I SA/Go 1149/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Asesor WSA Barbara Rennert Protokolant Asystent sędziego Aleksandra Kosiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2007 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych oddala skargę. Skarżąca M.G. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] lipca 2006 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Biura powiatowego ARiMR, odmawiającej przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych z potrąceniami w okresie trzech kolejnych lat kalendarzowych. W uzasadnieniu skargi między innymi podniosła, iż S. i Z.W. bez najmniejszych podstaw prawnych i bez wiedzy skarżącej próbowali zerwać z nią umowę dzierżawy. W tej sprawie toczy się postępowanie przed sądem, nie można więc uznać, że z dniem 31 marca 2006 r. umowa wygasła. Przy zawieraniu umowy ustnie zostało ustalone, że prace polowe będą wykonywane przez ich syna A. za odpłatnością i dlatego nie zaprzecza, że to ich syn obsiewał moją dzierżawę za moje pieniądze. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa udzielił odpowiedzi na skargę wnosząc o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi ustosunkował się do podniesionych w skardze zarzutów. W uzasadnieniu skargi Skarżąca podnosi, iż nie zgadza, się z decyzją organu I instancji oraz decyzją wydaną przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR. Ponadto wskazuje, iż "powyższe decyzje są dla niej niezrozumiałe i brak w nich obiektywnej oceny stanu rzeczy". Nie sposób zgodzić się z powyższym, albowiem zarówno organ I, jak i II instancji w sposób szczegółowy wskazał na okoliczności faktyczne, m.in., zgodę Skarżącej na użytkowanie działek przez pana A.W., fakt użytkowania spornych działek ( potwierdzony zeznaniami świadków). Jednocześnie należy wskazać, iż Kierownik BP ARiMR w celu ustalenia osoby użytkującej sporne działki gruntu rolnego w roku 2005 przeprowadził, zgodnie z art. 98 KPA, rozprawę administracyjną. Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego w sposób jednoznaczny wynika, iż w roku 2005 grunty były użytkowane przez Pana A.W.. Powyższe użytkowanie polegało m.in. na obsianiu pola, pracach pielęgnacyjnych, zbiorze plonów. Jednocześnie należy wskazać, iż Skarżąca w toku prowadzonych postępowań administracyjnych (przed organem I i II instancji) nigdy nie kwestionowała faktu prowadzenia działalności rolniczej przez Pana A.W. na spornych działkach. Art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U z 2004r. , nr 148, poz.15), określa warunki jakie należy spełnić w celu uzyskania płatności t.j. przysługują one osobie będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego , na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej, z zachowaniem wymogów ochrony środowiska. Z brzmienia ww. przepisu prawa w sposób jednoznaczny wynika, iż płatności przysługują osobie spełniającej w sposób łączny wszystkie warunki. Mając na uwadze fakt, iż przepisy ww. Rozporządzenia nie zawierają definicji "posiadacza działek gruntu rolnego" odpowiednie zastosowanie ma zatem art. 336 Kodeksu Cywilnego. Jednym z warunków umożliwiających otrzymanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych jest posiadanie gruntów rolnych, które należy rozumieć jako faktyczne użytkowanie działek gruntu rolnego. Organ administracji działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych ( Dz.U nr 6, poz. 40 z późn. zm.) ma na celu ustalenie podmiotu spełniającego ww. kryteria. Z przedstawionego materiału dowodowego wynika, iż faktycznym użytkownikiem spornych działek gruntu rolnego w 2005 r. był Pan A.W., który to podejmował m.in. wszelkie decyzje dotyczące rodzaju upraw, prac pielęgnacyjnych. Okoliczność wzajemnych rozliczeń oraz rozwiązania umowy dzierżawy pomiędzy stronami nie są przedmiotem prowadzonego postępowania przed organem administracyjnym. Sprawy te mogą być wyłącznie przedmiotem roszczeń o charakterze cywilnoprawnym, dochodzonych przed sądami powszechnymi. Kwestie te nie mają natomiast wpływu na ocenę uprawnienia do uzyskania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Celem prowadzonego postępowania administracyjnego jest wyłącznie ustalenie osoby prowadzącej działalność rolniczą na spornych działkach. Na podstawie zgodnych zeznań świadków przesłuchanych w niniejszej sprawie, t.j. Pana A.Ż., Pana E.J., Pana S.W. oraz zeznań stron ustalono w sposób bezsporny, iż w roku 2005 działki o numerach: [...] - [...] były użytkowane przez Pana A.W.. Skarżąca w swoim odwołaniu i skardze podnosi wyłącznie okoliczności dotyczące uiszczenia podatku rolnego do roku 2005 ( vide: odwołanie z dnia 06.06.2006 r. ) oraz kwestionuje fakt wygaśnięcia umowy dzierżawy z dniem 31.03.2006 r. Nie kwestionuje prowadzenia działalności rolniczej przez Pana A.W.. Jednocześnie podkreślić należy, iż sama Skarżąca potwierdziła, iż " od samego początku materiał siewny zakupował pan A.W. i prowadził tam wszelkie prace polowe, ja się do tego nie wtrącałam. Nie wnikałam skąd mają pieniądze na zakup materiału siewnego " ( vide: strona 16 protokołu rozprawy administracyjnej z dnia 24.04.2006 r.). Na pytanie czy w roku 2004 i 2005 sporne działki gruntu rolnego uprawiał pan A.W. - Skarżąca odpowiedziała "Tak, od samego początku grunty uprawiał pana A.W.''' (vide: strona 18 protokołu rozprawy administracyjnej z dnia 24.04.2006 r.). W ocenie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR zawarte w skardze stwierdzenie , iż strony umowy dzierżawy ustaliły, że "prace polowe będzie wykonywał Pan A.W. za odpłatnością" nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym i nie jest wiarygodne z uwagi na jednoznaczne zeznania strony złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, w trakcie rozprawy administracyjnej m.in.. "- Czy zlecała Pani, Panu A.W. prace polowe na spornych działkach ? - Nie, Pan W. samodzielnie podejmował decyzje dotyczące rodzaju upraw oraz terminu wykonywanych prac polowych" (vide: strona 18 protokołu rozprawy administracyjnej z dnia 24.04.2006 r.). Mając na uwadze zgromadzony w toku prowadzonego postępowania administracyjnego materiał dowodowy należy stwierdzić, iż pani M.G. w roku 2005 nie prowadziła działalności rolniczej na spornych działkach gruntu rolnego, w konsekwencji powyższego nie spełnia ona warunków określonych w art. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru ( Dz.U nr 6, poz. 40 z późn. zm.). Organ II instancji podtrzymuje w całej rozciągłości argumenty przedstawione w swej decyzji. Na uwagę zasługuje, również "motywacja" Skarżącej, która złożyła wniosek o przyznanie płatności, albowiem uważała to za jedyną możliwość odzyskania pieniędzy od Państwa W. (vide: strona 17 protokołu rozprawy administracyjnej z dnia 24.04.2006 r.). Płatności bezpośrednie do gruntów rolnych mają na celu rozwój obszarów wiejskich polegający na wsparciu finansowym rolników prowadzących produkcję rolną. Podstawą do przyznania wsparcia finansowego jest faktyczne użytkowanie działek gruntu rolnego. Decyzja organu I instancji oraz decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR zostały wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa przy równoczesnym podjęciu wszelkich kroków, które były niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (rozprawa administracyjna, wysłuchanie stron). Mimo, iż organ I instancji posługiwał się pojęciem "sankcji" zamiast " potrąceń", to nie wpływa to na prawidłowość rozstrzygnięcia, gdyż dokonanie potrąceń przez ARiMR wynika bezpośrednio z powołanych w obu zaskarżonych decyzjach przepisów prawa europejskiego. Ponadto kwoty potrąceń zostały ustalone prawidłowo. Podkreślić należy, iż stronie postępowania administracyjnego - Pani M.G. został zapewniony, zgodnie z art. 10 KPA, czynny udział w całym toku postępowania zarówno przed organem I jak i II instancji, a decyzje administracyjne zostały wydane w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny (brak użytkowania działek gruntu rolnego w roku 2005 przez Skarżącą). Mając na uwadze przytoczone powyżej argumenty, wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Istota powstałego sporu pomiędzy skarżącą a Dyrektorem Oddziału Regionalnego AR i MR, na co on słusznie wskazał, sprowadza się do wykładni użytego w art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r., Nr 148, poz. 152) pojęcia "posiadacza gospodarstwa rolnego, który ... posiada grunty rolne". Pojęcie posiadania nie jest regulowane cytowaną ustawą, należy więc użyte pojęcie "posiadania" interpretować zgodnie z regulacją art. 336 i następne Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny) jak i ten, kto nią włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad rzeczą (posiadacz zależny). Z przeprowadzonego szczegółowo postępowania oraz oświadczenia skarżącej wynika, że faktycznie nie władała ona gruntami rolnymi, a władał nimi za jej zgodą A.W., skarżąca nie była więc uprawniona do uzyskania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Mając więc na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę należało oddalić. W odpowiedzi na skargę oprócz wniosku o jej oddalenie złożono również wniosek o obciążenie skarżącej kosztami postępowania. Koszty sądowe zostały przez skarżąca pokryte, nie ma więc podstaw do ponownego obciążania ją tymi kosztami. Natomiast koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym przysługują jedynie stronie skarżącej – art. 200, 205 § 2 P.p.s.a., nie przysługują natomiast organowi reprezentowanemu przez radcę prawnego, co wynika z ogólnej zasady wskazanej w art. 199 P.p.s.a.