IV SA/Gl 953/14
WyrokWSA w Gliwicach2015-09-01
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Małgorzata Walentek, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję odmawiającą umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, mimo braku wyczerpujących ustaleń dotyczących przyszłej zdolności dłużnika do spłaty zadłużenia, w szczególności w kontekście jego stanu zdrowia i planowanego leczenia?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmawiającą umorzenia należności z funduszu alimentacyjnego, opierając się na ogólnym stwierdzeniu o możliwości zmiany sytuacji materialnej i zdrowotnej dłużnika w przyszłości. Sąd uznał, że organ odwoławczy pominął kluczowe ustalenia dotyczące przyszłej zdolności dłużnika do spłaty zadłużenia, w szczególności w kontekście jego stanu zdrowia, planowanej operacji, leczenia i rehabilitacji, co stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.) i miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Prezydent Miasta odmówił umorzenia należności dłużnika alimentacyjnego K.B. z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wskazując na możliwość zmiany jego sytuacji materialnej i zdrowotnej w przyszłości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że przedłożony materiał dowodowy nie pozwala na pozytywne rozpatrzenie wniosku. K.B. w skardze do WSA podniósł argumenty dotyczące swojego stanu zdrowia, leczenia i braku możliwości zatrudnienia. WSA uchylił decyzję SKO, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 września 2015 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.
Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] odmówił umorzenia należności dłużnika alimentacyjnego – K.B. z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na dziecko – K.B. w kwocie 1800 zł. na podstawie decyzji Nr [...] z dnia [...]r.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że obecnie sytuacja zdrowotna i materialna nie pozwala na spłatę przez skarżącego zobowiązania z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jednakże sytuacja ta nie ma charakteru stałego i może ulec zmianie - orzeczenie wydano do 31 marca 2017 r. i dlatego nie stanowi podstawy do umorzenia należności. Organ pierwszej instancji stwierdził, że ewentualne umorzenie należności powstałych z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego stałoby w sprzeczności z powszechnie przyjętym interesem publicznym, a także z interesem fiskalnym państwa.
Od powyższej decyzji K.B. wniósł odwołanie, wskazując, że nie pracuje, jest zarejestrowany w PUP i nie ma możliwości zatrudnienia ze względu na stan zdrowia (ma w perspektywie operację nogi, dalsze leczenie oraz rehabilitację).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych ( jednolity tekst: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm,) art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że przedłożony materiał dowodowy nie pozwala obecnie na pozytywne rozpatrzenie wniosku strony o umorzenie (nawet częściowe) należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz dziecka – K.B. Organ wskazał, że podejmując rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie należało nie tylko uwzględnić aktualne możliwości spłaty przez dłużnika alimentacyjnego powstałego zadłużenia lecz także ustalić, czy będzie w przyszłości taka możliwość. Podkreślił, że aktualnie sytuacja zdrowotna i materialna nie pozwala na spłatę należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jednakże sytuacja ta może ulec zmianie. Dodał, że skarżący ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności do 31 marca 2017 r., czeka go operacja, leczenie i rehabilitacja. Nie jest jednak wykluczone, że w przyszłości będzie mógł podjąć działania w kierunku podjęcia zatrudnienia (chociażby w warunkach pracy chronionej), co pozwoli na rozpoczęcie spłaty zadłużenia. Organ wskazał, że w innym razie, jeśli nie będzie istniała faktyczna możliwość uregulowania przedmiotowego zobowiązania (np. ze względów zdrowotnych - w sytuacji pogorszenia stanu zdrowia ), skarżący zawsze ma prawo ponownego wnioskowania o umorzenie zadłużenia łącznie z odsetkami.
W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, K.B. podniósł, że "domniemanie możliwości zmiany" jego warunków materialnych i zdrowotnych pozostaje w sferze oczekiwań, skoro jest obecnie w trakcie leczenia i rehabilitacji. Dodał, że przewidywana możliwość zatrudnienia w warunkach pracy chronionej "nijak ma się do rzeczywistości" ponieważ od dwóch lat pozostaje zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy bez prawa do zasiłku. Wskazał, że obecnie spłaca zaległe zobowiązania przekazując komornikowi sądowemu po 100 zł. miesięcznie.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast według art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; - a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; - b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; - c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie stwierdzić należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy.
Organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta K. o odmowie umorzenia należności skarżącego z tytułu wypłaconych na rzecz jego syna świadczeń z funduszu alimentacyjnego w kwocie 1800 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że podejmując rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie należało nie tylko uwzględnić aktualne możliwości spłaty przez dłużnika alimentacyjnego powstałego zadłużenia lecz także ustalić, czy będzie w przyszłości taka możliwość.
Pomimo trafności tego stwierdzenia, organ pominął ustalenia w powyższym zakresie, tj. co do tego, czy występują w sprawie okoliczności przemawiające za tym, że skarżący będzie miał możliwość spłaty zadłużenia, chociaż obecnie nie ma takiej możliwości.
Co do powyższej kwestii organ zawarł w uzasadnieniu, bardzo ogólne stwierdzenie, że aktualnie sytuacja zdrowotna i materialna nie pozwala na spłatę przez skarżącego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jednakże sytuacja ta może ulec zmianie.
Całkowicie pominął zatem wskazanie podstaw cytowanego stwierdzenia. Co więcej – w sposób sprzeczny z tym stwierdzeniem podniósł, że skarżący ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności do 31 marca 2017 r. i czeka go operacja, leczenie oraz rehabilitacja.
Organ nie przeprowadził ponadto żadnych ustaleń co do powyższych okoliczności, dotyczących stanu zdrowia skarżącego. Nie podjął nawet prób ustalenia, w jakim czasie jest planowana operacja skarżącego, czego ma dotyczyć leczenie operacyjne i jaki jest przewidywany okres trwania rehabilitacji.
Jest to tym bardziej rażące pominięcie, że przecież w odwołaniu zostały podniesione przede wszystkim argumenty dotyczące stanu zdrowia skarżącego, w tym zwłaszcza konieczność jego leczenia operacyjnego i rehabilitacji.
Powyższe uchybienie, stanowiło naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 i 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organ nie ustalił bowiem istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych.
Wobec tego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., należało uchylić zaskarżoną decyzję. Nie ulega bowiem wątpliwości, że pominięte ustalenia dotyczyły podstaw rozstrzygnięcia wniosku o umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło