I SA/Go 126/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 lipca 2012 r. wniosku J.Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.Ś. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia spod egzekucji wynagrodzenia za pracę postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z 14 czerwca 2012 r. tutejszy sąd oddalił skargę J.Ś. na decyzję wskazaną w rubrum niniejszego postanowienia (k. 81). Skarżąca wniosła o sporządzenie uzasadnienia tego orzeczenia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych (k. 87 i 110). W uzasadnieniu wniosku poniosła, że - z uwagi na trudną sytuację materialną - nie jest w stanie uiścić żądanej od niej opłaty, gdyż do kwietnia z jej wynagrodzenie było zajęte przez organ egzekucyjny, co spowodowało, że nie regulowała terminowo zobowiązań cywilnoprawnych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, dokumentów znajdujących się w aktach sprawy oraz w aktach administracyjnych wynika co następuje. Skarżąca nie posiada oszczędności (dowód: oświadczenie skarżącej - k. 111 akt WSA). Jej jedyny majątek stanowi ponad dwudziestoletni samochód osobowy o wartości 800 zł, którego jest współwłaścicielką (dowód: oświadczenie - k. 22 akt WSA, odpis dowodu rejestracyjnego - k. 39-42 akt administracyjnych). Skarżąca jest nauczycielką i utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę wynoszącego brutto 4095 zł (netto: 2.667,05 zł - dowód: wydruk rozliczenia wynagrodzenia - k. 38 akt WSA) . Skarżąca mieszka w wynajętym mieszkaniu i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubentem (dowód: oświadczenie - k. 111 akt WSA). Konkubent skarżącej jest przedsiębiorcą, a prowadzona przezeń działalność gospodarcza przynosi miesięczny dochód w wysokości 664 zł (dowód: oświadczenie skarżącej - k. 112 akt WSA). Obciążają go również liczne długi cywilnoprawne oraz publicznoprawne, w tym z tytułu zaległości podatkowych, składek na ubezpieczenie społeczne oraz zaległych wpłat na fundusz alimentacyjny (dowód: zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego - k. 60, decyzje ZUS - k. 55, 56). Z majątku konkubenta skarżącej prowadzona jest egzekucja sądowa oraz administracyjna (dowód: zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego - k. 60, zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego - k. 61). Wcześniej, w toku postępowania w niniejszej sprawie, postanowieniem z dnia 11 maja 2012 r. skarżącą zwolniono od wpisu od skargi, wobec ustalenia, że jej dochody są niskie w związku z dokonywaniem z nich potrącenia egzekucyjnego. Obecnie jednak wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim jakiego przyznania domagała się skarżąca, przysługuje w razie wykazania, że poniesienie pełnych kosztów utrzymania mogłoby narazić wnioskodawcę lub jego rodzinę na uszczerbek utrzymania koniecznego. Powyższe przesłanki nie są spełnione w przypadku skarżącej. Wprawdzie nie ma ona oszczędności, a dochody jej i jej konkubenta nie są znaczne (łącznie 4600 zł brutto miesięcznie), lecz należy zwrócić uwagę, że jedyną opłatą podlegającą uiszczeniu na obecnym etapie postępowania stanowi opłata kancelaryjna za odpis wyroku z uzasadnieniem wynosząca jedynie 100 zł. Jej poniesienie nie będzie stanowiło dla skarżącej zauważalnego uszczerbku finansowego. Nie zmienia tej oceny fakt obciążenia jej wynagrodzenia za pracę zajęciem egzekucyjnym przez okres niemal półtora roku do marca 2012 roku. Od kwietnia bowiem skarżąca uzyskuje wynagrodzenie miesięczne wynoszące netto 2.667 zł, a zatem z tą kwotą należy zestawiać wartość należnych kosztów sądowych w celu oceny zdolności płatniczych skarżącej. Należy jednocześnie podkreślić, że zasadą jest ponoszenie przez strony kosztów związanych z udziałem w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zwolnienie z tego obowiązku może nastąpić tylko w wyjątkowych sytuacjach, w których poniesienie kosztów narażałoby stronę na niebezpieczeństwo niemożności sfinansowania podstawowych wydatków. Przy zarobkach skarżącej wydatek rzędu 100 zł nie rodzi takiej obawy. Koszty sądowe stanowią przy tym należności Skarbu Państwa i jako takie nie mogą mieć pierwszeństwa przed innymi wydatkami stron, z zastrzeżeniem oczywiście wydatków służących utrzymaniu koniecznemu. W tym stanie rzeczy postanowiono o odmowie przyznania prawa pomocy.