IV SAB/Gl 81/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz - Kunicka Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi P. D. na bezczynność Marszałka Województwa [...] w przedmiocie informacji publicznej 1) zobowiązuje Marszałka Województwa [...] do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] r. w części dotyczącej zestawów pytań testowych egzaminu teoretycznego części pisemnej oraz zestawów pytań części ustanej dla Przewodników Górskich [...]; 2) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa 3) w pozostałym zakresie skargę oddala; 4) zasądza od Marszałka Województwa [...] na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. P.D. pismem z dnia [...] zwrócił się do Marszałka Województwa [...] o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie: informacji o egzaminach przewodników turystycznych, jakie zostały przeprowadzone w latach 2006 - 2010 przez [...] Urząd Marszałkowski na mocy przepisów ustawy o usługach turystycznych, a w szczególności – daty i miejsce przeprowadzonych egzaminów i rodzaju przeprowadzonych egzaminów, w tym zakresu uprawnień przewodnickich oraz dla każdego z egzaminów wymienionego powyżej; treść tekstów wraz z wzorcowym kluczem odpowiedzi oraz jednoczesnym określeniem, w trakcie których egzaminów pisemnych były wykorzystywane; treści zestawów pytań egzaminacyjnych zadawanych kandydatom w trakcie egzaminów ustnych wraz z jednoczesnym określeniem, w trakcie których egzaminów były wykorzystywane; opisu zadań jakie były wykonywane przez kandydatów w trakcie egzaminu pisemnego oraz kryteria ich oceny wraz z jednoczesnym określeniem w trakcie, których egzaminów były wykorzystywane; treść pytań zadawanych kandydatom w trakcie egzaminu praktycznego oraz kryteria ich oceny, wraz z jednoczesnym określeniem w trakcie, których egzaminów były zadawane; tras egzaminów praktycznych z podziałem na część autokarową, część pieszą i określeniem jakie obiekty były zwiedzane w trakcie egzaminu, wraz z jednoczesnym określeniem daty, na którym dana trasa była wykorzystywana. Dyrektor Wydziału Turystyki i Sportu [...] Urzędu Marszałkowskiego pismem z dnia [...] odpowiedział na powyższe pismo i dołączył do niego tabelę zawierającą dane na temat egzaminów. Dane te zawarte są w protokołach do egzaminów oraz w bezpośrednich do nich tzw. kartach ocen. W dalszej części pisma przedstawiono zasady przeprowadzania egzaminów jak również podkreślono, że nie przekazano danych dotyczących testów, kluczy odpowiedzi oraz zestawów pytań egzaminacyjnych zadawanych kandydatom w trakcie przeprowadzania poszczególnych egzaminów, ponieważ informacje te nie stanowią informacji publicznej i nie wymagają udostępnienia. Pismem z dnia [...] P.D. zwrócił się do Marszałka Województwa [...] o bezzwłoczne usunięcie naruszenia prawa polegające na nieudostępnianiu informacji publicznej. W piśmie tym podniósł, iż odmówiono mu dostępu do informacji publicznej w zakresie dotyczącym testów, kluczy odpowiedzi oraz zestawów pytań egzaminacyjnych, powołując się na stanowisko, iż nie stanowią one informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu. We wskazanym piśmie nie podzielił stanowiska organu samorządu terytorialnego i przedstawił własną ocenę tej sytuacji oraz argumenty przemawiające za ich udostępnieniem. Marszałek Województwa [...] pismem z dnia [...] podtrzymał zajmowane stanowisko i ponownie odmówił udostępnienia żądanych przez P.D. informacji publicznych. Pismem z dnia [...] P.D. wezwał Marszałka Województwa [...] do bezzwłocznego usunięcia naruszenia prawa polegającego na nie udostępnieniu informacji publicznej i wystąpił o udostępnienie żądanych informacji w terminie do [...]. Marszałek Województwa [...] pismem z dnia [...] poinformował P.D., iż opracowane przez komisję egzaminacyjną dla przewodników górskich beskidzkich zestawy pytań testowych z egzaminu teoretycznego w części pisemnej oraz zestawy pytań części ustnej są nadal wykorzystywane w związku z przeprowadzanymi egzaminami, natomiast zestawy pytań testowych egzaminu teoretycznego części pisemnej oraz zestawy pytań części ustnej egzaminu dla kandydatów na przewodników terenowych i miejskich zostaną przekazane w terminie do [...] i w tymże dniu zestawy te zostały przekazane wnioskodawcy. Pismem z dnia [...] P.D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Marszałka Województwa [...]. W skardze tej domaga się wyznaczenia wskazanemu organowi terminu udostępnienia wszystkich wnioskowanych informacji oraz zarządzenie wyjaśnienia przyczyn niezałatwienia sprawy w terminie. W motywach skargi skarżący podniósł, że organ administracji publicznej pomimo prowadzonej z nim korespondencji nie przekazał mu wszystkich informacji publicznych, o udostępnienie których występował w piśmie z dnia [...]. Ponownie podtrzymał stanowisko, iż pytania egzaminacyjne, testy i zadania egzaminacyjne oraz ustanowione zasady ich oceny stanowią informację publiczną i podlegają udostępnieniu, natomiast organ administracji, do którego zwrócił się z takim żądaniem odmawia ich udostępnienia. Nadto zaznaczył, iż brak udostępnienia informacji publicznej jak również nie wydanie przewidywanej prawem decyzji administracyjnej orzekającej w tym zakresie wyczerpuje znamiona bezczynności organu administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę Marszałek Województwa [...] wniósł o odrzucenie skargi, względnie o jej oddalenie. Żądanie odrzucenia skargi wynikło z tego, że nie została ona podpisana, natomiast oddalenie z tego powodu, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające uznanie, że organ administracji jest bezczynny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności działań podjętych przez organ administracji publicznej przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wykazała, że nie odpowiadają one wymogom prawa. Zgodnie z brzmieniem art. 149 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłość postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a wyżej wymienionej ustawy, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Nadto według art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pojęcie informacji publicznej znajduje unormowanie w przepisach Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 61 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności władzy publicznej. Prawo to obejmuje również dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Unormowania konstytucyjne znajdują rozwinięcie w ustawie, która może zawierać niezbędne ograniczenia w dostępie do informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do: uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego; wglądu do dokumentów urzędowych; dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Wskazane prawo obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych. Natomiast po myśli art. 5 ust. 1 powoływanej ustawy prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Natomiast według art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej następuje w drodze czynności materialno-technicznej, natomiast stosownie do postanowień art. 16 wskazanej ustawy odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do decyzji tych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z tym, że: odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni, a uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. Przedstawione powyżej rozważania należy przenieść na grunt przedmiotowej sprawy. W pierwszej kolejności przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, iż skarżący drogą elektroniczną pismem z dnia [...] wystąpił o udostępnienie informacji publicznej. W następstwie żądania skierowanego do organu administracji organ ten podjął prawem przewidziane działania i z jednej strony udostępnił skarżącemu żądane informacje, a z drugiej strony w piśmie z dnia [...] odmówił udostępnienia żądanej informacji w części dotyczącej testów, kluczy odpowiedzi oraz zestawów pytań egzaminacyjnych zadawanych kandydatom. W następstwie prowadzonej korespondencji Marszałek Województwa [...] udostępnił skarżącemu zestawy pytań testowych egzaminu teoretycznego części pisemnej oraz zestawy pytań części ustnej egzaminu dla kandydatów na przewodników terenowych i miejskich, natomiast odmówił przekazania takowych dotyczących przewodników górskich beskidzkich wychodząc z założenia, że są one w dalszym ciągu wykorzystywane w związku z przeprowadzanymi egzaminami. Na marginesie zauważyć przyjdzie, że skarżący ze stosownym wnioskiem wystąpił do organu administracji w dniu [...], natomiast końcowe działania jak i skarga do sądu administracyjnego prowadzone były w [...]. Powyższa okoliczność nie odgrywa żadnej roli przy ocenie prawidłowości działań organu administracji publicznej w zakresie udostępniania informacji publicznej. Ponadto skarżący tej okoliczności w swojej skardze nie podnosił, tym samym nie może ona stanowić przedmiotu oceny ze strony Sądu. Stosownie do tego, co zostało zasygnalizowane powyżej udostępnienie informacji następuje w drodze czynności materialno-technicznej, natomiast odmowa udostępnienia informacji publicznej dokonywana jest w drodze decyzji administracyjnej przewidzianej treścią postanowień ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zatem powyższa ustawa przewiduje dwie formy rozpatrzenia wniosku osoby ubiegającej się o udostępnienie informacji publicznej. W rozpatrywanej sprawie organ administracji publicznej w następstwie zgłoszonego żądania czynnościami materialno-technicznymi udostępnił skarżącemu część żądanych informacji, natomiast skarżący w skardze na bezczynność organu administracji publicznej domaga się rozpatrzenia jego wniosku w całości, a zatem udostępnienia informacji publicznej w pełnym żądanym zakresie, względnie wydania przewidzianej prawem decyzji administracyjnej. Na uwagę zasługuje to, że skarżący w swojej skardze nie sprecyzował jakie elementy jego żądania skierowanego do organu administracji publicznej nie zostały uwzględnione i wymagają podjęcia prawem przewidzianych działań. Z tego powodu skład orzekający w niniejszej sprawie zobowiązany jest do samodzielnej oceny działań podjętych przez Marszałka Województwa [...] w kontekście wniesionej skargi. Jak zostało podkreślone Marszałek Województwa [...] udostępnił skarżącemu szereg żądanych informacji, wskazanych w piśmie z [...], jednakże w odniesieniu do części z nich, obejmującej zestawy pytań testowych egzaminu teoretycznego części pisemnej oraz zestawów pytań części ustnej dla przewodników górskich beskidzkich, odmówił ich udostępnienia i przywołał stosowną argumentację. Czynności tej dokonał w formie pisemnej, jednakże nie w drodze decyzji administracyjnej. Taki sposób rozpatrzenia wniosku osoby ubiegającej się o udostępnienie informacji publicznej nie może być uznany za prawidłowy, ponieważ odmowa udostępnienia informacji winna nastąpić w drodze decyzji administracyjnej, zatem dokonując oceny zaistniałej sytuacji przyjdzie podzielić stanowisko skarżącego, że organ administracji publicznej, we wskazanym zakresie pozostaje w bezczynności, a tym samym wyczerpane zostały przesłanki uzasadniające uwzględnienie wniesionej skargi we wskazanym zakresie. Jednocześnie przyjdzie stwierdzić, że w pozostałym zakresie Marszałek Województwa [...] udostępnił skarżącemu żądaną informację publiczną, a tym samym skarga na bezczynność tego organu jest niezasadna i z tego powodu nie mogła być uwzględniona. Następstwem niniejszego wyroku jest zobowiązanie Marszałka Województwa [...] do załatwienia żądania skarżącego sformułowanego w piśmie z dnia [...], a dotyczącego udostępnienia zestawów pytań testowych egzaminu teoretycznego części pisemnej oraz zestawu pytań części ustnej dla przewodników górskich beskidzkich w formach przewidzianych przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu administracji zobowiązuje organ administracji do dokonania przewidzianej prawem czynności. Jednocześnie po myśli wskazanego przepisu Sąd nie stwierdził, aby bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ administracji odpowiadał na wszelkie pisma skarżącego, jednakże przyjmował odmienną interpretację obowiązujących przepisów, a okoliczność ta nie może stanowić o wyczerpaniu przesłanek rażącego naruszenia prawa. O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do postanowień art. 210 w związku z art. 205 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi na charakter rozstrzygnięcia organów administracji, Sąd w oparciu o art. 152 powyższej ustawy nie orzekał o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji. mw