IV SAB/Gl 167/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 lutego 2017 r. sprawy ze skargi "A" w B. na bezczynność Dyrektora Zespołu Szkół [...] w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Wnioskiem z dnia 15 listopada 2015r. A w B. (dalej także A"), reprezentowana przez przewodniczącą – B. G. wystąpiła do Dyrektora [...] w B. (zwanego dalej "organem" lub "Dyrektorem Zespołu Szkół") o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie wykazu nauczycieli zatrudnionych w szkole wraz z informacją o przyznanych im dodatkach motywacyjnych w roku szkolnym 2016/2017. Wskazała, że imienną listę należy przesłać w formie wydruku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku na adres siedziby wnioskodawcy. W uzasadnieniu stwierdziła, że wniosek dotyczy osób realizujących zadania publiczne oraz sposobu podziału środków publicznych, a zatem jest informacją publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 u.d.i.p., a dyrektor szkoły publicznej jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Organ wydał w dniu [...]r. decyzję nr [...], na mocy której odmówił udzielenia żądanej informacji, wskazując, że prawo do informacji, o którą wystąpiono, podlega ograniczeniu ze względu na to, że jest dobrem osobistym prawem chronionym. W tym zakresie organ wskazał na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Pismem z dnia 13 stycznia 2016 r. A wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Dyrektora [...] w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zarzucając organowi naruszenie art. 4 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Wniosła o: - zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności, czyli do udostępnienia imiennej listy nauczycieli wraz z przyznanymi im dodatkami motywacyjnymi w roku szkolnym 2016/2017, – zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu nie zgodziła się ze stanowiskiem organu. Zacytowała fragment uzasadnienia wyroku tut. Sądu z dnia 31 maja 2016 r., sygn. akt IV SAB/Gl 52/16 stwierdzając, że sąd ten "jednoznacznie wypowiedział się w zakresie objętym stanem faktycznym i prawnym niniejszej sprawy". Strona skarżąca stwierdziła, że jeżeli określona informacja zawiera dane dotyczące prywatności lub tajemnicę przedsiębiorcy, czy też inne prawem chronione tajemnice, nie oznacza zatem, że traci ona charakter informacji publicznej. Nadal jest informacją publiczną, ale zgodnie z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p. prawo do jej uzyskania podlega stosownym ograniczeniom. Ograniczenie to nie dotyczy natomiast informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa żądanie zawarte we wniosku dotyczy osób realizujących zadania publiczne finansowane ze środków publicznych oraz sposobu podziału tych środków, w tym nauczycieli, a więc informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że w odpowiedzi na wniosek A z dnia 15 listopada 2016 r w dniu [...] r., a więc w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., wydał decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej wykazu nauczycieli zatrudnionych w szkole wraz z kwotą przyznanego im dodatku motywacyjnego w roku szkolnym 2016/2017. Zatem sprawa została rozpoznana w ustawowym terminie, a tym samym skarga jest bezzasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.- dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, przy czym kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 a. Zatem skarga na bezczynność jest dopuszczalna wyłącznie w sprawach, w których zapadają decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz inne niż określone wyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. W literaturze i w orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął czynności, do której był prawnie zobowiązany (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 1998 r. sygn. akt IV SAB 124/98 Lex nr 43729). W przypadku skargi na bezczynność organu administracyjnego kontrola sądu sprowadza się zatem do sprawdzenia, czy rzeczywiście organ pozostaje w zwłoce z załatwieniem sprawy. Rozpoznając skargę na bezczynność, sąd bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie zostało wydane orzeczenie lub czy z innych powodów organowi administracji nie można zarzucić bezczynności, polegającej na niedochowaniu terminów załatwienia sprawy wyznaczonych przepisami k.p.a. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma natomiast znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Istotą żądania dochodzonego w skardze na bezczynność jest zobowiązanie organu przez sąd administracyjny do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie (art. 149 p.p.s.a.). Uwzględniając skargę na bezczynność sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa w terminie przez siebie wskazanym ( art. 149 w związku z art. 286 § 2 p.p.s.a.). Z przepisu tego wynika a contrario, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu lub podjęcie czynności wyłącza możliwość uwzględnienia skargi przez sąd nawet wówczas, gdy ta decyzja lub akt wydane zostały z naruszeniem terminu przewidzianego do ich wydania (wyrok NSA z dnia 16 marca 2000 r. sygn. akt I SAB 201/99, Lex 54517). Nadto Sąd wskazuje, że zgodnie z utrwalonym i jednolitym poglądem orzecznictwa i doktryny dla dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy), albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia mocą art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.. Dz.U. z 2015 r. poz. 2058 ze zm., dalej także: u.d.i.p.). Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Ocena, co do bezczynności organu, dokonana być musi na gruncie właściwego dla załatwienia sprawy prawa materialnego, gdyż ono rozstrzyga o legitymacji organu oraz wynikających z przepisów uprawnieniach i obowiązkach. W rozpatrywanej sprawie stan faktyczny nie jest sporny i został nakreślony powyżej przy omawianiu stanowiska organu jak i strony skarżącej. W ocenie Sądu brak jest zatem uzasadnionych podstaw do jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadniania. Spór koncentruje się wokół kwestii bezczynności, bądź też jej braku przy rozstrzyganiu wniosku strony skarżącej z dnia 15 listopada 2016 r. skierowanego do Dyrektora [...] w B.. Poza sporem jest, że Dyrektor Zespołu Szkół jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Nie budzi również wątpliwości, że informacja, o którą wystąpiła strona skarżąca jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 u.d.i.p. W tym miejscu należy podnieść, że w sytuacji skierowania do organu administracji żądania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej organ ten może dokonać następujących działań: – udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Organ dokonuje tego w formie czynności materialno – technicznej, – poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej albo wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił bądź też poinformować stronę, iż w sprawie obowiązuje inny tryb udzielenia informacji, niż ten w którym strona się zwróciła, – odmówić udostępnienia informacji publicznej lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 stosownie do treści art. 16 u.d.i.p. w formie decyzji administracyjnej, – może również odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 u.d.i.p. Organ administracji działań tych winien dokonać w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy (art.13 u.d.i.p.). W tym miejscu należy wyjaśnić, że prawo do informacji publicznej, nie ma charakteru bezwzględnego. Zgodnie bowiem z art. 5 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Z kolei stosownie do ust. 3 tego przepisu nie można, z zastrzeżeniem ust. 1 i 2, ograniczać dostępu do informacji o sprawach rozstrzyganych w postępowaniu przed organami państwa, w szczególności w postępowaniu administracyjnym, karnym lub cywilnym, ze względu na ochronę interesu strony, jeżeli postępowanie dotyczy władz publicznych lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne albo osób pełniących funkcje publiczne - w zakresie tych zadań lub funkcji. Zatem, jak już wyżej wskazano, jeżeli żądana informacja stanowi informację publiczną to organ powinien ją udostępnić w formie i w sposób wskazany we wniosku. Natomiast jeżeli w ocenie organu, istnieją ustawowe przeszkody do udostępnienia informacji w określony sposób lub w określonej formie, bądź istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej, to zobligowany jest on do załatwienia wniosku w formie procesowej, a więc w formie decyzji .Dopiero brak podjęcia przez organ któregokolwiek z wyżej wskazanych działań, zgodnych oczywiście z przepisami ustawy i podjętych w jej granicach, uzasadnia podniesienie zarzutu bezczynności wobec organu administracji. Sąd w składzie orzekającym podziela stanowisko orzecznictwa sądów administracyjnych, że termin określony w art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. ma zastosowanie nie tylko do czynności polegającej na udostępnieniu informacji, ale również do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a jego bieg rozpoczyna się od chwili otrzymania wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05). Wniosek strony skarżącej z dnia 15 listopada 2016 r., został przez Dyrektora [...] rozpoznany w terminie albowiem organ ten w dniu [...] r. wydał decyzję o odmowie udzielenia wnioskowanej informacji publicznej wskazując na art. 5 ust. 2 u.d.i.p. . Natomiast odnosząc się wskazanego w skardze wyroku tut. Sądu z dnia 31 maja 2016 r., sygn. akt IV SAB/Gl 52/16 zauważyć należy, że zapadł on w odmiennym stanie faktycznym. Zauważyć trzeba bowiem, że w sprawie z dnia 31 maja 2016 r. organ udzielił jedynie częściowej odpowiedzi na wniosek złożony przez MOZ. Należy zaakcentować, że z bezczynnością podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy podmiot zobowiązany nie podejmuje żadnych działań wobec wniosku o udzielenie takiej informacji lub odmawia udzielenia informacji w nieprzewidzianej dla tej czynności formie prawnej, względnie nie podejmuje innej czynności uzasadnionej przepisami u.d.i.p. Podstawową zasadą instytucji skargi na bezczynność jest ochrona strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Zgodnie z treścią art. 149 p.p.s.a. uznając skargę na bezczynność organu za zasadną sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w terminie przez siebie wskazanym. Sąd może orzekać jedynie o obowiązku wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach i obowiązkach skarżącego (wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2001 r. sygn. akt I SAB 37/00). W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy Sąd uznał, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie pozostawał w bezczynności, albowiem w przewidzianym w ustawie terminie wydał decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Mając powyższe na względzie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.