IV SAB/Gl 57/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, , , po rozpoznaniu w dniu 24 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I.C. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. w przedmiocie rozpoznania wniosku I.C. o udzielnie informacji p o s t a n a w i a odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] I.C. zwróciła się do Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. z żądaniem udzielenia pisemnej odpowiedzi, czy podległa mu jednostka prowadzi wobec niej jakiekolwiek czynności postępowania. Dodała przy tym, że w razie udzielenia pozytywnej odpowiedzi przez organ, wnosi o wskazanie przedmiotu postępowania oraz celu, dla którego to postępowanie zostało wszczęte i jest prowadzone. Następnie pismem z [...] skarżąca wezwała Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. do usunięcia naruszenia prawa poprzez wyznaczenie dodatkowego terminu do załatwienia jej wniosku z dnia [...] oraz stwierdzenia rażącego naruszenia prawa na podstawie art. 37 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu podniosła, że Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego od lat prowadzi wobec niej jakieś działania z naruszeniem zasad bezpieczeństwa osobowego, w związku z czym nie może pracować. W odpowiedzi na powyższe pismo oraz w nawiązaniu do dotychczasowej korespondencji w sprawie Dyrektor Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. pismem z dnia [...] poinformował skarżącą, że zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 29, poz. 154) Agencje te - w związku z wykonywaniem swoich zadań - zapewniają ochronę środków, form i metod realizacji zadań, zgromadzonych informacji oraz własnych obiektów i danych identyfikujących ich funkcjonariuszy. Zaznaczył jednocześnie, że na podstawie art. 34 ust. 1 cytowanej ustawy, w zakresie swojej właściwości Agencje mogą zbierać, także niejawnie, wszelkie dane osobowe, w tym również, jeżeli jest to uzasadnione charakterem realizowanych zadań - dane wskazane w art. 27 i 28 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. Nr 101, poz. 926), a także korzystać z danych osobowych i innych informacji uzyskanych w wyniku wykonywania czynności operacyjno-ropoznawczych przez uprawnione do tego organy, służby i instytucje państwowe oraz przetwarzać je, w rozumieniu ustawy o ochronie danych osobowych, bez wiedzy i zgody osoby, której te dane dotyczą. Z tych powodów organ uznał, że nie może uwzględnić wezwania do usunięcia naruszenia prawa, zawartego w piśmie I.C. z dnia [...]. Powyższe pismo zostało doręczone skarżącej w dniu [...], co wynika z akt sprawy. Ponadto pismem z dnia [...] Zastępca Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. poinformował skarżącą, że kontrola stosownych rejestrów i baz danych wykazała, że nigdy nie podejmowano wobec niej jakichkolwiek czynności, ani nie prowadzono żadnego postępowania. W dniu [...] (data nadania w urzędzie pocztowym) I.C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K, zainicjowane jej wnioskiem z dnia [...]. W treści skargi oświadczyła, że od czerwca 2002 r. Delegatura Agencji w K. prowadzi wobec niej jakieś czynności z naruszeniem zasad bezpieczeństwa osobowego, wobec czego nie może podjąć zatrudnienia. Dodała, że nie wie, na jakiej podstawie organ ją inwigiluje, co skutkuje naruszeniem jej prawa do prywatności oraz ograniczeniem kontaktów z innymi ludźmi. Natomiast ustawa o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. Nr 182, poz. 1228) nie przewiduje - jej zdaniem - procedury, wedle której organ prowadzi postępowanie w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak kognicji sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn zm.), zwanej dalej P.p.s.a., przepisy tej ustawy normują postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach określonych w ustawach szczególnych. Na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w sprawach ze skarg na: 1/ decyzje administracyjne, 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4/ inne niż określone w pkt 1 - 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, 5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, 6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, 7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, 8/ bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, iż zasadą jest dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej tylko wówczas, gdy organy administracyjne realizują zadania z zakresu administracji publicznej w formach władczych lub stanowiących. Kwestia przewlekłego postępowania, zawarta w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., dotyczy zatem jedynie tych aktów lub czynności, które związane są z realizacją zadań administracyjnych, w formach wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Natomiast formę załatwiania sprawy wyznaczają normy prawa materialnego oraz w ograniczonym stopniu normy procesowe. W niniejszej sprawie I.C. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. w przedmiocie rozpoznania jej żądania, zawartego w piśmie z dnia [...] o udzielenie informacji, czy podległa mu jednostka prowadzi wobec niej jakiekolwiek czynności postępowania. Podstawą prawną działania Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego jest ustawa o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Na podstawie art. 5 ust. 1 tej ustawy, do zadań ABW należy: 1) rozpoznawanie, zapobieganie i zwalczanie zagrożeń godzących w bezpieczeństwo wewnętrzne państwa oraz jego porządek konstytucyjny, a w szczególności w suwerenność i międzynarodową pozycję, niepodległość i nienaruszalność jego terytorium, a także obronność państwa; 2) rozpoznawanie, zapobieganie i wykrywanie przestępstw: a) szpiegostwa, terroryzmu, bezprawnego ujawnienia lub wykorzystania informacji niejawnych i innych przestępstw godzących w bezpieczeństwo państwa, b) godzących w podstawy ekonomiczne państwa, c) korupcji osób pełniących funkcje publiczne, o których mowa w art. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne, jeśli może to godzić w bezpieczeństwo państwa, d) w zakresie produkcji i obrotu towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa, e) nielegalnego wytwarzania, posiadania i obrotu bronią, amunicją i materiałami wybuchowymi, bronią masowej zagłady oraz środkami odurzającymi i substancjami psychotropowymi, w obrocie międzynarodowym oraz ściganie ich sprawców. Natomiast zgodnie z art. 21 ust. 1 cytowanej ustawy, w granicach zadań, o których mowa w art. 5 ust. 1, funkcjonariusze ABW wykonują: 1) czynności operacyjno-rozpoznawcze i dochodzeniowo-śledcze w celu rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania przestępstw oraz ścigania ich sprawców; 2) czynności operacyjno-rozpoznawcze i analityczno-informacyjne w celu uzyskiwania i przetwarzania informacji istotnych dla ochrony bezpieczeństwa państwa i jego porządku konstytucyjnego. Przy czym ABW wykonuje również czynności na polecenie sądu lub prokuratora w zakresie określonym w Kodeksie postępowania karnego oraz Kodeksie karnym wykonawczym, a funkcjonariusze ABW wykonują czynności tylko w zakresie właściwości tej Agencji i w tym zakresie przysługują im uprawnienia procesowe Policji, wynikające z przepisów Kodeksu postępowania karnego. (art. 21 ust. 2 i 3 ustawy). W ocenie tutejszego Sądu, żądanie skierowane przez skarżącą do Dyrektora Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w K. nie ma charakteru administracyjnoprawnego i nie może zostać rozpoznane w trybie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Organ zatem trafnie wskazał, że nie mieści się ono w zakresie innych niż decyzje administracyjne lub postanowienia (wydane w postępowaniu administracyjnym, a także rozstrzygające sprawę co do istoty, bądź postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie) aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W tym stanie rzeczy należało stwierdzić, że żądanie udzielenia pisemnej odpowiedzi, czy podległa Dyrektorowi Agencja w K. prowadzi wobec I.C. jakiekolwiek czynności postępowania nie mieści się w kategorii aktów oraz czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a., a zatem kwestia przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ, będąca przedmiotem skargi, nie podlega kontroli przez sądy administracyjne. W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., skarga podlegała odrzuceniu.