I SA/Go 1141/05

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2006-03-07

Skład orzekający: Krystyna Skowrońska-Pastuszko, Jacek Niedzielski, Barbara Rennert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny prawidłowo zastosował regułę 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS) do importowanej szklarni w elementach, traktując ją jako wyrób gotowy do celów naliczenia cła i podatku VAT, mimo że zgłaszający nie został o tym pouczony?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zastosowanie reguły 2a ORINS było prawidłowe, ponieważ szklarnia, nawet sprowadzona w elementach, po zmontowaniu zachowywała zasadnicze cechy wyrobu kompletnego. Obowiązek prawidłowego zgłoszenia celnego spoczywał na zgłaszającym lub jego przedstawicielu (agencji celnej), a nie na organie celnym, który nie miał obowiązku pouczania o sposobie klasyfikacji towaru w sytuacji, gdy przepisy były precyzyjne, a zgłoszenia dokonywał wyspecjalizowany podmiot.
Stan faktyczny
Skarżący Z.Ł. importował z Holandii kompletną szklarnię w elementach, zgłaszając ją do odprawy celnej w trzech partiach jako poszczególne wyroby. Kontrola celna wykazała, że przedmiotem importu była szklarnia w stanie rozmontowanym, mająca zasadnicze cechy budynku prefabrykowanego. Organy celne, stosując regułę 2a ORINS, zaklasyfikowały towar jako wyrób gotowy i dokonały ponownego naliczenia cła oraz podatku VAT, uznając pierwotne zgłoszenia za nieprawidłowe. Skarżący zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych i brak pouczenia o prawidłowej klasyfikacji towaru.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Skowrońska-Pastuszko (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski, Asesor WSA Barbara Rennert, Protokolant Krzysztof Garbacz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2006 r. sprawy ze skargi Z.Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...]. w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę. Sven. akt I SA/Go 1141/05 UZASADNIENIE Dyrektor Izby Celnej , po połączeniu w postępowaniu odwoławczym trzech spraw dotyczących odwołań Z.Ł. od następujących decyzji Naczelnika Urzędu Celnego : nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r., nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r. oraz nr [...] z dnia [...] listopada 2004 r., decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 13 § l pkt 2 lit. a) oraz art. 233 § l pkt l ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, póz. 60 ) - zwanej dalej Ordynacja podatkowa oraz na podstawie art. 85 § l, art. 222 § 4, art. 266 w związku z art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz.802 ze zm.) - zwanej dalej Kodeks celny, w związku z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo celne (Dz.U. Nr 68, póz.623) oraz art. 6 ust. 7, art. l Ic ust. 4, art. 15 ust. 4 i 4c, art. 18 ust. l ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku dochodowym od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, póz. 50 ze zm.), § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych (Dz.U. Nr 155, poz.1515), pkt l i 2a części pierwszej Postanowień wstępnych do Taryfy celnej oraz § l rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 146, póz. 1639) i § l rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz.U. Nr 226, póz.1885) utrzymał w mocy zaskarżone decyzje pierwszej instancji w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług. Postępowania celne organu I instancji były wynikiem przeprowadzonej przez funkcjonariuszy celnych w październiku 2003 r. kontroli w siedzibie należącej do skarżącego firmy Ogrodnictwo. Kontrolę celną przeprowadzono w zakresie dokumentacji księgowej, bankowej oraz handlowej związanej z obejmowaniem importowanych towarów procedurą dopuszczenia do obrotu w 2002 r. oraz w pierwszym półroczu 2003 r. Czynności kontrolne pozostawały w związku z tym, iż w okresie od [...] listopada 2002 r. do [...] stycznia 2003 r. firma Ogrodnictwo Z.Ł. dokonała trzech zgłoszeń celnych w procedurze dopuszczenia do obrotu, a przedmiotem tych zgłoszeń były następujące wyroby: szkło inspektowe używane, elementy konstrukcji ze stali, elementy konstrukcji z aluminium, uszczelki gumowe, szyby używane oraz słupy betonowe. Sprowadzone wyroby, ujęte w trzech fakturach, objęto deklarowaną procedurą bez weryfikacji zgłoszeń celnych, po czym zwolniono w rozumieniu art. 3 § l pkt 25 Kodeksu celnego. W ramach kontroli celnej ustalono, że skarżący, w związku z kontraktem z holenderską firmą KGBV, importował kompletną szklarnię, zakupioną w elementach. W związku z ustaleniami kontroli celnej Naczelnik Urzędu Celnego po przeprowadzeniu postępowania celnego wymienionymi na wstępie decyzjami uznał zgłoszenia celne za nieprawidłowe w części dotyczącej ilości pozycji, opisu towaru, klasyfikacji taryfowej, wartości celnej towaru, stawek celnych i podatkowych a także cła i podatku i orzekając, że przedmiotem importu była szklarnia niezmontowana, przewożona partiami. dokonał ponownego naliczenia należności. Organ odwoławczy utrzymując w mocy zaskarżone decyzje ł instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołań strony, opartych w szczególności na zarzucie błędnych ustaleń faktycznych przez niepouczenie importera w trakcie odpraw towarów o zastosowaniu reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS) dla sprowadzanych gotowych szklarni w elementach. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy odniósł się bardzo szczegółowo do spornej kwestii, którą był sposób zgłoszenia i zaklasyfikowania towaru do właściwego kodu PCN Taryfy celnej. Zastosowanie przez Naczelnika Urzędu Celnego wspólnego kodu PCN 9406 00 31 O, ze stawką konwencyjną 6 % oraz podatkiem VAT w wysokości 22 % w ocenie organu odwoławczego było prawidłowe i zgodne z regułą 2a ORINS określającą, że jeżeli charakter zakupu wskazuje wprost, że po zmontowaniu towar/towary mogą stanowić wyrób kompletny lub także niekompletny zachowujący zasadnicze cechy wyrobu kompletnego, to powinien być poddany cłu według stawek należnych jak od wyrobu gotowego . Jak ustaliły organy celne szklarnia nabyta przez Z.Ł., mimo iż, jak twierdzi skarżący, niekompletna, to zgodnie z zawartymi kontraktami z dnia [...] listopada 2002 r. została zakupiona w określonym celu - do zmontowania i eksploatacji jako szklarnia. Kontrola celna potwierdziła, że wyłącznie w celu realizacji budowy nowej szklarni sprowadzony został z zagranicy budynek prefabrykowany w stanie rozmontowanym. Zdemontowanie szklarni w celu przywozu nie spowodowało ani zmiany charakteru, ani też przeznaczenia obiektu . Jak wskazał przy tym organ odwoławczy, w świetle obowiązujących przepisów nie jest też istotna podnoszona przez stronę okoliczność, że zakup szklarni nie został w pełni zrealizowany zgodnie z zawartą umową. Z wyjaśnień do Taryfy celnej a dotyczących pozycji PCN 9406 obejmującej budynki prefabrykowane (zwane również budynki wytwarzane metoda przemysłową ), z dowolnych materiałów. wynika bowiem, że budynki te mogą być przeznaczone do różnorodnego użytku ( takiego jak m.in. cieplarnie ) i występują zazwyczaj jako kompletne budynki, całkowicie zmontowane, gotowe do użytku czy też kompletne budynki. nie zmontowane, jak również jako niekompletne budynki. zmontowane lub nie, mające zasadnicze cechy budynków prefabrykowanych . Jak podano w uzasadnieniu decyzji odwoławczej organ celny nie mógł w chwili odpraw celnych z góry zakładać przeznaczenia importowanych towarów a i pełnomocnik strony - Agencja Celna nie poinformował o powyższym organu celnego. Dopiero w trakcie kontroli w siedzibie importera ustalono, że przedmiot importu stanowiła szklarnia w stanie rozmontowanym . Wobec ujawnienia tych okoliczności w ocenie organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, że inny był deklarowany a inny faktyczny stan towaru w momencie dokonywania odpraw celnych. Z materiału dowodowego zebranego w postępowaniu celnym (faktury zakupu, listy załadunkowe, świadectwa przewozowe EUR l ) wynika, iż przedmiotem importu była niekompletna szklarnia w stanie zdemontowanym, mająca zasadnicze cechy budynku prefabrykowanego, zatem w celu wymierzenia należności celnych i podatkowych należało traktować taki wyrób jako kompletny oraz zastosować regułę 2a ORJNS, która ma na celu uniemożliwienie podmiotom dokonującym obrotu towarowego z zagranicą uchylania się od wymiaru stawek celnych i podatkowych od wyrobu gotowego przez zgłaszanie jego elementów składowych do odprawy celnej jako odrębnych towarów. W rozpatrywanej sprawie przyjęcie zgłoszenia celnego SAD spowodowało z mocy prawa objęcie importowanego towaru procedurą wnioskowaną w zgłoszeniu oraz określeniem długu celnego stosownie do dokonanego zgłoszenia. Z powodu nieprawidłowego podania danych przez zgłaszającego (wskazanie nieodpowiedniego kodu PCN, a co za tym idzie również stawki celnej) nastąpiło określenie długu celnego w niższej wysokości. Prawidłowe zgłoszenie towaru wraz ze wszystkimi dokumentami i prawidłowo wypełnionym zgłoszeniem celnym SAD, co podkreślono w zaskarżonej decyzji, należy do obowiązków strony. Niedopełnienie powyższych obowiązków spowodowało powstanie niedoboru cła łącznie w kwocie 6.734,00 zł oraz podatku VAT w kwocie 18.396,70 zł. Organ odwoławczy odnosząc się ponadto do, zgłoszonego w odwołaniu z powołaniem się na przepisy art. 145 Kodeksu postępowania administracyjnego, zarzutu braku podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdził jego bezzasadność. Sprawa nie była bowiem rozpatrywana w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, tylko organ I instancji w związku z dokonaną kontrolą postimportową wszczął zgodnie z posiadanymi uprawnieniami postępowanie celne, stosownie do przepisów Ordynacji podatkowej oraz zgodnie z art. 83 § 1 i 2 Kodeksu celnego. Z.Ł. zaskarżył do wojewódzkiego sądu administracyjnego decyzję Dyrektora Izby Celnej zarzucając "błędne ustalenia faktyczne będące podstawą wydania zaskarżonych decyzji" oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu l instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił okoliczności związane z jego zdaniem "powszechnym i ogólnie znanym,, zjawiskiem zakupu przez polskich producentów warzyw używanych konstrukcji szklarniowych w krajach Europy Zachodniej, szczególnie w Belgii i Holandii. Jak podał skarżący zasadą było, iż zakupiony towar (szklarnie) był sprowadzany do kraju w elementach, kilkoma partiami, z których każda była osobno zgłaszana przy wprowadzaniu na polski obszar celny. Skarżący postąpił zgodnie z wykształconą wcześniej praktyką, która musiała być znana organom celnym . Skarżący podtrzymał w skardze twierdzenie, identyczne z wcześniej zgłoszonym w odwołaniu, iż to na organach administracji ciąży ustawowy obowiązek wyjaśniania obywatelom przepisów prawa. W związku z powyższym organ celny, "który niewątpliwie musiał wiedzieć., o powszechnej praktyce zakupu używanych szklarni, ich demontażu i sprowadzaniu w elementach do Polski, powinien pouczyć stronę skarżącą, że skoro dana partia towaru jest "elementem szerszego kontraktu" dotyczącego zakupu całej szklarni, to należy powiadomić o tym organ celny i przedstawić odpowiednie dokumenty. Pouczenia takiego skarżący nie otrzymał, zatem w zaistniałej sytuacji uznać trzeba, że błędne zgłoszenie celne wynikło z zaniedbania organu celnego i strona skarżąca nie może ponosić konsekwencji z tego tytułu. W odpowiedzi na skargę organ celny wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i podnosząc, iż nie było powinnością organu celnego wyjaśnianie zasad i sposobu dokonania zgłoszenia celnego szczególnie w sytuacji, gdy strona działała przez wyspecjalizowany podmiot, to jest przez agencję celną, umocowaną jako przedstawiciel bezpośredni do reprezentowania skarżącego . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Rozpoznając skargę w niniejszej sprawie Sąd rozstrzygał zgodnie z art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) - dalej zwanej P.p.s.a. - to jest w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną . Godzi się jednak na wstępie zauważyć, iż poza sporem pozostaje ustalenie faktyczne, iż skarżący Z.Ł. sprowadził z zagranicy na przełomie 2002 oraz 2003 roku obiekt w postaci szklarni, który zdemontowany, w trzech partiach, zgłoszony został do odprawy celnej, przy czym zgłaszający deklarował import konkretnych wyrobów, a nie elementów rozmontowanej całości (szklarni). Skarżący potwierdził powyższe okoliczności faktyczne w oświadczeniu złożonym w trakcie kontroli celnej (k. 15 akt administracyjnych), to samo podał w skardze do Sądu. Taki stan rzeczy wynika też ze zgromadzonego materiału dowodowego (kontrakt, faktury, zdjęcia zmontowanej szklarni wykonane w trakcie kontroli celnej). W przypadku wszystkich trzech zgłoszeń celnych pełnomocnikiem strony skarżącej była ta sama Agencja Celna, posiadająca upoważnienie skarżącego do działania przed organem celnym jako przedstawiciel bezpośredni. To powinnością Agencji Celnej, działającej w imieniu i na rzecz skarżącego, było dokonanie niewadliwego pod względem formalnym oraz rzetelnego pod względem merytorycznym zgłoszenia celnego, stosownie do art. 64 Kodeksu celnego. Skoro procedurą dopuszczenia do obrotu miał być objęty towar występujący pod pozycją PCN 9406 Taryfy celnej, przywożony partiami w stanie rozmontowanym, to zgodnie z § 237 ust. l rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 7 września 2001 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych (Dz. U. Nr 117, póz. 1250 ze zm.), zgłaszający powinien wystąpić do organu celnego z pisemnym wnioskiem o wyrażenie zgody na obejmowanie procedurą dopuszczenia do obrotu poszczególnych partii towarów, zgodnie z klasyfikacją wyrobu w stanie zmontowanym. Dokonując weryfikacji dotyczącej klasyfikacji taryfowej, organ celny prawidłowo ocenił, że zgłaszający mógł zastosować w zgłoszeniu celnym prawidłowy kod PCN, ponieważ obowiązujące przepisy dotyczące klasyfikacji ( regulacje zawarte bezpośrednio w Taryfie celnej, Wyjaśnienia do taryfy celnej) były na tyle precyzyjnie sformułowane, że umożliwiały zgłaszającemu, przy zachowaniu należytej staranności, prawidłowo zaklasyfikować towar. Chybiony jest zatem zarzut skargi, iż to przez niedopełnienie obowiązków organu celnego i naruszenie zasady ogólnej postępowania zwanej zasadą informacji (art.121 § 2 Ordynacji podatkowej) towar zaklasyfikowano niezgodnie ze stanem faktycznym, a co za tym idzie nie uiszczono cła i podatku w należnej wysokości. Wskazać trzeba, że przywołany art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej określa, że organy podatkowe w postępowaniu podatkowym (celnym) obowiązane są udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Przyjęcia zgłoszenia celnego nie dokonuje się w ramach postępowania celnego, jest to bowiem czynność materialno-techniczna, z następującymi z mocy prawa skutkami w zakresie objęcia towaru procedurą celną oraz określenia kwoty wynikającej z długu celnego Jak stanowi art. 65 § 3 Kodeksu celnego. Jak wskazano wcześniej przepisy Kodeksu celnego jednoznacznie formułują obowiązki zgłaszającego a w sytuacji, gdy zgłoszenia dokonuje wyspecjalizowany podmiot - agencja celna, to od staranności działania tego przedstawiciela zależy ,czy koniecznym stanie się ,czy też nie, prowadzenie postępowania celnego w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego. W rozpatrywanej sprawie, z uwagi na ustalone okoliczności, zasadne było też powołanie się przez organy celne na regułę 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, według której jeżeli charakter zakupu wskazuje wprost, że po zmontowaniu towar/towary mogą stanowić wyrób kompletny lub także niekompletny zachowujący zasadnicze cechy wyrobu kompletnego, to powinny być poddane cłu według stawek należnych jak od wyrobu gotowego. Szklarnia nabyta w Holandii przez skarżącego Z.Ł., po sprowadzeniu jej do Polski w elementach, partiami, została zmontowana i eksploatowana jako szklarnia, więc nawet gdyby przyjąć, że wyrób był niekompletny, to bez wątpienia zostały zachowane zasadnicze cechy wyrobu kompletnego, co oznacza, iż przy określaniu należności celnych i podatkowych należało uwzględniać szklarnię jako towar oznaczony kodem PCN 9406. Wobec powyższego uznać należało, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja nie podlega uchyleniu, ponieważ Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ; nie stwierdził też innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - przesłanek określonych w art. 145 § 1 pkt l lit. a) oraz c) P.p.s.a. W tej sytuacji na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło