IV SAB/Gl 138/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska Sędzia WSA Beata Kozicka Protokolant specjalista Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Wójta Gminy L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2) umarza postępowanie, 3) zasadza od organu na rzecz strony skarżącej kwotę 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dnia 21.07.2014 r. P. K. przesłał pocztą elektroniczną wniosek o udostępnienie informacji w następującym zakresie: czy Gmina L. w okresie od 2012 r. do chwili obecnej zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej z kancelariami, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie wniósł o udostępnienie treści umowy. Dnia 22.07.2014 r. potwierdzono dostarczenie poczty elektronicznej. Do dnia 14.08.2014 r. Wójt Gminy L. wykonujący zadania publiczne nie udostępnił żądanej informacji. Pismem z dnia 02 września 2014 r. skarżący P. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność organu – Wójta Gminy L. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej. co do udostępnienia skarżącemu informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia 21.07.2014 r. Organowi zarzucił naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 06.09. 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782) – dalej zwanej u.d.i.p. - przez bezczynność polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej, na skutek jego wniosku z dnia 21.07.2014r. przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania. Skarżący wnosił o: stwierdzenia bezczynności Wójta Gminy L. w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej zobowiązanie Wójta Gminy L. do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 3) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie – alternatywnie - w przypadku, gdy po złożeniu skargi organ doręczy żądaną informację publiczną, wnosił o: uznanie, że na dzień wniesienia skargi do Sądu, organ pozostawał w bezczynności w przedmiocie informacji publicznej, zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa. W uzasadnieniu skarżący bardzo szeroko opisał obowiązujący stan prawny w zakresie dostępu do informacji publicznej i zacytował w tej mierze szereg wyroków sądów administracyjnych. W szczególności skarżący podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, w przypadku skierowania pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej, podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może dokonać następujących działań: udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Organ dokonuje tego w formie czynności materialno - technicznej; poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej, lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 cytowanej ustawy), lub poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udzielenia informacji niż ten w którym strona się zwróciła (art. 1 ust. 2 ustawy); odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie stosownie do treści art. 16 ustawy, czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej; może również odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ustawy. Skarżący wskazał, że brak podjęcia przez organ któregokolwiek z wyżej wskazanych działań uzasadnia podniesienie zarzutu bezczynności wobec organu administracji. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy L. wniósł o umorzenie postępowania. Jednocześnie organ wyjaśnił, że pismem nr [...] z dnia [...] r. na adrese-mail P. K. została przekazana informacja o udostępnienie której zwrócił się w dniu 21.07.2014 r. wraz z przekazaniem treści 6 umów. Zaznaczył, że w piśmie tym "zostały zawarte wyrazy przeproszenia za opóźnienie przesłania odpowiedzi". Wyjaśnił, iż opóźnienie było wynikiem przebywania na urlopach i zwolnieniach lekarskich pracowników zajmujących się tymi sprawami. Nadto Wójt Gminy L. zwrócił uwagę, iż prośba skarżącego została uwzględniona w terminie nie noszącym znamion bezczynności ani przewlekłego prowadzenia postępowania. Stąd też wnosił o umorzenie postępowania i nie zasądzanie zwrotu kosztów postępowania w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Pismem procesowym z dnia 03.10.2014 r. skarżący wskazał, że po złożeniu skargi organ doręczył żądaną informację publiczną. Zaznaczył, że uczynił to jednak z przekroczeniem terminu i po wniesieniu skargi i wobec wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz o zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a p.p.s.a., w tym aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W piśmiennictwie i judykaturze przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy prowadził postępowanie jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 86; por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r. o sygn. akt IV SAB/Wr 66/09; wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r. o sygn. akt I SAB 60/99; publ. OSP 2000, nr 6, poz. 87). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy tego nie wymaga (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). W takich przypadkach kontroli poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ względnie inny podmiot zobowiązany miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i to w określonym przez prawo terminie (por. art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają bowiem znaczenia powody, przez które akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również czy bezczynność spowodowana została okolicznością zawinioną lub niezawinioną. Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.), albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. W rozpatrywanej sprawie jest poza sporem, że Wójt Gminy L. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p., co więcej informacje o udostępnienie których strona skarżąca wystąpiła, mieszczą się w katalogu informacji publicznych określonych w art. 1 w związku z art. 6 u.d.i.p. Jak wynika z przekazanych Sądowi akt w dniu wniesienia skargi organ pozostawał bezczynny, bowiem nie załatwił wniosku skarżącej w żaden sposób przewidziany w u.d.i.p. Dopiero po wpływie skargi organ podjął czynności mające na celu załatwienie wniosku i w dniu 28.08.2014 r. udzielił stronie skarżącej odpowiedź na wszystkie zawarte we wniosku pytania. Jednocześnie skoro wniosek skarżącej o udzielenie informacji publicznej został już załatwiony, to postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie bezczynności organu stało się bezprzedmiotowe i podlega w związku z tym umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., co orzeczono w punkcie 2 sentencji niniejszego wyroku. Niewątpliwie organ przekroczył termin do załatwienia sprawy (liczony od wpływu wniosku do organu), jednakże okoliczności powyższe nie wystarczają do uznania, że przekroczenie terminu miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec tego na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a, orzeczono jak w punkcie 1 sentencji. Natomiast o kosztach postępowania, na które składa się wpis sądowy i koszty zastępstwa procesowego orzeczono, na podstawie art. 200, art. 201 § 1 w związku z art. 209 p.p.s.a., w punkcie 3 sentencji.