IV SAB/Gl 137/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi D.L. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. w przedmiocie bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej 1) zobowiązuje wymienionego Inspektora do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...]; 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądza od wymienionego Inspektora na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych (słownie: [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] D.L. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. o udostępnienie informacji publicznej w postaci jednej – dowolnie wybranej – decyzji administracyjnej wydanej w [...] i przesłanie jej wnioskodawcy. W odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z dnia [...] organ administracyjny wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku przez własnoręczne podpisanie lub opatrzenie wiadomości e-mail kwalifikowanym podpisem elektronicznym, a następnie przesłanie do organu w terminie 7 dni. Wezwanie umotywowano koniecznością obciążenia wnioskodawcy kosztami wysyłki i przygotowania kserokopii żądanej dokumentacji. Powołując art. 64 § 2 kpa poinformowano stronę, że w razie nieuzupełnienia wniosku organ pozostawi go bez rozpoznania. W skardze na bezczynność wymienionego organu wnioskodawca domagał się zobowiązania organu do rozpoznania wniosku, zasądzenia kosztów postępowania oraz niewymierzenia organowi grzywny. W uzasadnieniu podniósł, że dotychczas nie otrzymał informacji objętej wnioskiem, co oznacza stan naruszenia prawa. Wskazał też, iż pod wnioskiem podał imię i nazwisko, a jego adres i inne dane osobowe były znane, natomiast nie posiada kwalifikowanego podpisu elektronicznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Jego zdaniem nie dopuścił się bezczynności, gdyż wystąpił do wnioskodawcy o uzupełnienie wniosku, co było uzasadnione, bowiem brak podpisu na podaniu mógłby spowodować skuteczne uchylenie się przez niego od obowiązku uiszczenia należności w postaci kosztów wysyłki i przygotowania kserokopii żądanej dokumentacji. Organ powołał się w tym względzie na art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 782), dalej: ustawa o dostępie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, bowiem z okoliczności sprawy wynika, że organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W szczególności nie można podzielić stanowiska organu, że wystąpiły podstawy do żądania od skarżącego uzupełnienia wniosku przez jego podpisanie lub zaopatrzenie wiadomości e-mail kwalifikowanym podpisem elektronicznym. W orzecznictwie ukształtowanym na gruncie ustawy o dostępie przyjmuje się powszechnie możliwość przesłania wniosku drogą elektroniczną, nawet bez autoryzacji podpisem elektronicznym, gdyż postępowanie w tym przedmiocie jest odformalizowane i uproszczone (por. wyrok NSA z 30.11.2012 r., sygn. akt I OSK 1991/12, zbiór LEX nr 1291370). Takie stanowisko zostało także wyrażone w cytowanym przez organ wyroku WSA w Warszawie, w którym przewidziano konieczność podpisania wniosku złożonego elektroniczne tylko w przypadku informacji przetworzonej lub gdy z udzieleniem informacji wiąże się pobranie opłaty. Organ powołuje się bezskutecznie na tę drugą okoliczność. Mianowicie w art. 7 ust. 2 cyt. ustawy wprowadzono zasadę bezpłatności w dostępie do informacji publicznej, od której wyjątek stanowi regulacja z art. 15 tej ustawy. Zgodnie z regułami wykładni wyjątków nie można interpretować rozszerzająco. Tymczasem według art. 15 ust. 2 ustawy o dostępie o ile podmiot obowiązany do udostępnienia zamierza pobrać opłatę, to w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku winien powiadomić wnioskodawcę o wysokości opłaty. Powiadomienie to jest obligatoryjnym i wstępnym etapem postępowania (por. wyrok WSA w Poznaniu z 16.02.2012 r., sygn. akt IV SA/Po 1211/11, dostępny w internecie). W niniejszej sprawie organ nie dokonał takiej czynności, w związku z czym domaganie się od skarżącego uzupełnienia wniosku było nieuzasadnione. W dodatku art. 15 ust. 1 cyt. ustawy dopuszcza jedynie opłatę za dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku. Koszty wysyłki informacji publicznej w żaden sposób nie mogą być zaliczone do tej kategorii. W świetle powyższych uwag uzależnienie rozpoznania wniosku od jego uzupełnienia było bezpodstawne, a skoro organ nie załatwił sprawy do czasu wyrokowania, to zgodnie z art. 149 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono, jak w pkt 1 sentencji. Ponieważ z okoliczności sprawy wynika, że bezczynność organu nie była spowodowana jego złą wolą lecz błędną interpretacją przepisów ustawy, to nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa. O kosztach orzeczono z mocy art. 200 i 205 § 1 wyżej powołanego Prawa. sw