IV SAB/Gl 64/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G.L. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w G. w przedmiocie informacji publicznej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata postanawia: 1. 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego dla skarżącego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, G.L. w dniu 29 kwietnia 2014 r. złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym określił, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację materialną, a także na zawiłość niniejszej sprawy i brak wiedzy prawniczej niezbędnej do obrony swoich interesów. Równocześnie zadeklarował, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z pełnoletnim synem (uczeń Technikum), nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego w ramach umowy zlecenia, w przeciętnej wysokości 700 zł miesięcznie. Wnioskodawca dodał, że na wyżywienie wydatkuje co miesiąc ogółem 600 zł, natomiast na "artykuły pierwszej potrzeby", to jest odzież, środki czystości i higieny osobistej oraz artykuły gospodarcze przeznacza 100 zł. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 12 maja 2014 r.) G.L. nadesłał zaświadczenie podmiotu "A" S.C. Oddział w K., gdzie określono, iż jego łączny dochód z tytułu wykonywania dla tej spółki umów zleceń w okresie 3 ostatnich miesięcy wyniósł 2.000 zł. Przedłożył także zaświadczenie Dyrekcji B w G. potwierdzające, że jego syn – A. L. jest uczniem Technikum nr [...] w systemie dziennym (określono tam, iż programowy czas ukończenia nauki przypada na 25 kwietnia 2014 r.). Nadto wnioskodawca nadesłał pismo datowane na 22 maja 2014 r., w którym oświadczył, że nie ponosi aktualnie żadnych kosztów w związku z utrzymaniem zamieszkiwanej nieruchomości albowiem "na chwilę obecną mieszka u rodziny lub znajomych grzecznościowo i nie ponosi z tego tytułu opłat za czynsz i media". W tym stanie rzeczy, kolejnym wezwaniem, datowanym na 26 maja 2014 r. zwrócono się do wnioskodawcy o: - wskazanie (z imienia i nazwiska) osoby (osób), której przysługuje tytuł prawny do nieruchomości stanowiącej jego miejsce zamieszkania, a także sprecyzowanie stopnia pokrewieństwa istniejącego pomiędzy nim a tą osobą (osobami). Wskazano przy tym, że należy dodatkowo jednoznacznie sprecyzować, czy skarżący nadal zamieszkuje w G. przy ul. [...] czy też zmienił miejsce zamieszkania; - przedłożenie oświadczenia (oświadczeń) podpisanych przez wyżej wymienioną osobę (osoby), w których potwierdzi ona, iż skarżący zamieszkuje w należącej do niej nieruchomości (pod oznaczonym adresem) bez konieczności ponoszenia jakichkolwiek kosztów z tytułu czynszu oraz opłat za tzw. media. Odpowiadając na powyższe, wnioskodawca nadesłał pismo procesowe datowane na 4 czerwca 2014 r. gdzie wyjaśnił, że lokal, w którym zamieszkuje wynajmuje mu I.G., będąca dla niego "osobą obcą". Wskazał przy tym, że nie ponosi za przedmiotowy wynajem opłat czynszowych ani nie partycypuje w należnościach za tzw. media. Równocześnie skarżący przedłożył oświadczenie podpisane przez I.G., gdzie potwierdziła ona, że wyżej wymieniony "nie ponosi żadnych opłat za wynajem pomieszczenia położonego w G. przy ul. [...]" oraz podała, iż nie pobiera od G.L. opłaty czynszowej ani też opłaty za zużyte media (wodę, energię elektryczną i ogrzewanie w sezonie zimowym). W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku strony należy podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli, po myśli art. 245 §2 cytowanej ustawy, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zważywszy powyższe uznano, że okoliczności niniejszej sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Przedłożone przezeń zaświadczenie (vide: karta nr 42 akt sprawy) potwierdza przy tym, iż w okresie ostatnich trzech miesięcy osiągnął średni miesięczny dochód (z tytułu wykonywania umów zleceń), w kwocie zaledwie 666 zł, która - nawet uwzględniwszy udokumentowany stosownym oświadczeniem osoby wynajmującej fakt, iż nie ponosi żadnych kosztów w związku z zamieszkiwanym lokalem - nie pozwala na dokonanie w zasadzie jakichkolwiek oszczędności. Wspomniana wyżej, niewielka kwota, musi bowiem wystarczyć na pokrycie kosztów wyżywienia, zakupu środków czystości i odzieży dla wnioskodawcy i jego syna, a tym samym stwierdzić przyjdzie, że nie umożliwia wygenerowania środków na pokrycie jakichkolwiek kosztów związanych z niniejszym postępowaniem sądowym. W tym stanie rzeczy postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 1 tej ustawy. Przyznając prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego wzięto nadto pod uwagę obciążenie poszczególnych korporacji zawodowych, w tym adwokackiej i radcowskiej, sprawami, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ustanawia profesjonalnych pełnomocników.