IV SAB/Gl 33/05

PostanowienieWSA w Gliwicach2006-01-27

Skład orzekający: Beata Kalaga-Gajewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej w przedmiocie naprawienia szkody majątkowej i uregulowania stanu prawnego nieruchomości może zostać rozpoznana przez sąd administracyjny, jeśli nie dotyczy decyzji lub postanowienia administracyjnego, a jedynie stosunków cywilnoprawnych lub czynności faktycznych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę na bezczynność organu, jeśli nie dotyczy ona wydania decyzji, postanowienia lub innego aktu z zakresu administracji publicznej, który rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach strony wynikających z przepisów prawa. Sprawy o charakterze cywilnoprawnym, takie jak naprawienie szkody majątkowej czy uregulowanie stanu prawnego nieruchomości, należą do właściwości sądów powszechnych, nawet jeśli organ administracji publicznej jest w nich zaangażowany.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Starosty L., domagając się stwierdzenia przewlekłości postępowania i odszkodowania za naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez zwłoki. Zarzucił opieszałość w usunięciu szkody komunikacyjnej oraz nieuregulowanie stanu prawnego nieruchomości. Starosta L. wniósł o umorzenie lub oddalenie skargi, wskazując na cywilnoprawny charakter spraw. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jednoznaczne wskazanie, jakiej konkretnie decyzji lub czynności organ nie podjął.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV SAB/Gl 33 /05 P O S T A N O W I E N I E Dnia 27 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Starosty L. w przedmiocie naprawienia szkody majątkowej postanawia: odrzucić skargę Sygn. akt IV SAB/Gl 33 /05 U Z A S A D N I E N I E Pismem procesowym z dnia [...] 2005 r. J. G. wniósł skargę na Starostę L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Żądał w niej stwierdzenia przewlekłości postępowania administracyjnego i wypłacenia odszkodowania w kwocie [...],- zł. tytułem zadośćuczynienia "za naruszenie prawa do rozpoznania jego sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki". W uzasadnieniu skargi zarzucił Staroście L. opieszałość w usunięciu szkody komunikacyjnej, powstałej w wyniku kolizji drogowej w dniu [...] 2004 r. i opóźnienie w uzyskaniu odszkodowania z tego tytułu od ubezpieczyciela [...] S.A. oraz nie uregulowanie stanu prawnego nieruchomości położonej w G. przy ul. A pomimo złożonej przez skarżącego w dniu [...] 2003 r. deklaracji odpłatnego administrowania tą nieruchomością. W odpowiedzi na skargę Starosta L. wskazał na wyłącznie cywilnoprawny charakter spraw w niej poruszonych i wniósł o jej umorzenie lub oddalenie. Dodał, iż w przedmiotowej sprawie toczą się postępowania sądowe przed Sądem Okręgowym w G. o wydanie nieruchomości z powództwa Skarbu Państwa - Starosty L. o sygn. akt [...] oraz przed Sądem Okręgowym w K. o odszkodowanie o sygn. akt [...]. Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi wyjaśnił, iż sprawa o odszkodowanie za szkodę komunikacyjną została przekazana i rozpatrzona niezwłocznie po uzyskaniu wymaganych przez ubezpieczyciela dokumentów, a sprawa odpłatnego administrowania nieruchomością zajmowaną bezprawnie przez skarżącego nie mogła być pozytywnie rozpatrzona, bowiem wówczas przed Ministrem Gospodarki i Pracy w W. toczyło się postępowanie administracyjne w sprawie m. in. nieruchomości położonej w G. przy ul. A, które zakończone zostało decyzją tego Ministra z dnia [...] r. nr [...], w oparciu o którą złożony został wniosek o przywrócenie i ujawnienie w księdze wieczystej prawa jej własności w części na rzecz spadkobierców poprzedniego właściciela, a w części na rzecz Gminy C.. Jednak z uwagi na to, iż do dnia [...] 2005 r. skarżący wraz z żoną nie wydał zajmowanej przez nich nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, nie może być ona fizycznie przekazana na rzecz jej właścicieli. Prawidłowo doręczonymi dwoma wezwaniami Sądu z dnia [...] i [...] 2005 r., co wynika ze zwrotnych potwierdzeń ich odbioru, skarżący został zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez jednoznaczne wskazanie jakiej konkretnie decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności w sprawie skarżącego nie podejmuje Starosta L., pod rygorem odrzucenia skargi. Pismami z dnia [...] i [...] 2005 r. skarżący wskazał, że skarga dotyczy bezczynności Starosty L.. Miała ona miejsce, po otrzymaniu pisma skarżącego z dnia [...] 2003 r. w sprawie propozycji odpłatnego administrowania przez skarżącego nieruchomością położoną w G. przy ul. A, ale pomimo pisemnej obietnicy jej rozpatrzenia deklarowanej przez tego Starostę w piśmie z dnia [...] 2003 r. nie został uregulowany status prawny skarżącego. Skutkuje to tym, iż skarżący jako zameldowany na stałe w tej nieruchomości i faktycznie tam zamieszkujący nie jest jej właścicielem, dzierżawcą ani też lokatorem pomimo, iż codziennie dogląda własności Skarbu Państwa i nieodpłatnie dba o jej stan techniczny. Dodatkowo zarzucił, iż Starosta L. opieszale zajmował się zlikwidowaniem powstałej w dniu [...] 2004 r. szkody komunikacyjnej i dopiero po pięciu miesiącach od otrzymania odszkodowania zlecił przetarg na jej naprawę oraz "zarobił na tym kilka tysięcy złotych". Zaznaczył nadto, iż napraw dokonano dopiero w miesiącu [...] 2005 r. i w związku z tym, skarżący ponosił niedogodności w postaci codziennego wyziębiania mieszkania oraz był zmuszony dodatkowo dokonać zakupu opału. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.