IV SAB/Gl 96/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, , , po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. A. na bezczynność Wojewody [...] w zakresie odmowy opłacenia składek na ubezpieczenie zdrowotne p o s t a n a w i a odrzucić skargę Pismem z dnia 10 marca 2016 r. skierowanym do Wojewody [...] A. A. złożył zażalenie na niezałatwienie sprawy przez Prezydenta Miasta K., do którego zwrócił się o wyjaśnienie przyczyn nie opłacania przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w K. obligatoryjnej składki zdrowotnej. Wojewoda [...] pismem z dnia 31 marca 2016 r. wyjaśnił, że odprowadzanie składek na ubezpieczenie zdrowotne nie jest czynnością, którą organ dokonuje w formie decyzji administracyjnej. Jest to czynność techniczna dokonywana na podstawie decyzji przyznającej status osoby bezrobotnej. Dalej wskazał, że postanowieniem z dnia [...] nr [...] działając na podstawie art. 37 k.p.a. wydał rozstrzygnięcie dotyczące posiadania przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej. Tym samym została rozstrzygnięta kwestia opłacania przez organ zatrudnienia składek na ubezpieczenie zdrowotne. A. A. nie zgadzając się ze stanowiskiem zajętym w tej sprawie przez Wojewodę [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na pismo Wojewody z dnia 31 marca 2016 r. Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] stwierdził, że podtrzymuje swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym piśmie albowiem brak jest podstawy prawnej upoważniającej Wojewodę czy też organ I instancji do odprowadzenia składek zdrowotnych za osobę, która nie posiada statusu osoby bezrobotnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Merytoryczne badanie legalności aktów administracyjnych poddanych kognicji sądu jest możliwe jedynie wówczas, gdy skarga na nie jest dopuszczalna, tzn. gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, skargę wniósł uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została wniesiona w terminie. Zgodnie z regulacją art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zakres kognicji sądu został unormowany w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. W myśl art. 3 § 2 powołanej ustawy sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym na które służy zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydane w indywidualnych sprawach; 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w pkt 5 podejmowane z zakresu administracji publicznej; 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Z regulacji tej wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na przewlekłe postępowanie w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a zawartych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Niniejsza sprawa została zainicjowana skargą A. A. na bezczynność Wojewody [...] polegającą na braku wyjaśnienia przyczyn nieopłacenia przez organ I instancji składek na ubezpieczenie zdrowotne. W tym kontekście należało uznać, że skarga jest niedopuszczalna. Samo opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne za osobę bezrobotną nie należy bowiem do czynności wymienionych w art. 3 §2 pkt 4 p.p.s.a. W regulacji tej mowa jest jedynie o takich aktach lub czynnościach, które dotyczą uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa. Trzeba zatem przyjąć, że w art. 3 §2 pkt 4 p.p.s.a. chodzi o czynności, które na mocy obowiązującego prawa kształtują bądź modyfikują treść określonych praw i obowiązków strony, nie zaś takie, które mają charakter wyłącznie materialno-techniczny i podejmowane są jedynie w ramach niejako "automatycznej" realizacji skutków prawnych aktu (bądź czynności), stanowiącego podstawę tych praw i obowiązków. Tymczasem opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne należy do drugiej z opisanych wyżej kategorii. Opłacanie za skarżącego składek było czysto techniczną czynnością stanowiącą konsekwencję posiadania przezeń statusu osoby bezrobotnej i samo w sobie nie kształtowało jego praw oraz obowiązków. W wyniku utraty przez A.A. statusu osoby bezrobotnej, o czym orzeczono w stosownej decyzji, brak jest podstaw prawnych do objęcia skarżącego ubezpieczeniem zdrowotnym. W świetle powyższego należy stwierdzić, że wspomniana czynność wykracza poza zakres wskazany w art. 3 §2 pkt 1-4a p.p.s.a., a tym samym skarga na bezczynność organu polegająca na braku jej dokonania nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego, co powoduje, że skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 §1 pkt 1 i §3 p.p.s.a. W tej sytuacji Sąd nie jest władny dokonać merytorycznej oceny zarzutów wyrażonych w skardze