IV SAB/Gl 59/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-05-16
Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy student doktorancki, otrzymujący niskie stypendium i korzystający z pomocy matki oraz zadłużenia na karcie kredytowej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Student doktorancki, którego jedynym dochodem jest niskie stypendium, a koszty utrzymania pokrywa z zadłużenia na karcie kredytowej oraz pomocy matki, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca, studentka studiów doktoranckich, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Jako jedyne źródło dochodu wskazała stypendium w wysokości 450 zł miesięcznie, zmuszona jest pokrywać koszty utrzymania z pomocy matki i zadłużenia na karcie kredytowej. Posiada samochód o wartości 13-15 tys. zł, ale nie dysponuje innymi zasobami. Wcześniej została zwolniona z kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.G. na bezczynność Rektora Uniwersytetu Ekonomicznego w K. w przedmiocie spraw studentów w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej;
W dniu 8 maja 2012 r. J.G. nadała do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy określając, iż domaga się ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata.
W treści wniosku skarżąca podała, że jest studentką stacjonarnych studiów doktoranckich zaś jedynym źródłem utrzymania jest dla niej stypendium dla najlepszych doktorantów, w kwocie zaledwie 450 zł miesięcznie, co powoduje, iż jest zmuszona pokrywać koszty utrzymania korzystając z pomocy matki oraz z zadłużenia w ramach karty kredytowej. Równocześnie zadeklarowała, że gospodaruje samotnie oraz posiada samochód osobowy o orientacyjnej wartości rynkowej 13-15 tysięcy zł. Nie dysponuje natomiast żadnymi zasobami pieniężnymi ani innym majątkiem.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Artykuł 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a. stanowi, że stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy.
Odnosząc się do żądania zgłoszonego przez J.G. należy w pierwszej kolejności przywołać zasady wynikające z art. 246 §1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Stosownie do ich brzmienia, przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 §2 p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 §3 p.p.s.a., tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym miejscu trzeba odnotować, że mocą wcześniejszego postanowienia referendarza sądowego, wydanego w dniu 3 kwietnia 2012 r., skarżąca została już w niniejszej sprawie zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (postanowienie wydano pod sygnaturą IV SO/Gl 5/12).
Konsekwencją powyższego jest to, że wniosek J.G. o ustanowienie adwokata należało ocenić stosując przesłankę określoną w art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla skarżącej w przypadku, gdy ta jest już w sprawie zwolniona od kosztów sądowych poskutkowałoby bowiem sytuacją, w której skorzystałaby ona z całkowitego zakresu prawa pomocy (to jest obejmującego zarówno zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie zastępcy procesowego).
Rozpoznając niniejszy wniosek wzięto pod uwagę dokumenty źródłowe przedłożone przez nią w toku wcześniejszego postępowania o zwolnienie od kosztów sądowych, a mianowicie dołączone do wspomnianych wyżej akt sprawy IV SO/Gl 5/12:
- pisma procesowe datowane na 27 lutego 2012 r. i 26 marca 2012 r., w których skarżąca wyjaśniła, że jej miesięczny koszt utrzymania to 1.271 zł, przy czym opłaty z tytułu czynszu (215,71 zł), za korzystanie z Internetu (49,90 zł) oraz za energię elektryczną (56,31 zł) pokrywa z otrzymywanego stypendium zaś zakup środków czystości, książek i koszty transportu opłaca kartą kredytową. Z kolei wydatki na zakup odzieży, części książek oraz na wyżywienie uiszcza jej matka udzielająca jej w ten sposób pomocy, której miesięczna wartość wynosi około 600 zł;
- dokument zatytułowany jako "szczegóły naliczeń" obrazujący wysokość obciążających wyżej wymienioną opłat mieszkaniowych za luty 2012 r.;
- wyciąg z rachunku bankowego obrazujący wpływ pobieranego stypendium;
- "podsumowanie zestawienia" dokumentujące wysokość istniejącego zadłużenia w ramach karty kredytowej, w kwocie 1.628,85 zł (przy limicie wynoszącym 1.800 zł);
- oświadczenie matki skarżącej wskazujące orientacyjną wartość udzielanej przez nią pomocy.
W tym kontekście uznano, że wnioskodawczyni spełniła wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania. Na podstawie oświadczeń złożonych przez nią i jej matkę oraz w oparciu o wskazane wyże dokumenty źródłowe ustalono bowiem, iż nie posiada ona zasobów pieniężnych ani majątku, który nie służyłby zaspokojeniu jej podstawowych potrzeb i mógłby zostać łatwo spieniężony. Jedynym źródłem jej dochodu jest przy tym stypendium w kwocie zaledwie 450 zł, co powoduje, że w pokryciu kosztów swojego utrzymania musi korzystać z zadłużenia w ramach karty kredytowej oraz z pomocy matki.
Zważywszy powyższe uznano, iż strona wykazała w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie uiścić jakichkolwiek kosztów związanych z niniejszym postępowaniem i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło