IV SA/Gl 978/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax, , , po rozpoznaniu w dniu 30 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.C. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie informacji publicznej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 27 marca 2014 r. sygn. akt IV SA/Gl 978/12 odrzucił skargę M.C. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie informacji publicznej. Skarżący złożył skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia, którą Sąd postanowieniem z dnia 14 maja 2014 r. odrzucił. Następnie Sąd postanowieniem z dnia 7 lipca 2014 r. odrzucił zażalenie skarżącego na rozstrzygnięcie z dnia 14 maja 2014 r. W związku ze złożeniem przez skarżącego zażalenia na postanowienie z dnia 7 lipca 2014 r., Sąd wezwał go do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł. M.C. pismem z dnia [...] wniósł o zwolnienie go od uiszczenia tej opłaty. Następnie w dniu [...] złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF" zaznaczając, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Podniósł, iż nie uzyskuje żadnych dochodów oraz oświadczył, że nie pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z innymi osobami. Nadto nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Zarządzeniem z dnia 2 października 2014 r. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: podanie orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów bieżącego utrzymania gospodarstwa domowego to jest podatku od nieruchomości, opłat za tzw. media (energię elektryczną, gaz, wodę, wywóz śmieci, usługi telekomunikacyjne itp.) oraz wydatków na zakup żywności, środków czystości, leczenie i zakup leków oraz nadesłanie dowodów wpłat, faktur VAT i paragonów potwierdzających te wydatki. Jednocześnie wezwano stronę o wskazanie skąd, wobec braku jakichkolwiek dochodów, czerpie środki na pokrycie kosztów swojego utrzymania, w szczególności jeśli źródłem tym są świadczenia z pomocy społecznej, zobowiązano skarżącego do nadesłania kopii decyzji administracyjnych o przyznaniu tych świadczeń za ostatnie trzy miesiące. Ponadto wezwano stronę o nadesłanie zaświadczenia właściwego organu gminy wskazującego wszystkie osoby zameldowane pod adresem zamieszkania skarżącego. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący nadesłał pismo z dnia [...], w którym używając słów powszechnie uznanych za obelżywe, dał wyraz swojemu niezadowoleniu z wezwania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Poza tym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast art. 255 P.p.s.a. stanowi, że jeśli oświadczenie strony zawarte we wniosku, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Analizując orzecznictwo sądów administracyjnych należy zauważyć, iż rozstrzygnięcie sądu w kwestii przyznania prawa pomocy zawsze zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por. postanowienie NSA z dnia 4 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 1145/12, LEX nr 1274447). Tym samym to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków. Nie budzi również wątpliwości, że w sytuacji, gdy przedstawione przez wnioskodawcę okoliczności faktyczne wydają się niewiarygodne lub niekompletne, wspomniany powyżej obowiązek nie jest wypełniony. To z kolei powoduje, że sąd nie może ocenić sytuacji materialnej wnioskodawcy i jest zmuszony odmówić przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2013 r. sygn. akt I FZ 555/12, LEX nr 1273752). Odnosząc się do wniosku M.C. o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., na skarżącym spoczywał ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednocześnie w formularzu wniosku skarżący podniósł, że nie posiada żadnych dochodów, środków pieniężnych oraz majątku. W tej sytuacji należało wyjaśnić, skąd skarżący posiada środki na bieżące utrzymanie oraz jakie są jego koszty utrzymania. Tymczasem M.C. w odpowiedzi z dnia [...] na wezwanie z dnia 2 października 2014 r. nie udzielił żadnych informacji dotyczących kosztów związanych z jego utrzymaniem, nie przedłożył również dokumentów pozwalających ustalić ich wysokość oraz nie podał, skąd pochodzą jego środki utrzymania. Nie nadesłał także zaświadczenia wskazującego osoby zameldowane pod adresem jego zamieszkania. W tej sytuacji Sąd uznał za niewystarczające do przyznania prawa pomocy oświadczenia skarżącego zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, dlatego też na mocy art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji