IV SA/Gl 963/14
WyrokWSA w Gliwicach2015-07-21
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Andrzej Matan, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może przyznać dodatek mieszkaniowy w wysokości wyższej niż wynikająca z przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych, uwzględniając trudną sytuację materialną i zdrowotną wnioskodawcy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest władny oceniać okoliczności faktycznych sprawy, takich jak pokrzywdzenie strony decyzją czy jej negatywne skutki. Przepisy dotyczące przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący i muszą być ściśle stosowane, bez możliwości odstępstw, nawet w przypadku trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej wnioskodawcy. Wysokość dodatku mieszkaniowego jest ściśle określona przez ustawę i nie podlega uznaniu administracyjnemu.Stan faktyczny
Skarżąca B.K. wniosła o przyznanie dodatku mieszkaniowego w maksymalnej wysokości, argumentując trudną sytuacją materialną i zdrowotną. Organ I instancji przyznał dodatek w kwocie 89,17 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, szczegółowo wyjaśniając sposób wyliczenia dodatku zgodnie z ustawą. Skarżąca podniosła w skardze, że sprawa nie została rozpatrzona indywidualnie i na podstawie przepisów szczególnych dla osób chorych i samotnych. Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lipca 2015 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta B., na podstawie art. 2 - 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 966), a także art. 104 k.p.a., przyznano B.K. dodatek mieszkaniowy w kwocie 89,17 zł miesięcznie na okres od 01.05.2014 r. do 31.10.2014 r., przy czym cała kwota, zgodnie z oświadczeniem wnioskodawcy, przekazywana będzie na konto zarządcy domu do dnia 10 każdego miesiąca.
W uzasadnieniu organ podał, że strona spełnia warunki określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych oraz przedstawił sposób jego wyliczenia.
B.K. w odwołaniu od tej decyzji wniosła o przyznanie jej dodatku w maksymalnej wysokości. Argumentowała, że jest osobą samotną, całkowicie niezdolną do pracy na trwałe. Jej dochód jest niższy od podanego o 91zł 5 gr, z tytułu potrąceń od zaciągniętych pożyczek. Ma najniższą rentę oraz potrącenia komornicze za długi niezawinione, żyje w nędzy. Nie jest w stanie uiszczać opłat bez uszczerbku na zdrowiu i mieniu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym obowiązujący w dniu złożenia wniosku z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8.
Natomiast najniższa emerytura na dzień złożenia wniosku wynosiła 844,45 zł, Następnie organ przytoczył treść art. 6 ust. 2 tej ustawy akcentując, że w przypadku, gdy średni miesięczny dochód jest niższy od 150% najniższej emerytury dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego przyjmuje się wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek mieszkaniowy w wysokości 15% dochodów gospodarstwa domowego w gospodarstwie jednoosobowym. Jednocześnie wyjaśnił, że za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Wymienił także katalog świadczeń, których nie wlicza się do dochodu. Ponadto zauważono, że zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy jeżeli osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy zamieszkuje w lokalu mieszkalnym lub domu niewchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy, do wydatków przyjmowanych dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego zalicza się wydatki, które w wypadku najmu lokalu mieszkalnego byłyby pokrywane w ramach czynszu, lecz wyłącznie do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy, opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu.
Następnie Kolegium ustaliło, że B.M. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego w dniu 28 kwietnia 2014 r. , w którym wskazała, że jest właścicielką lokalu mieszkalnego nie wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu gminy o pow. użytkowej 34,09 m2. W lokalu brak jest centralnego ogrzewania, centralnie dostarczanej ciepłej wody i instalacji gazu przewodowego. Strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. W deklaracji o wysokości dochodów podała, że dochody za 3 miesiące wynoszą 2508,75 zł. Na dochód ten składa się renta oraz zwrot podatku w kwocie 2 zł. Łączna kwota wydatków na mieszkanie, wynosi 147,33 zł, co potwierdził zarządca budynku. Natomiast, gdyby lokal wchodził w skład mieszkaniowego zasobu gminy B. kwota wydatków na mieszkanie wynosiłaby 99,95 zł Do wydatków mieszkaniowych zaliczono również zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych., ryczałt za brak z tytułu braku ciepłej wody w wysokości 11,44 zł, ryczałt za brak centralnego ogrzewania w wysokości 97,50 zł oraz braku instalacji gazowej w wysokości 5, 72 zł. Wydatki mieszkaniowe po przeliczeniu na normatywną powierzchnię łącznie z naliczonym ryczałtem, przyjęte do wyliczenia dodatku mieszkaniowego, wyniosły 214,61 zł. zł. Kolegium wyjaśniało, że dodatek mieszkaniowy stanowi różnicę pomiędzy wydatkami mieszkaniowymi, które łącznie z naliczonym ryczałtem wynosiły 214,61 zł , a 15 % średniego miesięcznego dochodu odwołującej, który wynosił 836,25 zł. Wyliczony w ten sposób dodatek mieszkaniowy osiągnął wartość 89,17 zł.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji. Podniosła, że Kolegium rozpoznało jej sprawę "na ogólnych przepisach", a nie indywidualnie i na podstawie przepisów szczególnych obejmujących osoby chore, samotne, nieposiadające osób bliskich, które mogłyby pomóc. Wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji bytowej i zdrowotnej. Ma odcięty prąd . Nie będzie się ubiegała o zasiłek celowy na pokrycie różnicy pomiędzy wysokością czynszu a dodatkiem mieszkaniowym, gdyż nie ma zaufania do organów pomocy społecznej.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż nie znalazł podstaw prawnych do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Kolegium wskazało, że ustawa o dodatkach mieszkaniowych jedynie w art. 5 ust. 3 dotyczącym powiększenia o 15m2 powierzchni normatywnej lokalu zawiera przepis dotyczący osób niepełnosprawnych. Natomiast ustawa ta nie zawiera przepisów różnicujących wysokość dodatku mieszkaniowego w zależności od stanu zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r, poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony, czy też narusza zasady współżycia społecznego.
Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), że tylko ustalenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji. Przy czym stosownie do postanowień art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W następstwie rozpoznania skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji tego rodzaju uchybień, które obligowałyby Sąd do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Zasady przyznawania świadczenia pieniężnego w postaci dodatku mieszkaniowego, obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji, uregulowane zostały w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Stosownie do treści art. 2 powołanej ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje:
1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych,
2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego,
3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych,
4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem,
5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny.
Natomiast stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym.
Z kolei przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawyokreśla normatywną powierzchnię użytkową w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, uprawniającą do przyznania dodatku mieszkaniowego - w przypadku gospodarstwa jednoosobowego, wynosi ona 35 m2. Natomiast po myśli art. 6 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego zależy od dochodu gospodarstwa domowego, wysokości wydatków poniesionych na mieszkanie, liczby członków gospodarstwa domowego, powierzchni użytkowej zajmowanego lokalu. Ponadto należało odnotować, że zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy jeżeli osoba ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy zamieszkuje w lokalu mieszkalnym lub domu niewchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy, do wydatków przyjmowanych dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego zalicza się
- wydatki, które w wypadku najmu lokalu mieszkalnego byłyby pokrywane w ramach czynszu, lecz wyłącznie do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy,
- opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu.
Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że Sąd podzielił argumentację organów administracji i przyjęte przez nich wyliczenia do obliczenia wysokości dodatku mieszkaniowego.
Jak wynika z akt administracyjnych skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i zajmuje lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej 34,09 m2, a więc niższej od powierzchni normatywnej przypadającej dla jednoosobowego gospodarstwa domowego (35 m2). Dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku, na który składa się renta z tytułu niezdolności do pracy, oraz zwrot podatku wyniósł 2 508, 75 zł, a więc miesięcznie 836,25 zł, co potwierdza także zaświadczenie z ZUS z dnia 28.04.2014r. oraz złożone na nim oświadczenie skarżącej. Dalej z akt wynika, że wydatki na mieszkanie przyjęto w wysokości 99,95 zł, zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, do poziomu obowiązującego w lokalach wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy uwzględniając stawkę czynszu w wysokości 2,08 za m2 dla takiego lokalu oraz wykazane we wniosku przez zarządcę budynku wydatki za wodę, odbiór nieczystości oraz odpady komunalne w kwocie 29,04 zł. W związku z tym, że w zajmowanym mieszkaniu strona nie posiada centralnej ciepłej wody, centralnego ogrzewania oraz instalacji gazowej kwotę tą powiększono o ryczałt ustalony zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817) kolejno w kwotach; 97,50 zł (c.o.), 11,44 zł (c.c.w.)oraz 5,72 zł. (inst. gazowa) – łącznie na kwotę 114,66 zł. Wobec tego prawidłowo określono kwotę wydatków przypadających na powierzchnię użytkową mieszkania w wysokości 214,61 zł. Następnie przy ustaleniu wysokości należnego dodatku mieszkaniowego organy prawidłowo uwzględniły udział gospodarstwa domowego w kosztach utrzymania mieszkania. Jako, że średni miesięczny dochód skarżącej nie przekroczył 150% kwoty najniższej emerytury, przy określeniu tegoż udziału, w myśl art. 6 ust. 1 ustawy, wzięto pod uwagę 15% dochodów. Ponieważ, zgodnie z art. 6 ust. 9 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego w przypadku, gdy powierzchnia mieszkania jest mniejsza od powierzchni normatywnej, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, traktuje się jako różnicę między wydatkami ponoszonymi za ten lokal, czyli według ustalenia kwotą 214,61 zł a udziałem własnym, czyli 15% z kwoty średniomiesięcznych dochodów stanowiącej 836,25 zł, należny dodatek ustalono w wysokości 89,17 zł.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że muszą być ściśle stosowane bez możliwości odstępstw i to bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osób starających się o dodatek. Ustawodawca w sposób bardzo ścisły określił zasady przyznawania i sposób obliczania dodatków mieszkaniowych, nie pozostawiając organowi administracji orzekającemu w tych sprawach możliwości działania w ramach uznania administracyjnego. Zatem organy rozpatrujące wnioski o udzielenie dodatku mieszkaniowego muszą kierować się kryteriami określonymi wyłącznie w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Nie mogą zatem brać pod uwagę żadnych innych okoliczności poza wskazanymi w ustawie. Stąd też podniesione przez skarżącą kwestie dotyczące jej trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, spłaty kredytów czy zajęć komorniczych nie mogły być wzięte pod uwagę, jako pozbawione znaczenia prawnego w sprawie o przyznanie dodatku mieszkaniowego.
Wobec powyższego, skoro Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji takiego naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, które dawałyby podstawę do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, a zarzuty skargi były pozbawione podstaw, zatem na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło