IV SO/Gl 9/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-08-20
Skład orzekający: Tadeusz Michalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które nie jest władzą publiczną ani podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, może być zobowiązane do udzielenia informacji publicznej i czy można mu wymierzyć grzywnę za bezczynność w tym zakresie?Ratio decidendi
Stowarzyszenie, które nie jest władzą publiczną ani podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie jest zobowiązane do udzielania informacji publicznej. W konsekwencji, nie można mu zarzucać bezczynności w tym zakresie, a wniosek o wymierzenie grzywny na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
G.W. złożył do sądu wniosek o wymierzenie Stowarzyszeniu A – Zarząd Oddziału w K. grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi na bezczynność w przedmiocie informacji publicznej. Wnioskodawca twierdził, że Stowarzyszenie nie wykonało w terminie żądania udostępnienia spisu umów zawartych z Urzędem Miasta K. Stowarzyszenie wniosło o odrzucenie wniosku, argumentując, że nie jest objęte zakresem ustawy o dostępie do informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Odrzucić wniosek.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G.W. na Stowarzyszenie A - Zarząd Oddziału w K. w przedmiocie wymierzenia grzywny Stowarzyszeniu A – Zarząd Oddziału w K. za nieprzekazanie sądowi skargi na bezczynność wraz z aktami administracyjnymi i odpowiedzią na skargę w przedmiocie informacji publicznej postanawia: odrzucić wniosek.
W dniu [...]r. G.W. złożył do Sądu wniosek o wymierzenie Stowarzyszeniu A - Zarząd Oddziału w K. grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Wnioskodawca wskazał, że wystąpił z wnioskiem o udostępnienie spisu wszystkich umów, jakie zostały zawarte pomiędzy ‘Urzędem Miasta K., a Stowarzyszeniem. Wnioskujący podniósł, iż organ nie wykonał w terminie zgłoszonego żądania. W tych okolicznościach wnioskujący za pośrednictwem organu, złożył skargę na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej. Jednakże organ nie poczynił żadnych działań skierowanych na nadanie sprawie prawidłowego biegu. W tych okolicznościach wniosek o wymierzenie grzywny jest w pełni zasadny i celowy.
W odpowiedzi na wyżej opisany wniosek pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie wniosku o wymierzenie grzywny jako niedopuszczalnego. W uzasadnieniu odpowiedzi na wniosek wskazano, iż Stowarzyszenie A Oddział w K. nie jest objęte zakresem podmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ponadto Stowarzyszenie nie jest samorządem zawodowym. Tym samym nie można przyjąć, iż Stowarzyszenie jest zobowiązane do udzielania informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normując postępowanie w sprawach z zakresu kontroli administracji publicznej zawiera m.in. uregulowania mające na celu dyscyplinowanie organów administracji publicznej i przeciwdziałanie sytuacjom, w których organ administracji wstrzymywałby rozpoznanie skargi przez sąd. Zgodnie z art. 54 § 2 P.p.s.a. organ administracji publicznej, do którego wpłynęła skarga, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast w razie niezastosowania się do powyższych obowiązków skarżący może na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. wystąpić do sądu o wymierzenie organowi kary grzywny.
Analiza przepisów ustawy prowadzi do wniosku, że gwarancje procesowe przewidziane w art. 55 P.p.s.a. mogą mieć zastosowanie wyłącznie w przypadku określonym w art. 54 § 2 P.p.s.a., tzn. gdy organ nie przekaże w ciągu 30 dni do Sądu: skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt administracyjnych. Uchybienie obowiązkowi musi być tego rodzaju, że uniemożliwia nadanie sprawie biegu, a co za tym idzie – rozpoznanie skargi.
W przedmiotowej sprawie G.W. wystąpił do Zarządu Oddziału Stowarzyszenia A w K. w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej o przedłożenie spisu wszystkich umów, jakie zawarło Stowarzyszenie z Urzędem Miasta w K.
Zgodnie z treścią art. 4 § 1 tejże ustawy, Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
1) organy władzy publicznej,
2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Z analizy art. 4 ust. 1 wynika wyraźnie, że ustawodawca tworząc katalog podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej, podzielił je na dwie zasadnicze kategorie. Po pierwsze wskazał na "władze publiczne", po drugie wskazał na podmioty wykonujące "zadania publiczne" (posiadające takie informacje). Dlatego też sformułowanie przepisu art. 4 ust. 1 ustawy przy użyciu zwrotu "w szczególności" oznacza, że każdy podmiot jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej, jeśli wykonuje zadania publiczne (zadania władzy publicznej).
Stowarzyszenia działają na podstawie Prawa o stowarzyszeniach (ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.). Z art. 2 tejże ustawy, wynika, iż stowarzyszenie jest dobrowolnym, samorządnym, trwałym zrzeszeniem o celach niezarobkowych. Stowarzyszenie samodzielnie określa swoje cele, programy działania i struktury organizacyjne oraz uchwala akty wewnętrzne dotyczące jego działalności. Stowarzyszenie opiera swoją działalność na pracy społecznej członków; do prowadzenia swych spraw może zatrudniać pracowników.
Jak wynika z akt sprawy, załączonego statutu Stowarzyszenia A – wymienione Stowarzyszenie jest stowarzyszeniem twórczym, zrzeszającym [...]. Celem Stowarzyszenia jest podnoszenie jakości [...] jako dobra wspólnego i ochrona zawodu [...]. Działalność Stowarzyszenia ma charakter działalności naukowej, kulturalnej i chroniącej środowisko.
W tym stanie rzeczy Stowarzyszenie A Zarząd Oddziału w K. nie mieści się w pierwszej kategorii podmiotów zobowiązanych do udzielania informacji publicznej, gdyż nie jest ono "władzą publiczną", czyli organem państwowym lub samorządowym albo innymi podmiotem sprawującym w ich imieniu funkcje publiczne. Brak jest również podstaw prawnych, aby działalność stowarzyszenia utożsamiać z wykonywaniem zadań publicznych w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy, skoro działalność stowarzyszenia ogranicza się do realizacji podstawowego celu, jakim jest podnoszenie jakości [...] i rozwój zawodu [...].
Akceptując przytoczone powyżej rozważania, uznać należy za w pełni słuszny i uzasadniony zarzut pełnomocnika organu, iż informacje dotyczące Stowarzyszenia nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 omawianej ustawy. Co za tym idzie, podmiot występujący do stowarzyszenia, która jak to zostało wyżej stwierdzone nie mieści się w katalogu podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1, z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, nie może oczekiwać na załatwienie jego sprawy w trybie przepisów tej ustawy. Zwłaszcza błędne byłoby według składu orzekającego stanowisko, że stowarzyszenie mogłoby być zobowiązane do wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 16 ustawy.
Reasumując, skoro Stowarzyszenie A Oddział w K. nie jest podmiotem zobowiązanym w rozumieniu przepisów ustawy do udostępniania informacji publicznej, to nie można mu również zarzucać pozostawania w bezczynności w sprawie udzielenia informacji w rozumieniu tej ustawy. Załatwienie wniosku G.W. w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez Stowarzyszenie nie było zatem możliwe.
Oznacza to, iż wniosek o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. w świetle art. 58 § 1, pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy uznać za niedopuszczalny, co musi skutkować odrzuceniem wniosku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło