IV SAB/Gl 13/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2009-01-05

Skład orzekający: Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, działający w sprawie dotyczącej dodatku mieszkaniowego, który jest formą pomocy społecznej, jest zwolniony z kosztów sądowych na mocy przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?
Ratio decidendi
Skarżący, wnosząc skargę na bezczynność organu w sprawie dodatku mieszkaniowego, który jest formą pomocy społecznej, jest ustawowo zwolniony z kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a PPSA. W związku z tym jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych stał się bezprzedmiotowy, a postępowanie w tym zakresie należało umorzyć. Jednocześnie, ze względu na trudną sytuację materialną skarżącego i jego rodziny, spełnione zostały przesłanki do ustanowienia adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący R.H. złożył skargę na bezczynność Prezydenta Miasta S.Ś. w sprawie dodatku mieszkaniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 9 września 2008 r. oddalił tę skargę. Następnie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powołując się na trudną sytuację materialną. Sąd rozpoznał ten wniosek.
Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie w kwestii wniosku o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych; 2) ustanowiono adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w 5 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi R.H. na bezczynność Prezydenta Miasta S.Ś. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego w zakresie wniosku skarżącego z dnia [...]r. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: 1) umorzyć postępowanie w kwestii wniosku o zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych; 2) ustanowić adwokata z urzędu. Wyrokiem z dnia 9 września 2008 r., sygn. akt IV SAB/Gl 13/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę R.H. na bezczynność Prezydenta Miasta S.Ś. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Skarżący wnioskiem z dnia [...]r. zwrócił się z prośbą o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia. Postanowieniem z dnia [...]r. tut. Sąd odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku. Doręczenie powyższego postanowienia nastąpiło w dniu [...]r. do rąk pełnoletniej córki skarżącego – M.H., co wynika ze znajdującego się w aktach sądowych potwierdzenia odbioru przesyłki (k - [...] i [...]). Skarżący po upływie zakreślonego terminu, w dniu [...]r., złożył zażalenie wraz z załącznikami (k - [...]). Dnia [...]r. skarżący sporządził wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W jego uzasadnieniu wskazał, iż jest [...] pobierającym [...] z ZUS-u w wysokości brutto [...],- zł. miesięcznie, prowadzi gospodarstwo domowe warz z nie [...] żoną, córką przebywającą na [...] pobierającą z [...] w wysokości [...],- zł. miesięcznie, zięciem zatrudnionym w spółce A z miesięcznym uposażeniem brutto w wysokości [...],- zł. oraz z wnukiem, na którego córka pobiera [...] w wysokości [...],- zł. miesięcznie. Nadto, skarżący oświadczył, iż zajmuje mieszkanie o powierzchni [...] m², ma [...]-letni murowany garaż o wartości [...],- zł. i posiada samochód [...] z [...]r. o wartości [...],- zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że rozpoznawany wniosek (zgodnie z dyspozycją zawartą w rubryce 4 urzędowego formularza PPF) obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Na mocy art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Stosownie przy tym do art. 245 § 1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) lub w zakresie częściowym (obejmującym tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego). Zauważyć należy, że skarga w niniejszej sprawie złożona została na decyzję wydaną w przedmiocie bezczynność Prezydenta Miasta S.Ś. w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Zgodnie zaś z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze "charakter prawny" dodatku mieszkaniowego trzeba przyjąć, jest on "formą pomocy społecznej udzielanej przez władze publiczne, wspierające realizację prawa obywatela do mieszkania w warunkach urynkowienia czynszów mieszkaniowych". W tej sytuacji skarżący jest zatem objęty ustawowym zwolnieniem od kosztów sądowych, co w świetle art. 241 p.p.s.a. oznacza, że jest zwolniony zarówno od uiszczania opłat sądowych, w tym wpisów sądowych i opłat kancelaryjnych, jak i ponoszenia wydatków. W tym stanie rzeczy wniosek, w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za bezprzedmiotowy, a postępowanie z tego wniosku umorzyć, o czym na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a., orzeczono w punkcie 1 sentencji niniejszego postanowienia. Wobec powyższego merytoryczne rozpoznanie wniosku o przyznania prawa pomocy sprowadza się do zbadania przesłanki przyznania tego prawa w kontekście żądania ustanowienia adwokata, a więc rozpoznając ten wniosek należało mieć na uwadze treść art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z brzmienia tego przepisu wynika, że przesłanką warunkującą przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym jest wykazanie przez nią, iż nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Odnosząc powołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przesłanka przyznania, skarżącemu prawa pomocy obejmującego ustanowienie dla niego adwokata z urzędu została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. Analiza dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych oraz zawartego w rozpoznawanym wniosku oświadczenia wskazuje, iż skarżący jest osobą [...], wymagającą zakupu lekarstw, a stan majątkowy jego rodziny pozostającej ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym, jak i wysokość środków finansowych dostępnych w comiesięcznym budżecie domowym jego rodziny uniemożliwia mu opłacenie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Ocena stanu majątkowego i rodzinnego skarżącego, dokonana w oparciu o podniesione powyżej okoliczności, prowadzi do wniosku, iż skarżący wykazał w sposób dostateczny i przekonujący, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w tym również kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W tym samym rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 254 § 1 w związku z art. 262 p.p.s.a., orzeczono jak w punkcie drugim sentencji niniejszego postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło