IV SO/Gl 6/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-09-03

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie ujawniła wszystkich swoich dochodów i majątku we wniosku o przyznanie prawa pomocy, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej pełnomocnik z urzędu?
Ratio decidendi
Strona może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej pełnomocnik z urzędu, nawet jeśli nie ujawniła wszystkich swoich dochodów i majątku we wniosku, jeśli mimo tych dodatkowych dochodów, wykazanie, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, jest uzasadnione. Sąd bierze pod uwagę całokształt sytuacji materialnej strony, w tym jej potrzeby życiowe i wydatki związane z leczeniem.
Stan faktyczny
A. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, dołączając go do skargi na decyzję o skreśleniu z listy studentów. We wniosku podał trudną sytuację materialną, samotne gospodarowanie, brak zasobów pieniężnych i nieruchomości, a także znaczne zadłużenie. Mimo że nie ujawnił wszystkich dochodów (m.in. z gospodarstwa rolnego) i majątku, sąd uznał, że jego sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, biorąc pod uwagę jego potrzeby życiowe i wydatki związane z leczeniem.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono A. D. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono radcę prawnego dla A. D.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 3 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. (D.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego postanawia: 1. zwolnić A. D. od kosztów sądowych, 2. ustanowić radcę prawnego dla A. D. W piśmie procesowym złożonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w dniu [...] (zawierającym skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu Ś. w K. wydaną w przedmiocie skreślenia z listy studentów) A. D. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Równocześnie wyżej wymieniony złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w treści którego potwierdził, iż zakres jego żądania obejmuje ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego a także zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powołał się na okoliczność pozostawania trudnej sytuacji materialnej oraz na fakt, iż jest osobą zaliczoną do [...]. Równocześnie oświadczył, że gospodaruje samotnie i nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w wynajmowanym lokalu o powierzchni [...]). Miesięczny dochód brutto strony zadeklarowany został w kwocie [...], uzyskiwanej przezeń z tytułu [...]. Nadto wnioskujący podniósł, iż obciąża go znaczne zadłużenie, między innymi z tytułu czynszu oraz w ramach zaciągniętego kredytu. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do żądania A. D. godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli po myśli art. 245 §2 tej ustawy, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Na podstawie oświadczeń skarżącego oraz dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych innych toczących się w tutejszym Sądzie spraw z jego skargi ustalono bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku i osiąga dochód z tytułu [...] w kwocie netto zaledwie [...] (patrz: kopia decyzji stanowiąca kartę nr 5 akt administracyjnych sprawy o sygnaturze akt IV SA/Gl 382/08). W tym miejscu należy odnotować, iż z akt administracyjnych wspomnianych wyżej spraw (między innymi o sygn. akt IV SA/Gl 382/08, IV SA/Gl 384/08) wynika, że A. D. pobiera poza tym [...] w kwocie [...] i [...] w rozmiarze [...] a także, iż jest współwłaścicielem gospodarstwa rolnego i osiąga z tego tytułu dochód w miesięcznej wysokości [...] (patrz: znajdujący się w rzeczonych aktach kwestionariusz wywiadu środowiskowego). Jakkolwiek skarżący nie ujawnił tych faktów w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, to jednak uznano, że zachował on przesłankę określoną w przywołanym art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. Nawet bowiem przyjąwszy, iż miesięczny dochód wnioskodawcy ulega zwiększeniu o wskazane wyżej kwoty, stwierdzić trzeba, że pokrycie jakichkolwiek kosztów związanych z postępowaniem sądowoadministracyjnym mogłoby go narazić na niemożność zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych. Nie sposób tu tracić z pola widzenia, że wyżej wymieniony jest osobą [...], [...] i wymagającą [...] (vide: orzeczenie stanowiące kartę nr 4 akt administracyjnych innej sprawy z jego skargi, zarejestrowanej w tutejszym Sądzie pod sygn. IV SA/Gl 204/08), co zazwyczaj powoduje konieczność ponoszenia ponadprzeciętnie wysokich kosztów utrzymania, w tym wydatków związanych z leczeniem i rehabilitacją. Zważywszy podniesione wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło