IV SO/Gl 32/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata (odnoszącego się do sprawy z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r., nr [...]) postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy; Wraz z wniesioną bezpośrednio do tutejszego Sądu skargą na 19 aktów (decyzje i postanowienia) wydanych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., J.M. nadesłał urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W uzasadnieniu podniósł, że nie jest w stanie uiścić kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Podkreślił bowiem, iż gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w lokalu spółdzielczym lokatorskim om powierzchni 25,70 m2) i utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń z pomocy społecznej (zasiłek okresowy, w wysokości "724,85 zł/rok" - co daje 60,40 zł miesięcznie, zasiłek celowy, w kwocie "380 zł/rok", co daje 31,67 zł miesięczni), a nadto otrzymuje "żywność w naturze". Wnioskodawca dodał, że do sierpnia 2012 r. pobierał także dodatek mieszkaniowy, w kwocie 207,08 zł miesięcznie. Wskazał również, iż jego trudna sytuacja materialna stanowi skutek kradzieży z włamaniem, której ofiarą padł kilka lat temu. Ponieważ same oświadczenia wnioskodawcy uznano za niewystarczające do oceny jego sytuacji materialnej, zarządzeniem z dnia 28 listopada 2012 r. wezwano go o uzupełnienie i uprawdopodobnienie okoliczności, na które się powołał. W tym zakresie zwrócono się do niego o: - podanie aktualnej orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów bieżącego utrzymania to jest czynszu, opłaty za tzw. media (energia elektryczna, gaz, woda, wywóz śmieci, telefony itp.), zakup żywności, środków czystości, leczenie i zakup leków oraz inne wydatki). Wskazano przy tym, że koszty ponoszone z tytułu czynszu oraz opłat za tzw. media powinny zostać udokumentowane stosownymi dowodami wpłaty, fakturami VAT, paragonami itp. Z kolei w razie istnienia zaległości płatniczych w omawianym zakresie należy przedłożyć aktualne dokumenty potwierdzające ten fakt (np. zaświadczenia o wysokości zaległości, wezwania do zapłaty itp.); - nadesłanie kopii decyzji administracyjnych, na mocy których otrzymał w okresie ostatnich trzech miesięcy (od września do listopada bieżącego roku) świadczenia z zakresu szeroko pojętej pomocy społecznej (zasiłek okresowy, zasiłki celowe, ewentualny dodatek mieszkaniowy itp.) W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, który upłynął z dniem 17 grudnia 2012 r. strona nie udzieliła na rzeczone wezwanie jakiejkolwiek odpowiedzi. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. W tym miejscu należy odnotować, że niniejszy wniosek odnosi się do sprawy ze skargi na decyzję administracyjną wydaną w przedmiocie świadczenia z pomocy społecznej, w której strona jest zwolniona od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. W rezultacie, skoro J.M. nie jest w tej sprawie obowiązany do uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych, to jego wniosek o zwolnienie z tego obowiązku jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się podkreślić, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli, po myśli art. 245 §3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza więc przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których wnioskodawca zamierza wywieść skutki prawne leży po jego stronie, a tym samym rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie przezeń udowodnione (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). Zważywszy powyższe uznano, że okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania albowiem skarżący nie uzupełnił wniosku w zakresie objętym wezwaniem z dnia 28 listopada 2012 r. Jak wynika z dołączonego do akt sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru, wspomniane wezwanie zostało doręczone J.M. w dniu 10 grudnia 2012 r. W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, którego upływ nastąpił z dniem 17 grudnia 2012 r. wyżej wymieniony nie udzielił na nie jakiejkolwiek odpowiedzi. W świetle powyższego nie sposób przyjąć, aby stan majątkowy i sytuacja dochodowa wnioskującego zostały zobrazowane w sposób dostatecznie wyczerpujący. Nie budzi bowiem wątpliwości, że brak danych o wysokości obciążających go kosztów utrzymania oraz brak przedstawienia przezeń jakichkolwiek dokumentów, które potwierdzałyby źródła, z których czerpie środki na pokrycie tych kosztów, nie pozwala na dokonanie miarodajnej oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych. W rezultacie stwierdzić przyjdzie, iż okoliczności sprawy nie przemawiają za ustanowieniem dla strony profesjonalnego pełnomocnika. Należy bowiem zaznaczyć, że przyznanie prawa pomocy jest możliwe tylko i wyłącznie w przypadku wyczerpującego przedstawienia informacji dotyczącej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Obowiązkiem strony jest zatem wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek warunkujących zastosowanie tej instytucji. Odstępując od złożenia wymienionych wyżej - żądanych w wezwaniu z dnia 28 listopada 2012 r. - wyjaśnień i od przedłożenia dokumentów, o które się do niego zwrócono, J.M. nie usunął wątpliwości, jakie budziło oświadczenie o jego stanie majątkowym, a tym samym nie spełnił przesłanki określonej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Wobec powyższego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 cytowanej ustawy.