IV SAB/Gl 81/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2016-05-17

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba pozbawiona wolności, zatrudniona nieodpłatnie w zakładzie karnym i posiadająca środki pieniężne stanowiące tzw. akumulację, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Osoba pozbawiona wolności, która jest zatrudniona nieodpłatnie w zakładzie karnym i posiada środki pieniężne stanowiące tzw. akumulację, która nie jest do jej dyspozycji, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Taka osoba wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący R.S., przebywający w zakładzie karnym, złożył skargę na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący oświadczył, że nie posiada zasobów pieniężnych ani majątku, a jego zatrudnienie w zakładzie karnym jest nieodpłatne. Dołączył zaświadczenie z zakładu karnego potwierdzające jego sytuację finansową i wskazujące na posiadanie środków stanowiących tzw. akumulację, niedostępnych do dyspozycji.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić dla niego radcę prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.S. na bezczynność Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego postanawia: 1. 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu. Wraz ze skargą z dnia 29 marca 2016 r. R.S. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym określił, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, nieruchomości ani przedmiotów wartościowych i nie uzyskuje jakichkolwiek dochodów. Podkreślił przy tym, iż od [...] roku przebywa w Zakładzie Karnym, gdzie obecnie wykonuje wprawdzie pracę, jednak czyni to nieodpłatnie. Nadto wnioskujący wywiódł, iż jest obciążony alimentami na kwotę 900 zł miesięcznie. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku, R.S. nadesłał zaświadczenie Dyrektora Zakładu Karnego w S. potwierdzające, iż przebywając w tej placówce jest aktualnie zatrudniony nieodpłatnie w celu przyuczenia oraz, że posiada wprawdzie na koncie depozytowym środki w kwocie 4.054,89 zł, jednak jest to kwota tzw. akumulacji, o której mowa w art. 126 Kodeksu karnego wykonawczego (która będzie pozostawiona do jego dyspozycji dopiero po opuszczeniu Zakładu Karnego). Z zaświadczenia tego wynika równocześnie, że brak jest środków pieniężnych, którymi skarżący mógłby swobodnie dysponować. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku R.S. godzi się podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli, po myśli art. 245 §2 cytowanej ustawy, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym kontekście uznano, że wnioskodawca spełnił wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania. Jest on bowiem osobą od dziewięciu lat pozbawioną wolności, zaś z jego oświadczeń wynika, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie - co potwierdza dołączone do wniosku zaświadczenie administracji Zakładu Karnego w S. - chociaż jest w tej placówce zatrudniony, nie uzyskuje z tego tytułu żadnego dochodu ani też nie posiada żadnych środków pieniężnych, którymi mógłby dysponować. Mając na względzie przywołane wyżej okoliczności uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów związanych z niniejszym postępowaniem i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło