusza prawo. Organ odwoławczy odnosząc się do kwestii ustalenia dnia, w którym została doręczony stronie skarżącej nakaz organu pierwszej uznał, że spełnione zostały warunki doręczenia wymienione w art. 46 § 1 k.p.a.. W ocenie Sądu - w składzie tu orzekającym – zebrany w sprawie materiał dowodowy wbrew twierdzeniom organu odwoławczego – w obecnym stanie dowodowym sprawy - nie może prowadzić do jednoznacznie uprawnionego wniosku, że decyzja organu pierwszej instancji została skutecznie doręczona skarżącej w dacie [...]. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji przedstawiciel strony skarżącej wpisał datę [...] wyjaśniając później, iż jest to oczywista omyłka, albowiem winna być wpisana data [...] w której to strona skarżąca otrzymała nakaz i od tej daty liczyła bieg terminu do wniesienia odwołania. Trafnie wywodzi organ odwoławczy, iż dowodem doręczenia decyzji w postępowaniu administracyjnym powinno być potwierdzenie odbioru, w którym odbierający pismo potwierdza jego doręczenie swym podpisem ze wskazaniem daty doręczenia. Jednakże ustalając datę doręczenia nakazu stronie tak organ administracyjny, jak i Sąd nie może przyjąć daty doręczenia wskazanej przez odbierającego tę decyzję, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że powyższa data mogła zostać podana omyłkowo. Taka bowiem data, nawet jeżeli została własnoręcznie wpisana przez odbiorcę pisma, nie może być traktowana jako jedyna wiarygodna i należy dopuścić dowód ją podważający, uwzględniając okoliczności sprawy oraz inne dowody. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zachodziła powyższa sytuacja, gdyż nie można bowiem jednoznacznie ustalić daty doręczenia przedmiotowego nakazu na podstawie zwrotnego potwierdzenia jego odbioru wskazującego w istocie dwie daty, a mianowicie własnoręcznie nakreśloną przez pracownika strony datę [...] oraz znajdującą się nad wspomnianą datą , drugą datę w formie pieczątki [...] Organ odwoławczy nie zauważył tej sprzeczności, a winien był w tej mierze przeprowadzić stosowne postępowanie wyjaśniające. W ocenie Sądu należało w tej sytuacji zebrać w tej sprawie dowody celem ustalenia rzeczywistej daty doręczenia stronie skarżącej nakazu organu I instancji. W szczególności w tej sytuacji należało zwrócić się do doręczyciela – Poczty Polskiej – o nadesłanie stanowiącej dokument Urzędu Pocztowego kopii karty doręczeń poleconych przesyłek listowych na której odnotowana jest przesyłka z przedmiotowym nakazem. W razie dalszych wątpliwości powinien organ podjąć starania o uzyskanie oświadczenia na tę okoliczność doręczyciela z tego Urzędu, a także ewentualnie Kierownika zmiany. Zgodnie z dyspozycją art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nadto z określonej w art. 8 k.p.a. zasady pogłębiania zaufania obywateli do Państwa wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej. Tylko bowiem postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. W celu realizacji tej zasady konieczne jest ścisłe przestrzeganie prawa zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Wobec powyższego brak jest podstaw do przyjęcia, aby występujące w sprawie wątpliwości zostały wyjaśnione w sposób dostateczny. Poczynione rozważania uprawniają do sformułowania tezy, iż zaskarżone orzeczenie zostało wydana z naruszeniem art. 7, art. 8 i art. 77 k.p.a., albowiem nie podjęto niezbędnych kroków celem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co skutkować musiało naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 ostatnio powołanego aktu. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest to, iż skoro w chwili obecnej nie sposób ustalić jednoznacznie daty skutecznego doręczenia nakazu organu pierwszej instancji stronie skarżącej, to przedwczesnym jest stwierdzenie, że doszło do upływu terminu do wniesienia odwołania. Przeto też należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem powołanych wyżej przepisów kodeksu postępowania administracyjnego i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie o kosztach oparto o przepis art. 200 cyt. ustawy. Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z wyżej naprowadzonych wywodów.