IV SO/Gl 18/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-11-18

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz – Furmanik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać pozostawiony bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia przez wnioskodawcę braków formalnych, w tym nieokreślenia przedmiotu zaskarżenia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy podlega pozostawieniu bez rozpoznania, jeżeli wnioskodawca, pomimo skutecznego doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych, nie określi jednoznacznie przedmiotu zaskarżenia, wskazując numer, datę i charakter skarżonego aktu oraz organ, który go wydał. Niewykonanie tego obowiązku w wyznaczonym terminie stanowi podstawę do zastosowania art. 257 P.p.s.a.
Stan faktyczny
M.M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na problemy zdrowotne, trudną sytuację materialną i barierę językową. Referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku, w tym do udokumentowania zobowiązań, tytułu prawnego do miejsca pobytu oraz wydatków związanych z utrzymaniem. Wnioskodawca nie uzupełnił wniosku w wyznaczonym terminie, co skutkowało odmową przyznania prawa pomocy. Następnie M.M. złożył pisma, które sąd uznał za sprzeciw od postanowienia referendarza. Sąd wezwał wnioskodawcę do jednoznacznego wskazania przedmiotu zaskarżenia, pod rygorem uznania, że jego pismo nie jest skargą. Wobec braku odpowiedzi na kolejne wezwanie, sąd pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik, , , po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2013r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata postanawia: pozostawić wniosek bez rozpoznania M.M. w dniu 29 czerwca 2012r. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym pismo sporządzone w języku angielskim, w którym w końcowej części wskazał na brak "wystarczającego stopnia" znajomości języka polskiego i związaną z tym konieczność ustanowienia tłumacza. Do pisma dołączył również urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy "PPF", w którym stwierdził, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wniosek uzasadnił problemami zdrowotnymi, trudną sytuacją materialną oraz barierą językową. Oświadczył, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości oraz jest zadłużony i utrzymuje się z pożyczek od krewnych. W piśmie z dnia 30 lipca 2012r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wezwał skarżącego do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tym zakresie zobligował skarżącego do udokumentowania wysokości zaciągniętych zobowiązań (pożyczek) wraz z podaniem osób będących jego wierzycielami, wskazania tytułu prawnego przysługującego mu do aktualnego miejsca pobytu wraz z podaniem rodzaju nieruchomości, w której mieszka i jej powierzchni oraz udokumentowania wydatków związanych z utrzymaniem się (opłat za energię elektryczną, dostawy gazu, wody itp.). Powyższe wezwanie z dnia 30 lipca 2012r. po jego przetłumaczeniu zostało wysłane do skarżącego. W wyznaczonym terminie skarżący nie udzielił na powyższe wezwanie jakiejkolwiek odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 16 października 2012r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazał, że M.M. nie uzupełnił wniosku w zakresie objętym wezwaniem z dnia 30 lipca 2012r. Tym samym nie zobrazował on swojego stanu majątkowego oraz nie wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów utrzymania. Odpis powyższego postanowienia przetłumaczony na język angielski został doręczony wnioskodawcy w dniu 11 grudnia 2012r. (k. 67). W dniu 26 października 2012r. oraz 8 listopada 2012r. M.M. przeglądał akta sprawy. Strona złożyła powtórnie formularz wniosku o prawo pomocy z dnia 26 października 2012r., wypełniając go w języku polskim oraz informując, że nie uzyskuje dochodów, a jedynie otrzymuje pewną kwotę od krewnych z [...] (k.32-33). Nadto strona złożyła dwa pisma sporządzone w języku angielskim z dnia 26 października 2012r. i 8 listopada 2012r. (k.54-55). Powyższe pisma zostały przetłumaczone przez tłumacza. W piśmie złożonym w dniu 26 października 2012r. M.M. podkreślił, że nie posiada jakiejkolwiek umowy pożyczki. Członkowie rodziny w [...] wysyłają mu pieniądze sporadycznie, a MOPS odmawia wypełnienia swoich obowiązków (k.58 – 60). Natomiast z treści pisma M.M. z dnia 8 listopada 2012r. zatytułowanego skarga wynika, że przyznanie mu prawa pomocy w postaci ustanowienia pełnomocnika jest "absolutnie konieczne". Zdaniem wnioskodawcy referendarz zadał mu takie same pytania, które były już znane Sądowi (sprawa MOPS). M.M. powtórzył, że członkowie rodziny za granicą wysyłają mu sporadycznie pieniądze bez umowy (k.62). Po nadesłaniu tłumaczeń powyższych pism zarządzeniem z dnia 6 grudnia 2012r. wezwano skarżącego do wskazania, czy jego pismo z dnia 8 listopada 2012r. zatytułowane "skarga" stanowi sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 16 października 2012r. czy też jest w istocie pismem procesowym w sprawie – w terminie 7 dni pod rygorem uznania pisma za sprzeciw (k.63). Zanim wpłynęło do Sądu tłumaczenie na język angielski powyższego wezwania, M.M. nadał w dniu 27 grudnia 2012r. sporządzone w języku angielskim pismo z dnia 15 grudnia 2012r. zatytułowane odwołanie (k.68). Po otrzymaniu przetłumaczonego zarządzenia z dnia 6 grudnia 2012r. wnioskodawca złożył w dniu 28 stycznia 2013r. pismo datowane na 25 stycznia 2012r. (k.77). Powyższe pisma M.M. sporządzone w języku angielski zostały przetłumaczone na język polski. Z treści pisma M.M. z dnia 15 grudnia 2012r. wynikało, że wezwanie, wymienione w uzasadnieniu postanowienia referendarza, nigdy nie zostało mu doręczone. Z powodu błędu Poczty Głównej w Z. wnioskodawca nie został poinformowany, iż jego pismo zostały pozostawione w innym oddziale pocztowym. Podkreślił, że od listopada 2009r. [...] MOPS odmawia wydania pisemnej decyzji dotyczącej pomocy finansowej. Jednocześnie zauważył, że nie osiąga dochodów oraz nie posiada kont bankowych (k.80). W związku z treścią pisma wnioskodawcy z dnia 15 grudnia 2012r. Sąd uznał jego pismo z dnia 8 listopada 2012r. za sprzeciw na postanowienie z dnia 16 października 2012r. (k.81). M.M. w piśmie datowanym na 25 stycznia 2012r. podkreślił, że jego pismo z dnia 8 listopada 2012r. jest sprzeciwem na "skandaliczną" decyzję referendarza sądowego dotyczącą odmowy przyznania adwokata. Zauważył, że Sądowi jest znane "skandaliczne zachowanie [...] i [...] MOPS, w których odmawia się wypełnienia swoich obowiązków". M.M. stwierdził, że nie posiada zaciągniętych pożyczek oraz kont bankowych. W jego ocenie urząd pracy odmawia zarejestrowania go jako bezrobotnego. Zarzucił urzędnikom nieprzestrzeganie prawa oraz brak odpowiedzialności za podejmowane działania (k.91). Pismem z dnia 19 kwietnia 2013r. (przetłumaczonym na język angielski) Sąd pouczył M.M. o treści art. 3 § 2 P.p.s.a. oraz wskazał, iż jednoznaczne określenie przedmiotu zaskarżenia jest niezbędne w związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Poinformowano również wnioskodawcę, iż kierując się treścią skargi Sąd określa przedmiot zaskarżonego aktu i jednocześnie wzywa stronę do uiszczenia właściwego wpisu sądowego. Ponadto dla ewentualnego zwolnienia strony od kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi, niezbędne jest określenie tego, co stanowi przedmiot skargi. Wobec powyższego Sąd wezwał M.M. do jednoznacznego wskazania w terminie 7 dni numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia, innego aktu) lub zaskarżonej czynności oraz wskazania organu, pod rygorem uznania, że jego pismo z dnia 29 czerwca 2012r. nie jest skargą (k.104-106). Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 2 lipca 2013r. (k.114). Wobec braku odpowiedzi zarządzeniem z dnia 25 lipca 2013r. (przetłumaczonym na język angielski) M.M. ponownie został wezwany do określenia przedmiotu skargi poprzez wskazanie numeru, daty i charakteru skarżonego aktu oraz organu, który wydał ten akt. Jednocześnie pouczono wnioskodawcę o obowiązku wykonania zarządzenia w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie pomocy prawnej bez rozpoznania (k.122-123). Przesyłka polecona zawierająca powyższe wezwanie, adresowana do wnioskodawcy, została dwukrotnie awizowana i uznana za skutecznie doręczoną w trybie art. 73 P.p.s.a. z upływem 1 października 2013r. (k.126). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wobec tego wniesienie sprzeciwu przez wnioskodawcę spowodowało utratę mocy postanowienia z dnia 16 października 2012r. o odmowie przyznania prawa pomocy oraz jednocześnie przejęcie sprawy do rozpoznania przez Sąd. Stosownie do art. 252 § 2 P.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Natomiast w myśl art. 257 P.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. M.M. w złożonym wniosku o prawo pomocy z dnia 29 czerwca 2012r., jak i w pozostałych pismach, nie wskazał numeru oraz daty zaskarżonego aktu oraz organu, który go wydał. W związku z tym został wezwany do określenia przedmiotu skargi poprzez wskazanie numeru, daty i charakteru skarżonego aktu oraz organu, który wydał ten akt w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Pomimo skutecznego doręczenia wezwania w dniu 1 października 2013r. z jednoczesnym pouczeniem o konsekwencjach prawnych niedokonania powyższej czynności, brak ten nie został uzupełniony. Nieuzupełnienie braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy w wyznaczonym terminie, który upłynął bezskutecznie w dniu 8 października 2013r., zgodnie z art. 257 P.p.s.a. stanowi podstawę do pozostawienia go bez rozpoznania. Na marginesie należy zaznaczyć, że sąd rozważył konieczność powtórnego wezwania skarżącego do wskazania przedmiotu zaskarżenia w związku z podaniem przez niego w piśmie złożonym w dniu 18 października 2013r. nowego adresu. Jednak odstąpiono od tego biorąc pod uwagę datę złożenia tego pisma oraz daty awizowania przesyłki zawierającej wezwanie z dnia 6 sierpnia 2013r. i datę jej skutecznego doręczenia w trybie art. 73 P.p.s.a. w dniu 1 października 2013r. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach na mocy art. 257 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło