IV SAB/Gl 36/14

WyrokWSA w Gliwicach2014-05-08

Skład orzekający: Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędzia WSA Renata Siudyka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej może być uwzględniona, gdy wniosek został wysłany drogą elektroniczną, ale nie dotarł do organu z powodu błędnej kwalifikacji jako SPAM przez serwer pocztowy?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej jest zasadna, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek, który został skutecznie złożony, nawet jeśli wniosek nie dotarł do organu z powodu błędnej kwalifikacji jako SPAM. Organ nie może zwolnić się z obowiązku udzielenia informacji z powodu wadliwego działania systemu informatycznego, a skarga na bezczynność nie wymaga uprzedniego wezwania do usunięcia naruszenia prawa.
Stan faktyczny
D. H. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Burmistrza Miasta S. drogą elektroniczną 12 maja 2013 r., jednak nie otrzymał odpowiedzi. Organ uznał, że wniosek został odrzucony przez serwer pocztowy jako SPAM i nie dotarł do niego. Skarżący ponownie przesłał wniosek jako załącznik do skargi na bezczynność, która została złożona do sądu.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Burmistrza Miasta S. do załatwienia wniosku skarżącego, stwierdzono brak rażącego naruszenia prawa w bezczynności organu, odstąpiono od wymierzenia grzywny, oraz zasądzono od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędzia WSA Renata Siudyka Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2014 r. sprawy ze skargi D. H. na bezczynność Burmistrza Miasta S. w przedmiocie bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej 1) zobowiązuje Burmistrza Miasta S. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] roku; 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) odstępuje od wymierzenia grzywny organowi; 4) zasądza od organu na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. D.H. wniósł skargę na bezczynność Burmistrza Miasta S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej objętej jego wnioskiem z dnia 12 maja 2013 r. złożonym za pomocą środków komunikacji elektronicznej, zarzucając, że do dnia wniesienia skargi nie została udzielona odpowiedź na ten wniosek, mimo że ponownie przesłał go jako załącznik do wcześniej złożonej skargi na bezczynność organu. Odpowiadając na skargę Burmistrz S. postulował jej odrzucenie lub oddalenie. Organ podniósł, że wniosek skarżącego został zakwalifikowany jako SPAM i odrzucony przez serwer pocztowy i dlatego nie udzielono skarżącemu informacji ani odpowiedzi. Adres pocztowy, na który został skierowany wniosek skarżącego jest ogólnym adresem Urzędu Miejskiego, na który wpływa każdego dnia ok. 100 wiadomości, a wiele z nich ma charakter SPAMU, stąd też czułość skanera antyspamowego na serwerze pocztowym jest ustawiona na wysokim poziomie. Gdyby podanie zostało złożone za pośrednictwem platformy SEKAP lub e-PUAP, to skarżący miałby gwarancję, iż podanie trafiło do organu, gdyż wysłanie i otrzymanie wiadomości byłoby potwierdzone. Organ powołał się przy tym na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 kwietnia 2012 r. w sprawie Krajowych Ram Interoperacyjnności... (Dz. U. z 2012 r., poz. 526). Ponieważ podanie nie trafiło do organu to nie miał on możliwości rozpatrzenia wniosku i już z tej przyczyny skargę należy odrzucić. Ponadto skarżący nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. W pierwszym rzędzie stwierdzić należy brak podstaw do jej odrzucenia. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia, w tym i wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., sygn. akt I OSK 601/05, zbiór LEX nr 236545). Odrzucenia skargi nie uzasadniają także dalsze okoliczności przytoczone w odpowiedzi na skargę. Nie można w szczególności przyjąć faktu nieistnienia wniosku. Pośrednio przeczy temu sam organ w odpowiedzi na skargę, w której nie kwestionuje, że skarżący wysłał taki wniosek, a na rozprawie pełnomocnik organu wprost przyznał, że firma obsługująca serwer potwierdziła, że w dniu 12 maja 2013 r. wiadomość została przez skarżącego wysłana. Natomiast odrębną kwestią jest to, że organ z treścią wniosku się nie zapoznał. W okolicznościach sprawy brak jest jednak podstaw do kwestionowania twierdzeń skarżącego, że wniosek obejmował informacje wypunktowane w skardze, zwłaszcza że do skargi dołączył treść wniosku. Przyjmując zatem za ustalony fakt złożenia wniosku kwestia bezczynności organu nie budzi wątpliwości, skoro do chwili obecnej skarżącemu nie udzielono żadnej odpowiedzi. W orzecznictwie przyjmuje się również powszechnie, iż za wniosek o udostępnienie informacji publicznej należy uznać także przesłanie zapytania drogą elektroniczną, nawet bez autoryzacji podpisem elektronicznym, gdyż postępowanie w tym przedmiocie jest odformalizowane i uproszczone (por.: wyrok NSA z 30.11.2012 r., sygn. akt I OSK 1991/12, zbiór LEX nr 1291370). Skuteczne zatem było skierowanie przez skarżącego wniosku na adres poczty elektronicznej podanej na stronie internetowej Urzędu Miejskiego w S. i figurujący też w Biuletynie Informacji Publicznej tego Urzędu. Wadliwe funkcjonowanie serwera prowadzące do niemożności zapoznania się bezpośrednio z treścią wniosku, nie może zwalniać z obowiązku udzielenia na niego odpowiedzi. Wadliwość ta polega na zakwalifikowaniu wniosku do kategorii SPAM, mimo że nie nosi on tego charakteru choćby przez zindywidualizowanie odbiorcy wniosku – także w treści konkretnych pytań. Jeżeli już doszło do takiej sytuacji, to organ winien był usunąć stan bezczynności po wniesieniu przez skarżącego pierwszej skargi (odrzuconej z powodu nieusunięcia braków formalnych), kiedy to posiadł już wiedzę o treści wniosku. Ponieważ tego do tej pory nie uczynił, to należało uwzględnić skargę na bezczynność. Organ zobowiązany jest zatem do załatwienia wniosku skarżącego w terminie określonym w art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), liczonym stosownie do art. 286 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Wobec braku stanowiska organu względem treści wniosku Sąd nie dokonał oceny charakteru informacji żądanej przez skarżącego. Zaznaczyć jedynie należy, że w sytuacji skierowania pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może dokonać następujących działań: – udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Organ dokonuje tego w formie czynności materialno – technicznej; – poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej, lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 cytowanej ustawy), bądź też poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udzielenia informacji, niż ten w którym strona się zwróciła (art. 1 ust. 2 ustawy); – odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 stosownie do treści art. 16 ustawy, czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej; – może również odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ustawy. Mając powyższe na uwadze z mocy art. 149 § 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w pkt 1 sentencji. Mimo znacznego upływu terminu od złożenia wniosku Sąd nie dopatrzył się w bezczynności organu rażącego naruszenia prawa. Wynikła ona bowiem głównie z wadliwego system informatycznego a nie ze złej woli organu, przy czym na czas trwania postępowania miały również wpływ uchybienia leżące po stronie skarżącego, którego pierwsza skarga została odrzucona. Dlatego nie wymierzono też organowi grzywny przewidzianej w art. 149 § 2 p.p.s.a. sw

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło