IV SA/Gl 950/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-12-22

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata może zostać uwzględniony wobec osoby, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika może zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W analizowanej sprawie skarżąca spełniła ten warunek, gdyż jej jedynym dochodem jest niska emerytura, a nie posiada innych zasobów finansowych ani majątku łatwego do spieniężenia.
Stan faktyczny
Skarżąca G.H. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie rodziny zastępczej oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca wykazała, że jej jedynym dochodem jest niska emerytura, nie posiada innych zasobów finansowych ani wartościowego majątku, a jej córka nie osiąga dochodu.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie rodziny zastępczej w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej; Wraz ze skargą z dnia [...], G.H. nadała do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczyła, iż zakres jej żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W uzasadnieniu podniosła, że jedynym źródłem utrzymania jej gospodarstwa domowego w skład którego wchodzi jej córka i małoletnia wnuczka, jest pobierana przez nią emerytura w kwocie netto [...] zł. Równocześnie oświadczyła, że posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Nie dysponuje natomiast żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami wartościowymi. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uprawdopodobnienia danych wykazanych we wniosku (zarządzenie z dnia 3 grudnia 2010 r.) skarżąca uprawdopodobniła fakt, iż jej córka – A.K. nie osiąga dochodu. Nadesłała bowiem zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. potwierdzające fakt, że nie składała ona zeznania podatkowego za rok 2009. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję wydaną w przedmiocie pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej, a zatem dotyczy problematyki podlegającej uregulowaniom ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.). Tymczasem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. wynika, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskująca korzysta tu więc ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jej wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (strona była już o tym informowana w piśmie tutejszego Sądu z dnia [...]). Odnosząc się natomiast do wniosku G.H. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącej doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionej wynika bowiem, że nie posiada ona żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Nie budzi przy tym wątpliwości, że nie jest w stanie poczynić oszczędności wystarczających na opłacenie adwokata z wyboru, skoro jedynym źródłem dochodu jest dla niej emerytura pobierana w kwocie netto zaledwie [...] zł (vide: polecenie przelewu - karta nr 8 akt sprawy). Mając na względzie powyższe, postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło