I SA/Go 103/17
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-03-16
Skład orzekający: Jacek Niedzielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien wstrzymać wykonanie postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu wierzytelności na wniosek strony skarżącej, która wskazuje na ryzyko znacznej szkody finansowej i trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, wskazując, że wniosek o wstrzymanie wykonania aktu wymaga szczegółowego wykazania przesłanek takich jak niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, popartego odpowiednimi dowodami. Samo wskazanie na ryzyko utraty płynności finansowej bez dokumentów potwierdzających sytuację finansową nie jest wystarczające do zastosowania ochrony tymczasowej.Stan faktyczny
W.K. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z grudnia 2016 r., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z października 2016 r. określające wysokość nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu wierzytelności. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia, wskazując na ryzyko znacznej szkody finansowej i utraty płynności finansowej, co mogłoby skutkować zakończeniem działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 marca 2017 r. wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi W.K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu wierzytelności postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
W.K. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] października 2016 r. określające dłużnikowi wysokość nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu wierzytelności.
W skardze skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonego postanowienia, z uwagi na bardzo duże ryzyko wyrządzenia skarżącej znacznej szkody w wyniku jego wykonania oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podniosła, że w następstwie zaskarżonego postanowienia zobowiązana jest do przekazania na rzecz Urzędu Skarbowego kwoty przekraczającej 40.000 zł, co stanowi znaczne obciążenie. Obecnie takiej wolnej kwoty nie posiada i ewentualne wykonanie postanowienia w drodze egzekucji administracyjnej będzie wiązać się z utratą płynności finansowej skarżącej. Podkreśliła przy tym, że jest to decyzja o daleko idących skutkach, a jej wykonanie może być trudne do odwrócenia w razie eliminacji wadliwej decyzji z obrotu prawnego, bowiem wykonanie oznaczające utratę płynności finansowej może oznaczać konieczność zakończenia działalności gospodarczej będącej jej podstawowym źródłem utrzymania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - powoływanej dalej jako "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Stosownie do regulacji art. 61 § 4 P.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności.
Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania
przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.)
albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.).
Zauważyć należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy od stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.
Ocena, czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy na od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest szczegółowe wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie wystarczy więc samo powtórzenie treści przepisu. Uzasadnienie wniosku powinno się odnosić do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Tezy do art. 61. Wyd. V. Lex). Brak spełniającego powyższe warunki uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, czynności uniemożliwia jego merytoryczną ocenę.
W rozpoznawanej sprawie, uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia skarżąca wskazała, że zobowiązana jest do przekazania, na podstawie ww. postanowienia, na rzecz urzędu skarbowego kwoty ponad 40.000 zł, której obecnie nie posiada. Ewentualne wykonanie postanowienia w drodze egzekucji administracyjnej będzie wiązać się z utratą płynności finansowej skarżącej, a w konsekwencji może oznaczać konieczność zakończenia działalności gospodarczej będącej jej podstawowym źródłem utrzymania. Podkreśliła przy tym, że jest to decyzja o daleko idących skutkach, a jej wykonanie może być trudne do odwrócenia w razie eliminacji wadliwej decyzji z obrotu prawnego.
W ocenie Sądu, wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.
Przede wszystkim należy podkreślić, że skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów źródłowych, które mogłyby podlegać ocenie w perspektywie zaistnienia przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, w szczególności dokumentów, które obrazowałyby jej obecną sytuację finansową, czy stan majątkowy. Okoliczności te nie wynikają również z akt administracyjnych zgromadzonych przez organ. Wobec powyższego, za przedwczesną należy uznać obawę skarżącej, że nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia może doprowadzić do utraty płynności finansowej, a w konsekwencji do upadłości prowadzonej działalności gospodarczej (por. postanowienie NSA z dnia 11 lutego 2016 r. sygn. akt II GZ 56/16 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach na stronie internetowej oczeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto, wskazując na hipotetyczne wyrządzenie znacznej szkody poprzez konieczność przekazania na rzecz urzędu ww. kwoty, skarżąca nie wykazała na czym rzeczywiście ta szkoda miałaby polegać oraz, czy nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie lub też, czy nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Dodać przy tym należy, że każdy akt zobowiązujący do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11 opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl).
W rezultacie, w ocenie Sądu, przedstawione przez skarżącą okoliczności, jako nie poparte żadnymi dowodami, nie wyczerpują przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Na obecnym etapie postępowania uznać je zatem należy za czysto teoretyczne, i jako takie nie mogą stanowić przesłanki motywującej wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło