IV SAB/Gl 154/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-01-04
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna i życiowa skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja materialna i życiowa skarżącego, obejmująca umiarkowany stopień niepełnosprawności, brak majątku, niskie dochody rodziny oraz znaczne wydatki związane z edukacją dzieci, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych. Opłacenie pełnych kosztów postępowania przekracza możliwości płatnicze strony.Stan faktyczny
Skarżący K.M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na swoją niepełnosprawność, brak pracy, trudną sytuację materialną rodziny oraz znaczne wydatki związane z edukacją synów. Do wniosku dołączył dokumenty potwierdzające dochody i wydatki rodziny. Organ rozpatrzył wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.M. na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego przekazania akt administracyjnych sądowi rejonowemu w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych;
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, K.M. w dniu [...] nadał do urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Motywując wniosek skarżący podniósł, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, aktualnie pozostaje bez pracy i ubiega się o przyznanie renty. Powołał się przy tym na trudną sytuację materialną swojej rodziny (w skład której wchodzi jego żona oraz dwóch synów), uzasadniającą objęcie Programem Operacyjnym "Pomoc Żywnościowa 2014-2020", jak również świadczeniami z pomocy społecznej. Równocześnie wnioskodawca oświadczył, iż nie posiada żadnych nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani zasobów pieniężnych.
Miesięczny dochód netto rodziny skarżącego zadeklarowany został w kwocie [...] zł, na który składają się pobierane przezeń: zasiłek rodzinny ([...] zł) i zasiłek okresowy ([...] zł), wynagrodzenie jego małżonki za pracę świadczoną w wymiarze ½ etatu oraz za nadgodziny (ogółem [...] zł), stypendia - socjalne i mieszkaniowe pełnoletniego syna, w kwocie ogółem [...] zł oraz stypendia - szkolne i socjalne dla młodszego - małoletniego syna (odpowiednio [...] zł i [...] zł).
Nadto wnioskujący powołał się na okoliczność ponoszenia znacznych kosztów utrzymania, wśród których, obok wyżywienia oraz opłat związanych z zamieszkiwanym lokalem, wymienił czesne za szkołę młodszego syna, w kwocie [...] zł i należność za akademik dla starszego, w wysokości [...] zł.
Do wniosku dołączone zostały dokumenty źródłowe potwierdzające wysokość dochodów gospodarstwa domowego strony jak i wydatków obciążających tę rodzinę.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Odnosząc się do wniosku K.M. należy podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 §3 p.p.s.a. mogącym obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) następuje wtedy, gdy wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Dokonana w tym kontekście ocena stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącego doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku, jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, zaś jego jedynym dochodem są świadczenia z pomocy społecznej (zasiłek okresowy z powodu długotrwałej choroby i zasiłek rodzinny). Równocześnie stwierdzić przyjdzie, że także całkowity dochód netto przypadający na jego czteroosobową rodzinę nie umożliwia dokonania w zasadzie jakichkolwiek oszczędności. Wynosi on bowiem [...] zł (czyli per capita zaledwie [...] zł), a trzeba mieć w polu widzenia, że rodzinę tę obciążają relatywnie znaczne wydatki, w tym koszty związane z edukacją synów.
Mając na względzie powyższe należało przyjąć, że opłacenie pełnych kosztów postępowania, w tym wpisu od skargi, w kwocie 100 zł przekracza możliwości płatnicze strony i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło