I SA/Go 103/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Wierchowicz po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. postanawia: 1. zwolnić skarżącego od wpisu od skargi, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Skargą z dnia [...] stycznia 2012 r. J.Z. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...], wydaną w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2002 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 17 lutego 2012 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w kwocie 16229,00 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe wezwanie wnioskiem z [...] lutego 2012 r., złożonym na urzędowym formularzu, J.Z. zwrócił się do Sądu o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że Sąd Rejonowy Wydział Gospodarczy postanowieniem z [...] września 2010 r. zakończył prowadzone wobec skarżącego postępowanie upadłościowe. Skarżący oświadczył, że cały swój majątek przekazał syndykowi w ramach prowadzonego postępowania upadłościowego. Na skutek działań podjętych przez syndyka, cały majątek skarżącego został sprzedany. Skarżący stwierdził, że od tamtej pory nie miał możliwości zgromadzenia rezerwy finansowej. Nie posiada żadnych nieruchomości ani rzeczy ruchomych. Oświadczył, że do [...] stycznia 2012 r. pracował na umowę o pracę w wymiarze 1/5 etatu i otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości 300 zł brutto. Od [...] lutego 2012 r. został zatrudniony w pełnym wymiarze godzin z wynagrodzeniem w wysokości 1500 zł brutto. Na potwierdzenie swoich oświadczeń, zawartych we wniosku, skarżący przedłożył zaświadczenie o wysokości uzyskiwanych dochodów wraz z porozumieniem zmieniającym wymiar etatu oraz wynagrodzenie w ramach stosunku pracy, a także kopię postanowienia Sądu Rejonowego, wydanego w przedmiocie wniosku syndyka o stwierdzenia zakończenia postępowania upadłościowego oraz wniosku upadłego o umorzenia zobowiązań. Ponadto skarżący oświadczył, że zamieszkuje u rodziny, a w zaspokajaniu jego bieżących potrzeb życiowych pomagają mu przyjaciele i rodzina. Zarządzeniem sędziego z 2 marca 2012r. skarżący został wezwany do nadesłania wyciągów ze wszystkich rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące, oświadczenia o wysokości miesięcznych kosztów utrzymania z uwzględnieniem wydatków na poszczególne cele oraz informacji o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy ze wszystkich źródeł (informacja PIT-11). W odpowiedzi na ww. wezwanie skarżący w piśmie z [...] marca 2012r. oświadczył, że nie posiada rachunku bankowego, a jego wydatki na artykuły spożywcze, lekarstwa, artykuły higieny osobistej i inne drobne wydatki wynoszą łącznie 200 zł. Skarżący oświadczył ponadto, że nie ponosi żadnych kosztów, związanych z jego miejscem zamieszkania, a także na odzież, gdyż na co dzień używa odzieży i obuwia, których zakupu dokonał w latach poprzednich. Skarżący przedłożył także kopię informacji o dochodach oraz pobranych zaliczkach na podatek dochodowy w roku 2011 r. (PIT-11), w której wskazano, że skarżący uzyskał przychód w wysokości 3600 zł, koszty uzyskania przychodu 1335 zł i dochód w wysokości 2265 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z regulacją art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej jako P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Wniosek ten wolny jest od opłat sądowych. Z kolei zgodnie z treścią art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata. Zwolnienie od kosztów sądowych dopuszczalne jest wówczas, gdy z porównania sytuacji majątkowej strony z wysokością obciążających ją kosztów wynikałoby, że pokrycie kosztów sądowych z majątku strony jest niemożliwe, a jednocześnie strona nie posiada możliwości zgromadzenia środków niezbędnych na sfinansowanie kosztów sądowych. Wskazać należy, że instytucja prawa pomocy stanowi zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jako podstawowego standardu państwa prawnego. Umożliwia bowiem realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, że skarżący spełnił przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy, jednakże tylko w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Uzasadnia to przede wszystkim jego trudna sytuacja majątkowa. W wyniku prowadzonego wobec niego postępowania upadłościowego, został sprzedany jego majątek. Skarżący nie posiada żadnych nieruchomości ani rzeczy ruchomych. Do [...] stycznia 2012 r. utrzymywał się z otrzymywanego wynagrodzenia z tytułu umowy o prace w wymiarze 1/5 etatu w wysokości 300 zł brutto. Dopiero od [...] lutego 2012 r. został zatrudniony w pełnym wymiarze godzin i otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1500 zł brutto. Z uwagi na niskie dochody mieszka u rodziny, a w zaspokojeniu swoich codziennych potrzeb życiowych, w tym także wyżywienia, korzysta z pomocy przyjaciół i rodziny. Z przedłożonej przez skarżącego informacji PIT-11 wynika, że uzyskany w 2011 r. dochód nie pozwalał mu na samodzielne utrzymanie się, a tymbardziej na poczynienie jakichkolwiek oszczędności. Mając na uwadze powyższe okoliczności, oraz fakt, iż jedyną opłatą podlegającą obecnie uiszczeniu jest wpis od skargi, Sąd uznał, że zasadne jest udzielenie pomocy sądowej skarżącemu w postaci zwolnienia od uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.