IV SA/Gl 995/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi R.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczeń rodzinnych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] nr [...]; 2) umarza postępowanie administracyjne. Decyzją Prezydenta Miasta W. z dnia [...] r., nr [...], R.K. (dalej skarżącej) zostały przyznane świadczenia rodzinne w postaci zasiłku rodzinnego i dodatków do niego, w okresie od 1 listopada 2009 r. do 31 października 2010 r. W dniu 11 czerwca 2015 r. Prezydent Miasta W. wznowił postępowanie administracyjne, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 267, zwanej dalej w skrócie jako: "K.p.a."). Decyzją z dnia [...]r., nr [...], Prezydent Miasta W., w trybie art. 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz. U. z 2015 r., poz. 114), uchylił w całości decyzję własną z dnia [...]r. i odmówił przyznania skarżącej, za przywołany okres, prawa do przedmiotowych świadczeń w postaci zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku wskazując na fakt, iż podczas składania wniosku nie ujawniła dochodu w postaci diet z tytułu delegacji zagranicznych S.K. Na skutek złożenia przez skarżącą zbiorczego odwołania, zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. z dnia [...]r., nr [...], w oparciu o art. 138 § 2 K.p.a., uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpoznania. Kolegium stwierdziło, że nie było podstaw do zastosowania art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż minął już okres na jaki zostały przyznane skarżącej świadczenia, dlatego można jedynie wszcząć postępowanie w sprawie nienależnie pobranych świadczeń bądź po wydaniu decyzji w trybie wznowieniowym, uruchomić postępowanie w sprawie nienależnie pobranych świadczeń a w konsekwencji w sprawie ich zwrotu. Skarżąca, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z przyczyn merytorycznych szeroko odnosząc się do jej uprawnień do świadczeń rodzinnych i dodatków do nich, w tym do definicji dochodu rodziny niepodlegającego opodatkowaniu, w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. c) ustawy o świadczeniach rodzinnych i przytoczyła w tym zakresie pogląd zaprezentowany w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 kwietnia 2011 r. o sygn. akt II SA/Go 147/11. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i zauważył, iż poczynione przez organ I instancji ustalenia będące podstawą wznowienia postępowania administracyjnego nie znalazły odzwierciedlenia w podstawie prawnej decyzji tego organu, ani w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Decyzje obu instancji nie mogą się ostać z powodu naruszenia prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy, a dotyczącego kwestii poruszonej dopiero w przytoczonym fragmencie odpowiedzi na skargę. Mianowicie organ I instancji w innym trybie wszczął postępowanie, a w innym je zakończył, co jest niedopuszczalne. Po wznowieniu postępowania administracyjnego należało wydać decyzję przewidzianą dla postępowania wznowieniowego, a nie decyzję w trybie art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jedynie zasygnalizowano ten problem, ale nie wyciągnięto właściwych wniosków. Nie znajduje prawnego uzasadnienia przedstawiony przez organ odwoławczy alternatywny sposób dalszego działania organu I instancji, albowiem skoro postępowanie administracyjne zostało uruchomione w trybie wznowieniowym, to w takim trybie musi też być zakończone, zatem w tym kierunku muszą być kontynuowane dalsze czynności organu I instancji. Jednocześnie, skoro nie było wszczęte postępowanie w trybie art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych, to organ odwoławczy winien podjąć decyzję przewidzianą w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., czyli uchylającą decyzję organu I instancji i umarzającą postępowanie, w trybie wyłącznie wspomnianego art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ odwoławczy nie dostrzegł podstaw do wydania decyzji w tym ostatnim trybie, zatem uchylając decyzję organu I instancji i przekazując mu sprawę do ponownego rozpatrzenia postąpił niekonsekwentnie, zważywszy na niemożność mieszania różnych trybów, zwłaszcza nadzwyczajnych. W rezultacie naruszenie przez organy orzekające w sprawie obu instancji przepisów proceduralnych zaistniała podstawa do umorzenia postępowania administracyjnego, w przedmiocie wynikającym z art. 32 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Oznacza to, że organ I instancji doprowadzi do końca uruchomione postanowieniem z dnia [...]r. postępowanie wznowieniowe (k. 24 akt administracyjnych). Z uwagi na pomieszanie przez organy trybów postępowania i uchylenie ich decyzji wyłącznie z przyczyn proceduralnych, Sąd nie mógł odnieść się do kwestii merytorycznych, które wymagają oceny we właściwie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Nadmienić przyjdzie, że tożsama wada postępowania administracyjnego została dostrzeżona w innych sprawach skarżącej (dotyczących innych okresów rozliczeniowych) rozstrzygniętych wyrokami tut. Sądu o sygn. akt IV SA/Gl: 998/15 z dnia 12 kwietnia 2016 r.; 991/15 i 999/15 z dnia 5 kwietnia 2016 r.; 1000/15 z dnia 17 marca 2016 r.(wszystkie są dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i § 3 w związku z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) orzeczono, jak w sentencji.