(Dz. U. nr 78, poz.483,z 2001 r. nr 28,poz.319) sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie kontrolę działalności administracji publicznej. Granice właściwości rzeczowej sądów administracyjnych określono w art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Szczegółowe natomiast unormowanie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych zawierają przepisy art. 3 § 2 i § 3 oraz art. 4 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie: "ustawą p.p.s.a.". Z regulacji tej wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym, zabezpieczającym bliżej określone w art. 3 § 2 pkt 1 - 3 ustawy p.p.s.a., inne akty wymienione w pkt 4 - 7 tego przepisu oraz bezczynność organów w przypadkach określonych w jego § 2 pkt 1 – 4. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. Sąd rozpoznaje skargi na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1- 4 tej ustawy. Dotyczy to więc spraw, które mogą być zakończone decyzją lub postanowieniem, albo które odnoszą się do innych niż określone w pkt 1 – 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Z bezczynnością organu administracyjnego mamy więc do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu bądź nie podjął czynności, do której był zobowiązany. W rozpatrywanej sprawie skarżący został wezwany do uzupełnienia braków skargi m. in. przez jednoznaczne wskazanie jakiej konkretnie decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności w jego sprawie nie podejmuje Starosta L. - w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W wyznaczonym terminie skarżący nie usunął powyższego braku skargi. Nie spełnia tego wymogu pismo skarżącego z dnia [...] 2005r., w którym skarżący nie wskazał żadnego toczącego się postępowania administracyjnego, w ramach którego organ administracyjny byłby zobligowany do wydania jednego z aktów, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy p.p.s.a. Analiza treści przepisu art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy p.p.s.a. wskazuje, iż przedmiotem innych niż określone w jego § 2 pkt 1 - 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, na które służy skarga na bezczynność (art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a.), mogą być tylko takie (inne niż decyzje czy postanowienia) akty, które w odniesieniu do konkretnie zindywidualizowanego adresata (skarżącego) zawierają wynikające z przepisów prawa uznanie uprawnienia lub obowiązku. Zadeklarowane przez skarżącego w piśmie z dnia [...] 2003 r. zawarcie umowy o odpłatne administrowanie powołaną nieruchomością stanowiącą własność Skarbu Państwa nie jest rozstrzygane w formie decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, ale w drodze umowy. Zatem skarga w tym zakresie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. jest niedopuszczalna (por. postanowienie NSA z dnia 6 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 547/04, publ. ONSA WSA, nr 3, poz. 51). Charakteru decyzji administracyjnej nie miało też pismo Starosty L. z dnia [...] r. informujące, iż sprawa statusu prawnego m. in. tej nieruchomości była przedmiotem wyroku Sądu Okręgowego w C. z dnia [...] r. o sygn. akt [...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż kolejnym pismem z dnia [...] 2005 r. Starosta L. poinformował skarżącego, iż w dniu [...] 2005 r. Starostwo Powiatowe w L. wystąpiło do Wójta Gminy C. o podjęcie postępowania w sprawie komunalizacji tej nieruchomości. Pismo to, także nie ma charakteru decyzji administracyjnej, ale jest konsekwencją decyzji ostatecznej Ministra Gospodarki i Pracy w W. z dnia [...] r. nr [...], w której Starosta L. nie był organem orzekającym. W związku z tym jego ewentualna bezczynność nie może się wiązać z tym postępowaniem. To z kolei oznacza, że Starosta L., który na podstawie uregulowań zawartych w art. 11 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004 r., nr 281, poz. 2782 i z 2005 r., nr 130, poz. 1087) jest organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami i wykonującym zadania z zakresu administracji rządowej, nie był zobligowany do wydania rozstrzygnięcia, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 ustawy p.p.s.a. w sprawie pisemnej interwencji skarżącego z dnia [...] 2003 r. Nie sposób też uznać, iż skarżący nie otrzymał odpowiedzi na to pismo. Mając na uwadze powyższe skarżący nie wskazał przedmiotu skargi jako dotyczącego wymienionych wcześniej decyzji i postanowień, jak również, aby skarga dotyczyła bezczynności, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. W oparciu zatem o art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Nadto dalsze zarzuty skarżącego są na tyle niedookreślone, iż nie wynika z nich, w jakiej konkretnej indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej Starosta L. pozostaje bezczynny. W tym zakresie skarżący, pomimo wezwania Sądu, nie uzupełnił braku skargi, co stanowi samodzielną podstawę do jej odrzucenia określoną w art. 58 § 1 pkt 3 ustawy p.p.s.a. Zaistniała sytuacja wyczerpuje również znamiona niedopuszczalności skargi określone w art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., bowiem część sprawy związanej z nieodpłatnym dozorowaniem i dbałością o stan techniczny nieruchomości oraz ponoszeniem kosztów związanych ze zlikwidowaniem szkody komunikacyjnej, stosownie do treści art. 2 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, dotyczy stosunków z zakresu prawa cywilnego, do której rozpoznania powołany jest sąd powszechny. Zatem nie należy ona do właściwości sądu administracyjnego. Potwierdza to okoliczność, iż z udziałem skarżącego prowadzone są w tym zakresie postępowania sądowe przed sądami powszechnymi. Nie występują też przesłanki do przyjęcia, że skarga została wniesiona na podstawie art. 88 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1592 z późn. zm.). Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1, 3 i 6 oraz § 3 zd. 1 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło