IV SAB/Gl 11/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 marca 2016 r. sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) umarza postępowanie sądowe w pozostałym zakresie; 4) zasądza od Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w R. na rzecz skarżącego kwotę: 100 złotych (słownie: sto złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia [...] R.K. zwrócił się do Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w R. o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie drogą mailową skanów zanonimizowanych protokołów z wywiadów środowiskowych przeprowadzonych od [...] do [...]. W odpowiedzi na wniosek pismem z dnia [...] Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w R. poinformował, że żądane dokumenty mają charakter informacji przetworzonej zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 6 września 2006 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 163 ze zm. – dalej "u.d.i.p.") i jednocześnie wezwał wnioskodawcę do wskazania, w terminie 14 dni, powodów, dla których spełnienie żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 u.d.i.p.). Wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na to pismo. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w R. działając, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt. 1 w związku z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, odmówił udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że R.K. zwrócił się z wnioskami o udzielenie informacji publicznej w przedmiocie udostępnienia zanonimizowanych protokołów z wywiadów środowiskowych przeprowadzonych przez Ośrodek Pomocy Społecznej w R. w okresach: [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]), [...] (wniosek z dnia [...]) oraz [...] (wniosek z dnia [...]). Następnie wyjaśniono, iż wyżej wymienione wnioski nie mogą być uwzględnione gdyż żądanie udostępnienia przedmiotowych informacji ma charakter informacji przetworzonej, a organ nie dysponuje zestawieniem wnioskowanych informacji. Ponadto wskazano, że wnioskowane dane mają charakter informacji przetworzonych. W związku z tym wezwano wnioskodawcę do wskazania powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Skoro zatem wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na wezwanie to organ odmówił mu udzielenia informacji publicznej. Pismem z dnia [...] skarżący R.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Domagał się zobowiązania Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w R. do wydania decyzji w sprawie w terminie tygodnia od otrzymania akt sprawy z Sądu oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący oświadczył, iż nie uważa, że w jego wniosku chodzi o informację przetworzoną i dlatego nie udzielił odpowiedzi na wezwanie organu. Zdaniem skarżącego organ powinien był wydać decyzję odmawiającą udostępnienia informacji, co umożliwiłoby zweryfikowanie jego decyzji przez organ odwoławczy i Sąd. Skarżący stwierdził, że do dnia złożenia skargi organ nie wydał decyzji, a zatem pozostaje w bezczynności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi w całości, zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów procesu oraz rozpatrzenie sprawy pod nieobecność organu. W uzasadnieniu organ podkreślił, że skarżący od dnia [...] do dnia dzisiejszego zwraca się do organu z różnymi wnioskami o udostępnienie informacji publicznej dotyczącymi m.in. wykształcenia Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej, zanonimizowanych protokołów z wywiadów środowiskowych, czy pracownicy korzystają z samochodu służbowego, ilości przeprowadzonych wywiadów środowiskowych przez pracowników, zanonimizowanych wywiadów środowiskowych przeprowadzonych przez wskazanego przez skarżącego pracownika, średnich miesięcznych wynagrodzeń pracowników organu, kierowników działów oraz radcy prawnego organu, wykazu osób zatrudnionych w organie, skanu faktur za telefon służbowy, którym dysponuje organ, skanu legitymacji służbowych wydanych pracownikom organu, itp. W sumie w okresie od dnia [...] do dnia [...] skarżący złożył 37 wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Następnie organ wyjaśnił, że z uwagi na treść Wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 czerwca 2014 r. sygn. akt II SAB/Gd 43/14, po zbadaniu sprawy uznał, że udzielenie informacji nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego i dlatego w dniu [...] wydał decyzję o odmowie udostępnienia wnioskowanej informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta z mocy art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) obejmuje również bezczynność organów. W piśmiennictwie i judykaturze przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy prowadził postępowanie jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 86; por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r. o sygn. akt IV SAB/Wr 66/09; wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r. o sygn. akt I SAB 60/99; publ. OSP 2000, nr 6, poz. 87). Wyjaśnić również należy, że celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Zgodnie z utrwalonym i jednolitym poglądem orzecznictwa i doktryny dla dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej Dz. U z 2015 r., poz. 2058 zwanej dalej - "u.d.i.p."), albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Skarga R.K. oceniana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie jest poza sporem, że Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w R. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p.. Jak wynika z przekazanych Sądowi akt do dnia wniesienia skargi zobowiązany organ nie załatwił sprawy. Nie udzielił żądanych informacji, wzywając jedynie skarżącego do wykazania w terminie 14 dni, iż udzielenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Nie wydał jednakże decyzji o odmowie udzielenia informacji. Dopiero po wpływie skargi organ podjął czynności mające na celu załatwienie wniosku i decyzją z dnia [...] odmówił skarżącemu udzielenia wnioskowanej informacji. Jednocześnie skoro wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej został już załatwiony, to postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie bezczynności organu stało się bezprzedmiotowe i podlega w związku z tym umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., co orzeczono w punkcie 3 sentencji niniejszego wyroku. Niewątpliwie organ dopuścił się bezczynności, a nadto przekroczył termin do załatwienia sprawy (liczony od wpływu wniosku do organu), jednakże okoliczności powyższe nie wystarczają do uznania, że przekroczenie terminu miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec tego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a, orzeczono jak w punkcie 1 i 2 sentencji. Natomiast o kosztach postępowania, na które składa się wpis sądowy orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., w punkcie 4 sentencji.