IV SAB/Gl 128/17
WyrokWSA w Gliwicach2017-08-01
Skład orzekający: Beata Kozicka, Małgorzata Walentek, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Nadleśniczy Nadleśnictwa B. dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 2 stycznia 2017 r., i czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie udostępnił informacji publicznej w ustawowym terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jednakże, ponieważ informacja została udostępniona przed wydaniem wyroku, a organ nie wykazał lekceważenia obowiązków, bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W związku z cofnięciem skargi w części dotyczącej nakazania udostępnienia informacji i zasądzenia sumy pieniężnej, sąd umorzył postępowanie w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący K. K. złożył skargę na bezczynność Nadleśniczego Nadleśnictwa B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, wskazując, że nie otrzymał odpowiedzi na wniosek z dnia 2 stycznia 2017 r. Skarżący wniósł o nakazanie udostępnienia informacji, stwierdzenie bezczynności (niekoniecznie z rażącym naruszeniem prawa) oraz o zasądzenie sumy pieniężnej i kosztów. Organ odpowiedział, że informacja została udostępniona 27 marca 2017 r., co nastąpiło po złożeniu skargi, ale przed wydaniem wyroku. Skarżący cofnął skargę w części dotyczącej nakazania udostępnienia informacji i zasądzenia sumy pieniężnej, podtrzymując żądanie stwierdzenia bezczynności (bez rażącego naruszenia prawa) i zasądzenia kosztów.Rozstrzygnięcie
1) Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności; 2) stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) umorzono postępowanie w pozostałym zakresie; 4) zasądzono od Nadleśniczego Nadleśnictwa B. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu wpisu i odstąpiono od zasądzenia kosztów postępowania sądowego w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek, Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Nadleśniczego Nadleśnictwa B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 2) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) umarza postępowanie w pozostałym zakresie; 4) zasądza od Nadleśniczego Nadleśnictwa B. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu wpisu i odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania sądowego w pozostałym zakresie.
W piśmie z dnia 20 marca 2017 r. K. K. – reprezentowany przez pełnomocnika – wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Nadleśniczego Nadleśnictwa B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W skardze wniósł o nakazanie organowi udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej i stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, chociaż nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a także o przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa GUS na podstawie odrębnych przepisów i o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi wskazał, że w dniu 2 stycznia 2017 r. za pośrednictwem poczty elektronicznej złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, jednakże do chwili wniesienia skargi nie uzyskał żadnej odpowiedzi. Podkreślił, że organ jest podmiotem zobowiązanym do udzielania informacji publicznej i w tym zakresie powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2011 r. sygn. akt II SAB/Kr 77/11. Ponadto podniósł, że wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej. Z dołączonego do skargi wydruku wniosku wynika, że skarżący wniósł o udostępnienie informacji publicznej poprzez podanie ilości wniosków o dostęp do informacji publicznej skierowanych do organu w poszczególnych latach w okresie 2014 - 2016 oraz o przesłanie tej informacji na podany adres poczty elektronicznej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania w zakresie pkt 1 – 3 skargi z uwagi na jego bezprzedmiotowość oraz o oddalenie wniosku o zasądzenie sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego i oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego.
W uzasadnieniu podniósł, że w dniu 2 stycznia 2017 r. do Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwo B. wpłynął za pośrednictwem poczty elektronicznej wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Do udostępnienia wnioskowanej informacji doszło w dniu 27 marca 2017 r. Organ wskazał, że czynności tych nie dokonano wcześniej z uwagi na to, że początek roku to okres dużego nasilenia prac biurowych, w tym między innymi rozliczania podatków, sporządzania sprawozdań rocznych, a w roku 2017 – dodatkowo prac związanych z opracowaniem nowego Planu Urządzania Lasu na lata 2018 – 2028. Organ podniósł, że nie pozostaje już w bezczynności, bowiem informacja publiczna, o którą wnioskował skarżący została mu udostępniona, co czyni bezprzedmiotowym, postępowanie sądowe i uzasadnia wniosek o umorzenie postępowania. Ponadto w kwestii wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego organ wskazał, że pomimo, iż fakt pozostawania organu w bezczynności może uzasadniać wniosek pełnomocnika o przyznanie tych kosztów, to sposób sporządzenia skargi poddaje w wątpliwość zasadność tego wniosku. Następnie dodał, że w razie uznania przez sąd, że zwrot tych kosztów należy się skarżącemu, powinna być zastosowana stawka minimalna.
W piśmie procesowym z dnia 16 maja 2017 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika podniósł, że ze względu na udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej, cofa skargę w części, tj. w zakresie wniosku o nakazanie organowi udostępnienia wnioskowanej informacji oraz w zakresie wniosku o przyznanie od organu na rzecz skarżącego, sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa GUS na podstawie odrębnych przepisów. Ponadto podtrzymał wniosek o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, chociaż nie miała ona charakteru rażącego oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślenia wymagało, że na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady – sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Ponadto dodać należało, że według art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: - 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; - 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; - 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd – na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. – stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga dotyczyła bezczynności Nadleśniczego Nadleśnictwa B. w zakresie rozpatrzenia wniosku strony skarżącej z dnia 2 stycznia 2017 r., złożonego w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764, zwanej dalej – u.d.i.p.).
W piśmie tym strona skarżąca zwróciła się do organu o udostępnienie informacji; ile wniosków o dostęp do informacji publicznej zostało skierowanych do organu w poszczególnych latach w okresie 2014 – 2016.
Podkreślenia zatem wymagało, że zakres podmiotowy stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej określa art. 4 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, m.in. w szczególności: podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa (pkt 3), podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego (pkt 4).
Natomiast według art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 788), Lasy Państwowe są państwową jednostką organizacyjną nie posiadającą osobowości prawnej reprezentującą Skarb Państwa w zakresie zarządzanego mienia. Z kolei w art. 32 ust. 2 tej ustawy, wymieniono jednostki organizacyjne wchodzące w skład Lasów Państwowych, do których należy min. Nadleśnictwo (pkt 3). Zgodnie zaś z art. 35 cytowanej ustawy, nadleśniczy kieruje nadleśnictwem oraz reprezentuje Skarb Państwa w stosunkach cywilnoprawnych w zakresie swojego działania. W świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p., Nadleśniczy jest zatem podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej.
Ponadto przedmiot wniosku skarżącego tj. informacja na temat ilości wniosków o udostępnienie informacji publicznej, stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., gdyż dotyczy działalności wskazanego organu, a dokładnie jest informacją o wykonywaniu przez ten organ zadania publicznego, jakim jest zapewnienie obywatelom dostępu do informacji publicznej.
Z akt administracyjnych wynika, że wnioskowana informacja publiczna została udostępniona stronie skarżącej, z tym, że pismo organu w tym przedmiocie, zostało przesłane - drogą elektroniczną dopiero w dniu 27 marca 2017 r. Wobec tego nie ulega wątpliwości, że w wymienionej dacie, organ przerwał swoją bezczynność.
Jednakże nastąpiło to już po złożeniu skargi do sądu i z naruszeniem terminu określonego w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, według którego – z zastrzeżeniem wyjątków wymienionych w tym przepisie - udostępnienie informacji publicznej na wniosek, następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 tej ustawy, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
W przedmiotowej sprawie, Nadleśniczy Nadleśnictwa B. nie dokonał wymienionej czynności w terminie, stwierdzić zatem należało, że dopuścił się naruszenia przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i w konsekwencji bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku strony skarżącej z dnia 2 stycznia 2017 r. o udostępnienie informacji publicznej. W związku z tym uzasadniony jest zarzut skargi dotyczący bezczynności tego podmiotu.
Jednakże – jak już była o tym mowa wyżej - w dniu 27 marca 2017 r. organ udostępnił wnioskowaną informację, a więc przerwał swoją bezczynność. Z tego powodu w piśmie z dnia 16 maja 2017 r. skarżący cofnął skargę w części, tj. w zakresie wniosku o nakazanie organowi udostępnienia wnioskowanej informacji oraz w zakresie wniosku o przyznanie od organu na rzecz skarżącego, sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa GUS na podstawie odrębnych przepisów.
Podkreślenia zatem wymagało, że zgodnie z art. 161 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. Według zaś art. 60 P.p.s.a., skarżący może cofnąć skargę i cofnięcie to wiąże Sąd, chyba że Sąd uzna je za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.
W przedmiotowej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek uznania cofnięcia części skargi za niedopuszczalną, a wobec tego we wskazanej części postępowanie należało umorzyć.
Z powyższego powodu, w niniejszym postępowaniu – zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a. - należało już tylko dokonać oceny, czy stwierdzona w sprawie bezczynność organu, miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Natomiast w zakresie tej oceny, istotne znaczenie miała przede wszystkim okoliczność, że w piśmie z dnia 27 marca 2017 r. Nadleśniczy Nadleśnictwa B. udzielił stronie skarżącej informacji publicznej określonej we wniosku. Wobec tego brak było podstaw do oceny, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Uznać bowiem należało, że postępowanie organu w przedmiocie tego wniosku, nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W związku z tym, na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 oraz art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, orzekł jak w sentencji.
Natomiast rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zostało wydane przy zastosowaniu art. 206 P.p.s.a., według którego Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu.
W przedmiotowej sprawie Sąd odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w części przekraczającej kwotę wpisu wynoszącego 100 zł., a zatem odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. Podkreślenia bowiem wymagało, że przed WSA w Gliwicach prowadzona jest znaczna ilość spraw o podobnym charakterze, w których skarżący K. K. jest reprezentowany przez tego samego pełnomocnika, a sporządzone w tych sprawach skargi i inne pisma są prawie tożsame, gdyż różnią się np. nazwą organu, datami poszczególnych czynności wymienianych w pismach, a zatem są to pisma o charakterze szablonowym. Wobec tego udział zawodowego pełnomocnika w niniejszej sprawie ograniczył się do powielenia z minimalnymi zmianami, pism składanych w innych sprawach, m. in w zakończonej wyrokiem z dnia 13 lipca 2017 r. sprawie o sygn. akt IV SAB/Gl 127/17, w której zasądzono na rzecz skarżącego koszty zastępstwa prawnego w kwocie 480 zł.
W związku z tym należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło