I SA/Go 1094/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rennert Sędzia WSA Alina Rzepecka Protokolant Sekretarz sądowy Alicja Rakiej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2012 r. sprawy ze skargi U.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r. oddala skargę. Skarżąca, U.N., wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] sierpnia 2011r. nr [...] uchylającą w całości decyzję Wójta Gminy z dnia [...] maja 2011r. nr [...] w przedmiocie ustalenia skarżącej łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 299 zł i przekazującą sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Rozstrzygnięcia organów zapadły na podstawie następującego stanu faktycznego sprawy. Decyzją z [...] maja 2011r. Wójt Gminy ustalił skarżącej wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 299 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wysokość zobowiązania ustalono na podstawie wykazu nieruchomości oraz danych z ewidencji gruntów. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, zaskarżając decyzję w całości i wnosząc o: - unieważnienie decyzji wymiaru łącznego zobowiązania podatkowego, dotyczącej trzech działek o łącznej powierzchni 0,3535 ha, - unieważnienia decyzji Wójta Gminy o podziale – rozgraniczeniu nieruchomości – działki zabudowanej nr [...] i wycofaniu ze Starostwa Powiatowego tej decyzji, - przywrócenia stanu prawnego, jaki był przed rozgraniczeniem (rzekomym podziałem), takiego jak figuruje aktualnie w Księdze Wieczystej, a który jest zgodny z aktem notarialnym, - wystawienie decyzji wymiaru łącznego zobowiązania podatkowego dla działki nr [...] o pow. 0,44 ha zabudowanej w obrębie siedliska domem mieszkalnym jednorodzinnym i budynkiem gospodarczym. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła, iż nie złożyła wniosku, z którego treści wynika żądanie podziału jej działki nr [...] o pow. 0,44 na trzy działki o pow. 0,3535. Decyzja o rozgraniczeniu nieruchomości zastała doręczona skarżącej po upływie dwóch miesięcy od momentu jej natychmiastowego uprawomocnienia. Skarżąca wskazała, że do dnia dzisiejszego Wójt nie okazał dokumentu komunalizacyjnego działki gminnej nr [...], z którego by wynikała powierzchnia tej działki, a który jednocześnie rozwiewałby wątpliwości, co do faktycznej powierzchni działki nr [...]. Podkreśliła, że nie bacząc na toczące się postępowania przed WSA i SKO Wójt usiłuje usankcjonować bezprawną decyzję [...] z [...] stycznia 2010 r. ,podczas gdy w ocenie skarżącej, organ I instancji powinien był zawiesić postępowanie podatkowe w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2011 do czasu wydania decyzji przez SKO. Na poparcie swoich twierdzeń skarżąca wskazała szereg dowodów je potwierdzających. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] sierpnia 2011r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 165 § 1, 2 i 3 Ordynacji podatkowej, postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Zgodnie natomiast z art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, nie wszczyna się postępowania podatkowego z urzędu w sprawie ustalenia zobowiązań podatkowych, które zgodnie z odrębnymi przepisami ustalane są corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie. Organ odwoławczy podkreślił, że w praktyce art. 165 § 5 pkt 1 ordynacji podatkowej może mieć zastosowanie do podatku od nieruchomości, leśnego i rolnego w odniesieniu do podatnika, wobec którego wymiar podatku był już w poprzednim roku przeprowadzony i nie uległ zmianie stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres. Organ II instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie niewątpliwie nie zachodzi przypadek wskazany w przepisie art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Wskazano, że z treści decyzji nr [...] w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego ustalającego T.B. wymiar podatku za rok 2010 i z treści decyzji objętej odwołaniem oraz z wypisy z rejestru gruntów z [...] kwietnia 2011r. dla działek [...] wynika, że zmianie uległ właściciel nieruchomości gruntowej objętej decyzją oraz powierzchnia tej nieruchomości. Zatem w ocenie organu, zmianie uległ stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego. Wobec tego organ I instancji nie mógł wydać zgodnej z prawem decyzji podatkowej bez wszczęcia postępowania podatkowego. W aktach sprawy brak jest jednak postanowienia o wszczęciu stosownego postępowania. Nadto organ I instancji nie wyznaczył stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, czym naruszył art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa procesowego w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia i przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości. Wskazał również, że rozpatrując sprawę ponownie należy prawidłowo wszcząć postępowanie podatkowe oraz zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu, w szczególności przez wyznaczenie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Kolegium wskazało również, że wobec stwierdzonych naruszeń prawa procesowego, zbędne jest ustosunkowanie się do zarzutów odwołania, ponieważ kwestia ich zasadności nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Podkreślono jednak, iż większość zarzutów i argumentów podniesionych w odwołaniu nie odnosi się do decyzji podatkowej, lecz do sprawy związanej ze zmianą powierzchni działki gruntowej, która nie może być rozpatrywana w postępowaniu podatkowym, prowadzonym na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej. Rozstrzygniecie organu odwoławczego zostało przez skarżącą zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja jest stronnicza i narusza podstawowe prawa człowieka. SKO tylko uchyliło decyzję Wójta Gminy zamiast ją unieważnić i przywrócić w ewidencji gruntów i budynków stan nieruchomości nr [...], jaki był przed jej bezprawnym podziałem. Skarżąca uważa, że stronniczym jest ponowne przekazanie decyzji do ponownego rozpatrzenia przez Wójta Gminy, który "jak dotychczas (widać to z całości postępowania) czyni wszystko, i uważam, że będzie to realizował nadal, aby usankcjonować obie bezprawne decyzje (o podziale i wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego )". Skarżąca wniosła o unieważnienie obu bezprawnych decyzji Wójta Gminy: nr [...] z [...] stycznia 2010r. oraz nr [...] z [...] maja 2011r. W ocenie skarżącej unieważnienie decyzji powinno nastąpić "w odniesieniu do zapisów art. 24 i art. 58 § 1 ustawy z dnia 23.04.1964 r. – Kodeks Cywilny". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało oddalić, jako nie mającą usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustrojów sądów powszechnych (Dz. U nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość miedzy organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i miedzy tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że w badaniu w postępowaniu sądowo-administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Dodać również należy, że stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisu tego wynika, że niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze sąd z urzędu bada, czy nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego lub procesowego skutkujące koniecznością usunięcia zaskarżonego aktu z obrotu przez jego uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Dokonana w tak zakreślonych granicach kontrola zaskarżonej decyzji wskazuje, że jest ona zgodna z prawem. Na wstępie podnieść należy, na co wskazało już Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji, że praktycznie całość zarzutów podniesionych w skardze, jak i w odwołaniu oraz w toku postępowania przed organem I instancji nie odnosi się do decyzji podatkowej (zarówno I jak i II instancji), która jest przedmiotem niniejszego postępowania. Zarzuty skarżącej odnoszą się w większości do prawidłowości postępowania w zakresie zmiany (podziału) powierzchni działki. Zarzuty te mogą zostać rozpoznane jedynie w odrębnym postępowaniu. W niniejszym postępowaniu Sąd ocenia jedynie zgodność z prawem decyzji SKO z [...] sierpnia 2011r. oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy [...] maja 2011r. w sprawi łącznego wymiaru zobowiązania podatkowego. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Organ odwoławczy w prawidłowy sposób dostrzegł wady decyzji organu I instancji i dokonał prawidłowej ich oceny, skutkującej uchyleniem decyzji organu I instancji. Prawidłowo wskazał organ odwoławczy, że w sprawie nie zachodzą przesłanki zastosowania regulacji wynikającej z art. 165 § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ z analizy akt postępowania jednoznacznie wynika, że w sprawie zmianie uległ stan faktyczny na podstawie, którego ustalano skarżącej wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres. Tym samym organ podatkowy I instancji zobowiązany jest do wszczęcia postępowania podatkowego z urzędu stosownie do art. 165 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej oraz do przeprowadzenia tego postępowania zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy podkreślił w szczególności, że postępowanie powinno być prowadzone w sposób zapewniający skarżącej prawo czynnego w nim udziału. Podkreślić należy, że wskazane i stwierdzone przez organ odwoławczy naruszenia prawa procesowego, uzasadniały uchylenie decyzji organu I instancji. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Zawiera wszystkie elementy określone w art. 210 §1,2 i 4 Ordynacji podatkowej. Wskazać również należy, że dostrzeżone przez organ odwoławczy naruszenia dotyczyły właśnie podstawowych zasad postępowania podatkowego. Ich naruszenie bezpośrednio wpływało na prawo skarżącej do czynnego udziału w postępowaniu, naruszało jej uprawnienia jako strony postępowania. Wyeliminowanie z obrotu prawnego tak wadliwej decyzji było nie tylko powinnością organu odwoławczego, ale i jego obowiązkiem. Podkreślić również należy, że wskazane przez skarżącą przepisy Kodeksu cywilnego nie miały w sprawie zastosowania i nie mogą być tym samym przedmiotem zarzutu i oceny przez Sąd. Do postępowania podatkowego stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej i w jej przepisach strona skarżąca powinna upatrywać podstawy ewentualnych naruszeń. Z tych też przyczyn oraz na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sąd oddalił skargę.