I SA/Go 132/16

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2016-06-08

Skład orzekający: Alina Rzepecka, Jacek Niedzielski, Barbara Rennert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu podatku rolnego, nawet jeśli istnieją dowody wskazujące na inny stan faktyczny (np. decyzja o przekwalifikowaniu gruntu na leśny)?
Ratio decidendi
Organ podatkowy jest bezwzględnie związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy wymiarze podatków, w tym podatku rolnego. Dopóki wpisy w ewidencji nie zostaną zmienione w przewidzianym prawem trybie, organ nie może samodzielnie korygować tych danych ani opierać się na dowodach sprzecznych z ewidencją, chyba że zachodzą wyjątkowe okoliczności przewidziane w orzecznictwie, które nie miały miejsca w tej sprawie. Zmiana charakteru gruntu dla celów podatkowych następuje dopiero z datą dokonania zmiany w ewidencji.
Stan faktyczny
Strona skarżąca kwestionowała decyzję ustalającą podatek rolny za 2015 rok, argumentując, że sporne grunty zostały przekwalifikowane na leśne, co potwierdza decyzja Starosty i oględziny, mimo że w ewidencji gruntów nadal widnieją jako rolne. Organy podatkowe uznały, że są związane zapisami ewidencji gruntów i budynków, które stanowią podstawę opodatkowania. Spór dotyczył mocy wiążącej wpisów w ewidencji gruntów w kontekście innych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Rzepecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędzia WSA Barbara Rennert Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Pakuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2015 r. oddala skargę. A.T. (zw. dalej: stroną, skarżącą) wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zw. dalej: SKO, Kolegium Odwoławczym, organem II instancji) z [...] stycznia 2016 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy (zw. dalej: Wójtem, organem I instancji) z [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2015 rok. Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny. Decyzją z [...] stycznia 2015 r. Wójt ustalił skarżącej za 20015 r. zobowiązanie w podatku rolnym w łącznej kwocie 1.016,00 zł . Na skutek wniesionego odwołania Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] maja 2015 r. uchyliło zaskarżone orzeczenie i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W motywach organ II instancji wskazał na brak właściwego uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej oraz na obowiązek wszczęcia postepowania – zgodnie z art. 165 § 2 Ordynacji podatkowej. Uwzględniając wskazania Kolegium Odwoławczego, organ I instancji postanowieniem z [...] czerwca 2015 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku rolnym za rok 2015. Następnie, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. włączył do postępowania dotychczas zgromadzony materiał dowodowy w zakresie podatku rolnego za 2015 r. dotyczący działek położonych w [...], stanowiących własność skarżącej. Nadto wezwał stronę do złożenia wyjaśnień, czy podatnik podjął czynności związane z dokonaniem zmian w ewidencji gruntów. Nadto wskazał, że zawiadomił Starostę Powiatowego o rozbieżności zapisów ewidencji z treścią decyzji Starosty z [...] października 2012 r. o przekwalifikowaniu gruntu rolnego na leśny wnosząc jednocześnie o dokonanie stosownych zmian. Starosta pismami z [...] lipca 2014r. i [...] marca 2015r. poinformował, że zmiany w ewidencji gruntów dokonywane są na wniosek właściciela nieruchomości, a decyzja o przekwalifikowaniu gruntów rolnych na leśne niw stanowi podstawy do dokonania zmian. Po przeprowadzeniu dowodów z dokumentów, tj. wypisu z rejestru gruntów, informacji w sprawie podatku rolnego i leśnego, protokołu oględzin z [...] grudnia 2014 r., decyzji Starosty z [...] października 2012 r. znak: [...], wyjaśnień Starosty z [...] lipca 2014 r. oraz z dnia [...] marca 2015 r. oraz po wyznaczeniu stronie terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego, decyzją z [...] sierpnia 2015 r. organ I instancji ustalił stronie zobowiązanie podatkowego na rok 2015 w łącznej kwocie 1.016,00 zł podatku rolnego. W motywach Wójt wyjaśnił, że pismem z [...] lutego 2015 r. zwrócono się do Starosty o udzielenie informacji na jakim etapie znajduje się postępowanie z wniosku o przekwalifikowanie gruntów rolnych na leśne. W odpowiedzi Starosta wyjaśnił, że taki wniosek nie został zgłoszony, nie wszczęto też w tej sprawie postępowania z urzędu. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji powołał się na przepisy ustawy o podatku rolnym i leśnym, ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, a także na wyrok WSA w Olsztynie z 27 marca 2014 r., I SA/Ol 53/14 oraz wyrok NSA z 21 grudnia 2012 r., II FSK 984/11. Uwzględniając powyższe, wskazał, że o wymiarze podatku decydują zapisy w ewidencji gruntów i budynków, i dopóki nie zostaną tam zmienione, nie mogą mieć wpływu na sposób opodatkowania. W sprawie bezspornym jest, że przedmiotowe działki są ujęte w ewidencji gruntów jako nieruchomości rolne, zatem winny zostać opodatkowane podatkiem rolnym. Zaznaczył, że strona niniejszego postępowania, pomimo świadomości konieczności złożenia wniosku o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów nie podjęła żadnych czynności związanych z formalnym przekwalifikowaniem gruntów.. Zaskarżoną decyzję wysłano na adres: "D.T., ul. [...]". W dniu 18 sierpnia 2015 r. korespondencję odebrał R.T. - syn adresata. Pismem z [...] października 2015 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik – D.T. - podniósł, że decyzja nie została doręczona w sposób prawidłowy, bowiem nie nadano jej na adres wskazany przez niego. Nadto, ze znajdującej się w aktach sprawy decyzji organu I instancji wynika, że na ostatniej karcie tego orzeczenia, pod pouczeniem, pełnomocnik strony złożył pisemne oświadczenie: "05 listopada 2015 r. otrzymałem kserokopię pełnomocnik D.T.". Organ I instancji dokonał ponownego doręczenia decyzji wysyłając jej oryginały stronie i jej pełnomocnikowi na wskazane adresy do doręczeń. Doręczeń dokonano odpowiednio: 22 i 23 listopada 2015 r. Dnia 16 listopada 2015 r. (data nadania na kopercie) bezpośrednio do Kolegium Odwoławczego wpłynęło odwołanie sporządzone przez pełnomocnika. Podniesiono w nim zarzut nieprawidłowego doręczenia decyzji, ze wskazaniem, że 5 listopada 2015 r. pełnomocnik osobiście zapoznał się z treścią decyzji w Urzędzie Gminy, w związku z czym odwołanie od decyzji zostało złożone z zachowaniem ustawowego 14-dniowego terminu. Zarzucono również, że orzeczenie zostało wydane z naruszeniem prawa, bez uwzględnienia przeciwdowodów do zapisów ewidencji gruntów i budynków. Wskazano, że czynności z zakresu przekwalifikowania gruntów winny zostać podjęte przez Starostę z urzędu, a nie na wniosek strony, która nie ma ku temu stosownych podstaw prawnych. Wskazano także, że również postanowienie organu podatkowego o wyznaczeniu stronie terminu do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego zostało przekazane na niewłaściwy adres, a wskutek wadliwego doręczenia pozbawiono go możliwości zajęcia stanowiska. W świetle tych zarzutów złożono wniosek o uchylenie decyzji w całości. Dnia 10 grudnia 2015 r. SKO zleciło Wójtowi przedstawienie sposobu ustalenia kwoty podatku rolnego w zaskarżonej decyzji oraz wezwało organ do ustosunkowania się do przedstawionych w odwołaniu zarzutów strony i poinformowania jej o sposobie ustosunkowania się do nich, w trybie art. 227 § 2 Ordynacji podatkowej. Pismem z [...] grudnia 2015 r. organ I instancji wyjaśnił, że podatek rolny za okres od [...] stycznia 2015 r. do [...] grudnia 2015 r. został wyliczony według stawki za 2,5q żyta, tj. 153,4250 zł (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 20 października 2014 r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2015 (M.P.2014.935) w sposób: Grunty własne ogółem: 9,5337 ha fizycznych, w tym grunty opodatkowane 6,8547 ha fizycznych, tj. 6,6198 ha przeliczeniowych (grunty zwolnione ustawowo RV 2,6790 ha fizycznych) Kwota podatku: 6,6198 ha przelicz. x 153,4250 zł = 1.015,63 zł Podatek rolny do zapłaty: 1.016,00 zł. Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania i zebranego w sprawie materiału dowodowego, decyzją z [...] stycznia 2016r. utrzymało w mocy decyzję Wójta. Organ odwoławczy uznał za prawidłowe doręczenie zaskarżonej decyzji w dniu 23 listopada 2015 r. oraz skuteczność wniesionego odwołania. W tym zakresie wskazano, że skoro odwołanie wpłynęło do organu odwoławczego w dniu 19 listopada 2015 r., to uznać należy, że wniesione zostało w terminie wynikającym z art. 223 Ordynacji podatkowej. Wskazując na przepisy art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 1381 ze zm.), a także orzecznictwo sądów administracyjnych Kolegium Odwoławcze podniosło, że jedynym wiążącym kryterium oceny, czy dany grunt polega temu podatkowi jest zapis w ewidencji gruntów i budynków. W sytuacji, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy tejże ewidencji. Każdorazowo bowiem, jeżeli dany grunt oznaczony jest w tej ewidencji jako użytek rolny lub grunt zadrzewiony i zakrzewiony na użytkach rolnych - podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym, za wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej inna niż działalność rolnicza. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy organ II instancji stwierdził, że Wójt był związany zapisem w ewidencji gruntów i budynków, a co za tym idzie prawidłowo ustalił, że grunty objęte zaskarżoną decyzją podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym. Niezależnie od podnoszonych przez stronę zarzutów i przedkładanych dowodów, z woli ustawodawcy, wpisy w ewidencji gruntów mają charakter wiążący, a organ nie jest władny do dokonywania odmiennych ustaleń w toku postępowania podatkowego. W odniesieniu zaś do zarzutu nieprawidłowego doręczenia postanowienia w zakresie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji do zebranego w sprawie materiału dowodowego, co do zasady przyznał rację skarżącej. Jednocześnie jednak uznał, że uchybienie to nie miała wpływu na rozstrzygnięcie sprawy; strona nie wykazała aby naruszenie to mogło mieć taki wpływ, ani też nie podniosła zarzutów, które doprowadziły do uchylenia zaskarżonej decyzji. W skardze na powyższą decyzję strona wniosła o jej uchylenie i uchylenie decyzji ją poprzedzającej. Zarzuciła naruszenie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej przez nieprzeprowadzenie dowodów przeciwko zapisom w ewidencji. Pomimo, że w aktach sprawy znajdują się dowody, z których bezspornie wynika, że grunty do opodatkowania są gruntami leśnymi (decyzja Starosty z [...].10.2012 r., informacja IL-1, protokół z oględzin), w decyzjach wywiedziono, że są to grunty rolne. Dodała, że sporne grunty zostały zalesione zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa z 19 marca 2009r. (Dz.U. nr 48, poz. 390), gdzie w § 13 ust. 9 i 10 ustawodawca wyznaczył starostę do przekwalifikowania gruntów rolnych na leśne, czyli do wykonania tej czynności z urzędu, a właściciel gruntu nie jest wnioskodawcą tylko obserwatorem. Nadto zalesianie jest pomocą publiczną i nie może generować kosztów uzyskania tej pomocy u beneficjenta. W odpowiedzi na skargę, Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie poddana została decyzja Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji określającą A.T. zobowiązanie podatkowe za 2015 rok z tytułu podatku rolnego od posiadanych działek poł. w [...]. Na wstępie Sąd pragnie zauważyć, że stanowisko organu odwoławczego w zakresie terminu doręczenia pełnomocnikowi skarżącej decyzji organu I instancji jest nieprawidłowe. Organ przyjął bowiem, że decyzja z [...] sierpnia 2015 r. została skutecznie doręczona w dniu 23 listopada 2015 r. Dalej stwierdził, że skoro odwołanie wpłynęło do organu odwoławczego w dniu 19 listopada 2015 r., to uznać należy, że wniesione zostało w terminie wynikającym z art. 223 Ordynacji podatkowej. Z ustaleń organu odwoławczego wynika zatem, że odwołanie wpłynęło do organu przed dniem doręczenia decyzji. Z akt administracyjnych postępowania wynika jednoznacznie, że pełnomocnik skarżącej otrzymał decyzję 5 listopada 2015 r. Potwierdza to adnotacja znajdująca się na ostatniej stronie decyzji "05.11.2015 r. Otrzymałem kserokopie pełnomocnik D.T.". Późniejsze doręczenie, jak ujął to organ w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. oryginału orzeczenia, pozostaje bez znaczenia. Wskazać również należy, że odwołanie wniesione przez pełnomocnika skarżącej wpłynęło do organu II instancji w dniu 19 listopada 2015 r., czyli w terminie, o którym mowa w art. 223 § 1 Ordynacji podatkowej (data nadania na poczcie - 16 listopada 2015 r.). Ponieważ odwołanie zostało wniesione do organu niewłaściwego zastosowanie w sprawie miał przepis art. 170 § 2 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem terminu określonego przepisami prawa uważa się za wniesione z zachowaniem terminu. Istota sporu pomiędzy stronami zasadniczo sprowadza się do oceny znaczenia i mocy wiążącej wpisów ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków. Strona skarżącą ferowała pogląd, że skoro sporne grunty, mocą decyzji Starosty z [...] października 2012 r., zostały przekwalifikowane na grunty leśne, co zresztą potwierdziły ich oględziny dokonane [...] grudnia 2014 r., to grunty te jako leśne winny zostać opodatkowane. To, że ww. zmiana nie została uwidoczniona w ewidencji gruntów i budynków, i sporne grunty nadal pozostają wpisane jako rolne, nie ma wpływu na odmienne aniżeli stan faktyczny, ich traktowanie. Wskazując na obowiązek starosty do wszczęcia procedury zmiany kwalifikacji gruntów w ewidencji skarżąca podniosła, że nie może ponosić winy za zaniechania starosty w zakresie dokonania ww. zmiany. Z kolei organy podatkowe uznały, że związane są informacjami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, i to im przyznały rozstrzygające znaczenie przy wymiarze podatku. W ocenie Sądu, w powyższej kwestii, rację przyznać należy stanowisku prezentowanemu przez organy podatkowe. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287 ze zm.), podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie przyjmowany jest pogląd w świetle którego, stosownie do ww. regulacji, podstawę wymiaru podatków (od nieruchomości, rolnego, leśnego) stanowią zapisy uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy nie może zatem samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. m.in. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09, wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedynie wyjątkowo organy podatkowe mogą odstąpić od obowiązku uwzględnienia danych z ewidencji gruntów. Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13, zwrócił uwagę, że wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W takim przypadku organ podatkowy obowiązany będzie do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku. W wyroku z dnia 26 września 2014 r., sygn. akt II FSK 3099/12 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że uwzględniając kryterium mocy wiążącej ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości, tj. ustalenia elementów przedmiotowych i podmiotowych zobowiązania podatkowego, zawarte w niej informacje można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy. Dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Do tej grupy zaliczyć można dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze, a w odniesieniu do budynków i lokali stanowiących odrębny przedmiot własności także informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali (art. 20 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Drugą kategorię stanowią informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych (art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej). W tej grupie znajdą się z kolei dane dotyczące tych elementów przedmiotowych, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu bądź nie), a jednocześnie przepisy dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie przewidują dla tych kategorii oznaczenia stosownym, skonkretyzowanym symbolem (por. ww. uchwała z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13), czy też np. dane dotyczące zlokalizowanych na działce gruntu budynków, które w rzeczywistości nie istnieją (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1647/12). Ewidencja gruntów nie może również przesądzać o własności nieruchomości (prawie użytkowania wieczystego), co przekłada się na ustalenie podmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W tym zakresie, zgodnie z rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, należy w pierwszej kolejności uwzględniać wpisy ujawnione w dziale drugim księgi wieczystej (dotyczące własności i użytkowania wieczystego). Rękojmia ta jest natomiast wyłączona w odniesieniu do danych zawartych w dziale pierwszym księgi, dotyczącym opisu nieruchomości. Księgi wieczyste, podobnie zresztą jak ewidencja gruntów i budynków, stanowią rejestr publiczny, przy czym wpisy dotyczące oznaczenia właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości zawarte w ewidencji nie mogą podważać domniemania prawdziwości danych zawartych w dziale drugim księgi wieczystej, obejmującym wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego (art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 2013 r. poz. 707 ze zm.). W tym zakresie rozwiązania przyjęte w Prawie geodezyjnym i kartograficznym skorelowane są z treścią art. 26 ust. 1 oraz art. 27 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Zgodnie z pierwszym z wymienionych przepisów, podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nieruchomości. Do czasu przekształcenia ewidencji gruntów i budynków w kataster nieruchomości przez pojęcie katastru należy rozumieć ewidencję gruntów i budynków (art. 53a Prawa geodezyjnego i kartograficznego). W razie natomiast, gdy dane katastru nieruchomości (tj. ujawnione w ewidencji, gdy nie została ona przekształcona w kataster) są niezgodne z oznaczeniem nieruchomości w księdze wieczystej, sąd rejonowy dokonuje na wniosek właściciela nieruchomości lub wieczystego użytkownika sprostowania oznaczenia nieruchomości na podstawie danych katastru nieruchomości (art. 27 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece). Powyższe wskazuje wyraźnie na zależność opisu nieruchomości w dziale pierwszym księgi wieczystej od danych ewidencyjnych, co tylko potwierdza słuszność tezy o bezwzględnym związaniu tymi informacjami również organu podatkowego. Zwrócił na to również uwagę Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyrokach z dnia 15 lipca 2014 r., sygn. akt II FSK 2234/12 i II FSK 2565/12. Do tożsamych wniosków prowadzi także analiza przepisów regulujących prowadzenie ewidencji gruntów i budynków. Stosownie do art. 22 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Z kolei właściciele i osoby władające obowiązane są zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2 tej ustawy). Zgodnie natomiast z § 49 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.) o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia organy podatkowe. W przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zawiadomienie to zawiera w szczególności oznaczenie dokumentu, który stanowił podstawę do zmiany, oraz datę jej wprowadzenia. Podzielić zatem należy stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 986/11, że z przytoczonej regulacji wynika, że datą zmiany treści ewidencji jest data określona w skierowanym do organu podatkowego zawiadomieniu starosty. Powinna być ona również odnotowana w dzienniku zmian. Dopiero z tą datą dokonania zmiany w ewidencji, określone grunty zmieniają swój charakter dla celów podatkowych. Wyłącznie zatem starostowie upoważnieni są do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Potwierdzeniem poglądu w zakresie znaczenia ewidencji gruntów i budynków, jak trafnie wskazał NSA w wyroku z 13 stycznia 2015 r. sygn. akt II FSK 3108/12, są również spójne rozwiązania dotyczące ustalania funkcji nieruchomości gruntowych, przyjęte w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, jak i w ustawach dotyczących opodatkowania nieruchomości, tj. użytków rolnych i lasów. Zgodnie z art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu nim podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy o podatku leśnym, lasem w rozumieniu tej ustawy są grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy. Także art. 1a ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (wg stanu obowiązującego od 1 stycznia 2007 r.) wprost odwołuje się do ewidencji gruntów i budynków jako podstawy wymiaru podatków. W orzecznictwie zauważa się, że tym samym również na gruncie ustaw podatkowych ewidencja ta zyskała walor normatywny dla wyznaczania zakresu opodatkowania (por. uchwała NSA z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 986/11). W świetle powyższych rozważań zauważyć należy, że to zapisy ewidencji gruntów i budynków są przy wymiarze podatków dla organów podatkowych bezwzględnie wiążące. Podstawą wymiaru podatków (m. in. podatku od nieruchomości, podatku rolnego, leśnego) jest zatem stan ujawniony w ewidencji gruntów i budynków, a nie - jak wywodzi skarżąca - stan faktyczny. Podniesioną przez skarżącą możliwość podważenia wpisów ewidencyjnych na podstawie art. 194 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) należy traktować jako sytuację wyjątkową, zdeterminowaną koniecznością respektowania innych bezwzględnie obowiązujących regulacji prawnych. Przypomnieć należy, że dotyczy ona sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych (np. księgach wieczystych),a których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów. Taka jednak przesłanka nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie. W żadnym razie bowiem takiej mocy wiążącej nie można przypisać decyzji Starosty z [...] października 2012 r. w przedmiocie przekwalifikowania gruntu. Zatem zasadnie, w ocenie Sądu, charakter (funkcja) spornych gruntów, będących w posiadaniu skarżącej, ustalony został w toku prowadzonego postępowania w oparciu o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, które to dane są wiążące dla organu podatkowego. Organy podatkowe, jak już wykazano wyżej, w tym zakresie nie są uprawnione do przyjęcia innych danych niż dane zawarte w ewidencji gruntów. Zatem dopóki grunty będą oznaczone w ewidencji jako grunty rolne, dopóty stanowić będą podstawę do opodatkowania podatkiem rolnym. Tym samym, za chybiony należy uznać zarzut skarżącej, że organy nie przeprowadziły postępowania wyjaśniającego w zakresie sprzeczności zapisów uwidocznionych w ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do przedłożonych w toku prowadzonego postępowania dokumentów (decyzja Starosty z [...] października 2012 r. oraz protokół z oględzin z [...] grudnia 2014 r.). Jak już wyżej wskazano, niemożliwym jest prowadzenie przeciwdowodu w trybie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej przez organy podatkowe na okoliczność faktycznego charakteru czy faktycznego wykorzystywania gruntu tak długo, jak długo ich charakter nie jest zmieniony w ewidencji gruntów i budynków. Dodać również należy, że w prowadzonym postępowaniu podatkowym niemożliwe było przeprowadzenie postępowania zmieniającego dane zawarte w ewidencji gruntów. Kwestionowanie prawidłowości wpisu w ewidencji może się odbywać jedynie w odrębnym postępowaniu w zakresie zmiany ewidencji gruntów i budynków. Stosownie bowiem do § 46 ust. 1 powołanego już wyżej rozporządzenia Ministra Rozwoju Lokalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Zmian w ewidencji dokonuje się na podstawie wpisów dokonanych w księdze wieczystej, umów zawartych w formie aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, dyspozycji zawartych w aktach normatywnych, a także prawomocnych orzeczeń sądowych. Przepis art. 23 Prawa geodezyjnego i kartograficznego zobowiązuje właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne do przesyłania staroście odpisów prawomocnych decyzji i orzeczeń oraz odpisy aktów notarialnych, z których wynikają zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji, orzeczenia lub sporządzenia aktu notarialnego. Do czasu więc ewentualnej weryfikacji danych ujętych w tejże ewidencji brak jest podstaw dla jej kwestionowania, jako podstawy wymiaru podatku. W rozpoznawanej sprawie, jak ustalono, postępowanie w zakresie zmiany ewidencji gruntów i budynków nie zostało nawet zainicjowane, ani na wniosek skarżącej, ani z urzędu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło