IV SAB/Gl 83/13

WyrokWSA w Gliwicach2013-09-20

Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Beata Kalaga - Gajewska, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która nie posiada żądanych dokumentów stanowiących informację publiczną, dopuszcza się bezczynności w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeśli zamiast decyzji odmownej udzieli pisemnej odpowiedzi wskazującej na brak posiadanych dokumentów?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, która nie posiada żądanych dokumentów stanowiących informację publiczną, nie dopuszcza się bezczynności, jeśli zamiast decyzji odmownej udzieli pisemnej odpowiedzi wskazującej na brak posiadanych dokumentów i poda przyczyny tego stanu rzeczy. W takim przypadku organ nie jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a jedynie do udzielenia pisemnej odpowiedzi. Bezczynność organu występuje bowiem wtedy, gdy organ milczy wobec wniosku, a nie gdy rozpozna wniosek w sposób niezadowalający wnioskodawcę.
Stan faktyczny
Pełnomocnik K.K. wezwał A S.A. w B. do udostępnienia decyzji administracyjnych i innych dokumentów dotyczących budowy wodociągu. Spółka odmówiła, wskazując, że dokumenty z lat 70. nie są już posiadane, a wodociąg został wniesiony jako aport. Po kolejnym wezwaniu spółka ponownie odmówiła, powtarzając argumentację. K.K. złożył skargę na bezczynność spółki do WSA w Gliwicach. Spółka wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że nie posiada żądanych dokumentów i nie miała obowiązku wydania decyzji odmownej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant starszy sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2013 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność A S.A. w B. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. Radca prawny M.N. działający w imieniu K.K. pismem z dnia 27 lutego 2013 r. wezwał A S.A. w B. do udostępnienia wszystkich, ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy wyżej wymienionych urządzeń usytuowanych na działce strony, w tym protokoły z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz plany z mapkami. A S.A. w B. pismem z dnia 19 marca 2013 r. udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie i wskazała, że nie dysponuje żądanymi dokumentami, ponieważ przedmiotowy wodociąg wybudowany został w 1975 r. przez Urząd Miejski w B., a wytworzone w tym okresie dokumenty podlegają archiwizacji, dodatkowo podkreślono, że przedmiotowy wodociąg został wniesiony przez Gminę do Spółki, jako aport. Kolejnym pismem z dnia 23 kwietnia 2013 r. radca prawny M.N. wezwał A S.A. w B. do przekazania kserokopii decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy urządzeń wodociągowych stanowiących własność A S.A. w B. posadowionych na nieruchomości należącej do strony, w tym protokoły z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz plany z mapkami. A S.A. w B. pismem z dnia 14 czerwca 2013 r. udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie i wskazała, że nie dysponuje żądanymi dokumentami. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność A S.A. w B. w imieniu K.K. wniósł radca prawny M.N. W skardze tej wystąpił o udostępnienie informacji publicznej objętej wnioskiem z dnia 27 lutego 2013 r. Nadto wskazano, że organ nie udostępnił żądanej informacji, jak również nie wydał stosownej decyzji odmownej. W uzasadnieniu skargi podkreślono, że w przepisach prawa brak jest unormowań nakazujących wykazanie, że strona w sprawach dotyczących skargi na bezczynność organu w zakresie dostępu do informacji publicznej zobowiązana jest wykazać uprzednie wezwanie organu do jej udzielenia. W dalszej części skargi zamieszczono argumentację przemawiającą za tym, że A S.A. w B. jest zobowiązana do udostępnienia żądanej informacji publicznej, jednakże wbrew ciążącemu na niej obowiązkowi takiej informacji nie udostępniła. Ponadto podkreślono, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymano wnioskowanych dokumentów, jak również rozstrzygnięcia odmawiającego ich udostępnienie, względnie umarzającego postępowanie w sprawie. W odpowiedzi na skargę A S.A. w B. wystąpiła o oddalenie skargi, jako bezzasadnej. W odpowiedzi tej przedstawiono przebieg postępowania, a następnie podkreślono, że na dzień udzielenia informacji Spółka nie posiada dokumentów stanowiących informację publiczną. Ponownie zaznaczono, że z uwagi na wymogi związane z archiwizacją nie posiada dokumentacji archiwalnej w przedmiotowej sprawie, z tego też powodu nie jest w stanie dokonać oznaczenia decyzji wchodzących w skład żądania strony. Nadto w sprawie tej nie miała miejsca odmowa udostępnienia informacji, a tym samym Spółka nie była zobowiązana do wydania decyzji administracyjnej, jak również nie wystąpiły okoliczności związane z umorzeniem postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności działań podjętych przez organ administracji publicznej, przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) nie wykazała, aby wyczerpane zostały przesłanki uwzględnienia wniesionej skargi na bezczynność organu administracji. Stosownie do postanowień art. 134 § 1 wyżej wymienionej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pojęcie informacji publicznej znajduje unormowanie w przepisach Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 61 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności władzy publicznej. Prawo to obejmuje również dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Unormowania konstytucyjne znajdują rozwinięcie w ustawie, która może zawierać niezbędne ograniczenia w dostępie do informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do: uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego; wglądu do dokumentów urzędowych; dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Wskazane prawo obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych. Natomiast po myśli art. 5 ust. 1 powoływanej ustawy prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. Natomiast według art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej następuje w drodze czynności materialno-technicznej, natomiast stosownie do postanowień art. 16 wskazanej ustawy odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do decyzji tych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z tym, że: odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni, a uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. W świetle przedstawionych rozważań wynika, że z informacją publiczną spotykamy się wówczas, gdy informacja taka jest już wytworzona w formie określonego dokumentu, względnie w oparciu o dostępne dokumenty może zostać przetworzona. Innymi słowy nie jest dopuszczalne w ramach dostępu do informacji publicznej domagać się od organów administracji publicznej ich wytworzenia. Dodatkowo podkreślić należy, że w przypadku ubiegania się o udostępnienie informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, która nie jest tego typu informacją, organ administracji publicznej udziela wnioskodawcy odpowiedzi i w tym zakresie nie wydaje żadnego władczego rozstrzygnięcia. Stanowisko takie znajduje umocowanie w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2013 r., sygn. akt II SAB/Wa 113/13 niepublikowany). Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy przyjdzie zauważyć, że pełnomocnik skarżącego pismem z dnia 27 lutego 2013 r. wezwał A S.A. w B. do udostępnienia wszystkich, ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy wyżej wymienionych urządzeń usytuowanych na działce strony, w tym protokoły z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz plany z mapkami. Podkreślenia wymaga, iż wniosek ten zamieszczony został w piśmie pełnomocnika skarżącego, które zmierzało do osiągnięcia innego rezultatu niż uzyskanie informacji publicznej. Pełni on we wskazanym piśmie rolę uzupełniającą. Sygnalizowana okoliczność nie zmienia faktu, że został on złożony, a Spółka A w B. zobligowana była do jego rozpatrzenia. Dokumenty wymienione we wniosku zaliczyć należy do tej kategorii, która podlega udostępnieniu przez organ administracji publicznej. Na marginesie można jedynie zauważyć, że pełnomocnik skarżącego nie sformułował swojego żądania w sposób precyzyjny, ponieważ nie wskazał decyzji, których udostępnienia się domagał. Także pozostałe elementy wniosku nie są precyzyjnie oznaczone, ponieważ mowa jest w nim o innych stosownych dokumentach dotyczących budowy, przebudowy, posadowienia wodociągu znajdującego się na nieruchomości należącej do skarżącego, zatem nie są one ujęte w sposób dający możliwość ich zidentyfikowania. Z zasady okoliczności te mają znaczenie dla działań podejmowanych przez organy administracji publicznej zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej, ponieważ zgodnie z art. 14 ustawy o dostępie do informacji publicznej, udostępnienie informacji publicznej następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, jeżeli natomiast informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Natomiast odmowa udostępnienia informacji następuje w drodze decyzji administracyjnej, co wynika z treści art. 16 tej ustawy. W świetle powyższego przyjdzie stwierdzić, że ustawodawca przewiduje różne prawne formy działania organu w zależności od sytuacji faktycznej, jaka w danej sprawie występuje. Kolejną kwestią wymagającą ustosunkowania się jest to, czy A S.A. w B. jest zobligowana do udostępnienia informacji publicznej. Stosownie do postanowień art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są organy władzy publicznej oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Po myśli art. 4 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, obowiązek ten spoczywa na podmiotach reprezentujących państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Oznacza to, że przedmiotowa Spółka będąca podmiotem utworzonym przez gminę jest zobligowana do udostępnienia informacji publicznej, przy czym sygnalizowany obowiązek spoczywa na tym podmiocie jedynie wówczas, gdy jest w posiadaniu takiej informacji (art. 4 ust. 3 tej ustawy). Jak wynika z akt sprawy A S.A. w B. pismem z dnia 19 marca 2013 r. udzieliła pełnomocnikowi skarżącego odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W odpowiedzi tej podmiot ten wskazał, że z uwagi na fakt, iż przedmiotowy wodociąg wybudowany został w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku, a inwestorem inwestycji był Urząd Miejski w B. nie dysponuje żądanymi dokumentami. Nadto podkreślono, że wodociąg ten został wniesiony przez gminę do Spółki jako aport, a wnioskowane dokumenty z uwagi na znaczny upływ lat od prowadzenia działań inwestycyjnych podlegają archiwizacji. Wszystkie te okoliczności sprawiają, że Spółka nie dysponuje dokumentami, których udostępnienia domaga się skarżący. W świetle powyższego przyjdzie stwierdzić, że skarżona Spółka przedmiotowym pismem udzieliła wnioskodawcy odpowiedzi, w której wskazała, że nie dysponuje dokumentami wymienionymi we wniosku. Jak już było to powyżej sygnalizowane w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje stanowisko, według którego organ administracji publicznej niemogący udostępnić informacji publicznej z uwagi na jej nieposiadanie, nie wydaje decyzji administracyjnej, lecz kieruje do wnioskodawcy stosowne pismo, w którym informuje o tej okoliczności, a tym samym nie wydaje decyzji administracyjnej o odmowie wydania informacji publicznej. Równocześnie akcentuje się, że organ musi uwiarygodnić, iż nie posiada żądanej informacji publicznej, aby nie pozostawać w stanie bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej. Powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanych informacji należy rozpatrywać w kontekście art. 8, 9 i 11 kpa, a zatem powiadomienie takie powinno zawierać informację, dlaczego organ nie posiada żądanych informacji oraz inne dane, które mogą mięć wpływ na sytuację faktyczną i prawną wnioskodawcy. Sąd jest natomiast zobowiązany do oceny czy prawdopodobne jest, że organ żądanej informacji nie posiada, a oceniając czy podmiot zobowiązany powinien ją posiadać, powinien między innymi ustalić czy informacja ta jest związana z zakresem jego działania i kompetencją (zob. wyrok NSA z dnia 27 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 156/12, Lex nr 1264575). Kierując się powyższymi kryteriami kontroli informacji udzielonej przez A S.A. w B. z dnia 19 marca 2013 r. przyjdzie dostrzec, że zamieszczono w niej te elementy, o których jest mowa w przywołanym powyżej wyroku. W szczególności uwiarygodniono fakt nieposiadania dokumentów wymienionych we wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Nadto wskazano przyczyny ich nieposiadania oraz zamieszczono podstawowe dane potwierdzające ten fakt. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji mamy do czynienia w sytuacji, gdy organ milczy wobec wniosku o udzielenie takiej informacji, a nie gdy rozpozna wniosek w sposób niezadowalający wnioskodawcę. Chodzi tu, bowiem o zajęcie jakiegokolwiek stanowiska w sprawie (zob. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 191/12, Lex nr 12188478). Przywołany pogląd odgrywa w niniejszej sprawie istotną rolę, ponieważ Spółka pismami z dnia 19 marca 2013 r. oraz z dnia 14 czerwca 2013 r. udzieliła pełnomocnikowi skarżącego odpowiedzi na żądanie udostępnienia informacji publicznej. Tym samym dopełniła ciążący na niej obowiązek i uczyniła to w terminach przewidzianych do udostępnienia informacji publicznej. W świetle przeprowadzonej analizy treści skargi oraz obowiązujących przepisów prawa skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zarzuty pełnomocnika skarżącego nie dały podstaw do uznania, że A S.A. w B. była organem bezczynnym w zakresie żądań kierowanych do niej przez skarżącego. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało skargę oddalić. mw

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło