I SA/Go 1031/11

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2012-07-20

Skład orzekający: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, będący osobą fizyczną, wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego (wpisu od skargi kasacyjnej) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał niemożność poniesienia kosztów postępowania sądowego. Jedynym realnym dochodem rodziny jest wynagrodzenie małżonki, które jest niewystarczające do pokrycia wpisu od skargi kasacyjnej. Dodatkowo, dochody skarżącego z najmu zostały zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, a on sam jest bezrobotny. W związku z tym, aby umożliwić realizację prawa do sądu, przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Skarżący M.J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w związku z koniecznością uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej od wyroku WSA w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarżący wskazał na trudną sytuację majątkową: bezrobocie, dochody z dzierżawy zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, niskie wynagrodzenie małżonki oraz wysokie koszty utrzymania rodziny. Sąd wezwał do uzupełnienia dokumentacji, po czym skarżący przedłożył zeznania podatkowe i zaświadczenie o zarobkach żony.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 lipca 2012 r. wniosku M.J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. postanawia 1. Przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej. 2. Oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Skarżący M.J. - reprezentowany przez doradcę podatkowego - w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia opłaty sądowej w kwocie 1.707 zł od wniesionej skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 marca 2012 r. wydanego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] września 2011r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005r., złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że jest żonaty i wychowuje wraz z bezrobotną żoną siedemnastoletniego syna. Oświadczył również, że stanowiące majątek jego i żony nieruchomości (dwa domy oraz hala magazynowa) są zajęte w postępowaniu egzekucyjnym, podobnie jak uzyskiwane przez niego dochody z dzierżawy nieruchomości w wysokości 21.600 zł rocznie. Wskazał również, że nie posiada żadnych oszczędności. Pismem z dnia 4 lipca 2012 r. skarżący został wezwany do nadesłania dodatkowych dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej jego oraz jego małżonki. Wykonując powyższe zobowiązanie, skarżący przedłożył kserokopie rocznych zeznań podatkowych PIT-37 za 2011 r., na podstawie których ustalono dochód ze stosunku pracy skarżącego na kwotę 8.923,25 zł, a jego małżonki w wysokości 15.297,00 zł. Przedłożył także zaświadczenie z dnia [...] lipca 2012 r. o zarobkach żony, z którego wynika, że jej średnie wynagrodzenie brutto za ostatnie trzy miesiące wynosi 1.329,72 zł. Jednocześnie oświadczył, że łączne miesięczne koszty utrzymania rodziny wynoszą około 1.160,86 zł i w całości pokrywane są z wynagrodzenia małżonki, gdyż on nigdzie nie pracuje. Oświadczył także, że ani on, ani jego małżonka nie posiadają żadnych samochodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy stanowi zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu, jako podstawowego standardu państwa prawnego. Umożliwia bowiem realizację swoich praw na drodze sądowej podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej. Następuje ono, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zwolnienie od kosztów sądowych dopuszczalne jest wówczas, gdy z porównania sytuacji majątkowej strony z wysokością obciążających ją kosztów wynikać będzie, że pokrycie kosztów sądowych z majątku strony jest niemożliwe, a jednocześnie strona nie posiada możliwości zgromadzenia środków niezbędnych na sfinansowanie kosztów sądowych. Dokonując powyższego zestawienia Sąd uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wzięto pod uwagę, że jedynym realnym dochodem w rodzinie skarżącego jest wynagrodzenie małżonki w wysokości 1.329,72 zł miesięcznie i jest to kwota niewystarczająca do uiszczenia należnego w sprawie wpisu od skargi kasacyjnej. Sąd uwzględnił również i to, że skarżący jest osobą bezrobotną, zaś uzyskiwane przez niego dochody z najmu zostały w całości zajęte przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Powyższą okoliczność potwierdzają znajdujące się w aktach sprawy zawiadomienia o zajęciu z dnia [...] kwietnia 2011 r. i [...] maja 2011 r. wystawione przez wyżej wymieniony organ egzekucyjny oraz tytuł wykonawczy z dnia [...] kwietnia 2011 r. Z uwagi na swoją sytuację majątkową skarżący nie ma również realnych możliwości zaciągania zobowiązań. Uwzględniając powyższe, w tym wysokość wpisu od skargi kasacyjnej w sprawie oraz treść art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania odwoławczego. Celem zachowania prawa do sądu przez umożliwienie zaskarżenia wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnym jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy przez zwolnienie go od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej, jako że jest to jedyny koszt sądowy, jaki musi ponieść skarżący na obecnym etapie postępowania. Dodać należy, że na mocy pełnomocnictwa z dnia [...] września 2010 r. skarżący ma ustanowionego pełnomocnika - doradcę podatkowego P.O.. Pełnomocnictwo to nie zostało cofnięte, doradca podatkowy podejmuje czynności w imieniu skarżącego, zatem wniosek w tym zakresie należało oddalić. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło