I SA/Go 15/05
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2005-07-05
Skład orzekający: sędzia NSA Jan Grzęda, sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko, sędzia WSA Jacek Niedzielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niezakończenie procedury tranzytu towaru, polegające na nieprzedstawieniu go w wyznaczonym urzędzie celnym, skutkuje powstaniem długu celnego, nawet jeśli skarżący powołuje się na chorobę lub wywóz towaru poza obszar celny?Ratio decidendi
Niezakończenie procedury tranzytu przez nieprzedstawienie towaru w wyznaczonym urzędzie celnym, co stanowi usunięcie towaru spod dozoru celnego, skutkuje powstaniem długu celnego z mocy prawa. Powołanie się przez skarżącego na chorobę lub wywóz towaru poza obszar celny nie ma znaczenia dla powstania długu celnego, jeśli nie został on prawidłowo zgłoszony organom celnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Celnej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o określeniu kwoty długu celnego wraz z odsetkami. Dług celny powstał w związku z niezakończeniem procedury tranzytu towaru (samochodu) objętego zgłoszeniem celnym SAD. Skarżący podnosił, że był nieświadomy z powodu choroby, a towar został wywieziony poza polski obszar celny. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że niezakończenie procedury tranzytu skutkuje powstaniem długu celnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Grzęda Sędziowie: sędzia WSA Krystyna Skowrońska - Pastuszko (spr.) sędzia WSA Jacek Niedzielski Protokolant: Damian Bronowicki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2007r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] listopada 2003r. , Nr [...] , wydaną z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej przez Naczelnika Wydziału Przeznaczeń i Procedur Celnych z powołaniem się na odpowiednie przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137 , póz. 926 , z późn. zm.) - art. 233 § l pkt ł , art. 207 , art. 210 § l i § 4 oraz przepisy art. 35 § l i § 3, art. 98 , art. 99 , art. 101 § l , § 2 i § 3 , art. 211 , art. 222 § l , art. 230 § l i art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, póz. 802 , z późn. zm. ) , w wyniku rozpatrzenia odwołania [...] , została utrzymana w mocy decyzja Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. w przedmiocie określenia kwoty 9.017,80 zł (pomniejszonej o zabezpieczenie w wysokości 100,00 zł) , wynikającej z długu celnego. Określono też odsetki wynoszące w dniu wydania decyzj i kwotę 2.090,80 zł . Łącznie kwota należności na dzień 15 kwietnia 2003 r. wynosiła 11.108,60 zł.
Określenie długu celnego nastąpiło w związku z niezakończeniem przez zobowiązanego , tj. [...] procedury tranzytu , którą w dniu 2 marca 2002 r. objęty został towar w postaci samochodu marki [...] , nr nadwozia [...], rok produkcji 1983. Dyrektor Urzędu Celnego wyznaczył datę przedstawienia towaru w Oddziale Celnym na dzień 5 marca 2002 r. Powyższy termin zakończenia procedury tranzytu nie został dotrzymany , wobec czego w dniu 5 listopada 2002 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie celne , w wyniku którego wymienioną wyżej decyzją I instancji z dnia 15 kwietnia 2003 r. określono kwotę długu celnego wraz z odsetkami . Dokonano też obliczenia należnych podatków wraz z odsetkami.
Odwołując się od decyzji I instancji [...] powołał się na swoją nieświadomość wywołaną chorobą , a nadto utrzymywał , że towar objęty decyzją w przedmiocie długu celnego został wywieziony poza polski obszar celny . Utrzymując w mocy decyzję I instancji organ odwoławczy w swojej decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. Nr [...] wskazał m.in., iż zgodnie z art. 98 Kodeksu celnego procedura celna zostaje zakończona, gdy towary i odpowiednie dokumenty zostaną przedstawione przez głównego zobowiązanego w rozumieniu art. 101 § l Kodeksu celnego w urzędzie celnym przeznaczenia . Organ II instancji stwierdził przy tym , że w sprawie doszło do usunięcia towaru spod dozoru celnego , co polegało na uniemożliwieniu organowi celnemu dokonania czynności w ramach tego dozoru .
W związku z usunięciem towaru spod dozoru celnego , z chwilą tego usunięcia ( w niniejszej sprawie był to dzień 6 marca 2002 r. ) , na mocy art. 211 § l Kodeksu celnego powstał dług celny w przywozie .
Nieuwzględnienie odwołania , mimo powoływania się przez stronę na chorobę psychiczną , organ celny argumentował posiadaniem przez stronę pełnej zdolności do czynności prawnych.
Odmówiono też wiarygodności dowodowej pismu nadesłanemu faksem w dniu 18 listopada 2003 r. , bowiem w ocenie organu II instancji nie stanowi ono dokumentu potwierdzającego wywóz towaru z powrotem do Niemiec .
W skardze sformułowany został wniosek o uchylenie decyzji Izby Celnej i merytoryczne orzeczenie w sprawie , tj. zwolnienie skarżącego [...] od uiszczenia nałożonych opłat poprzez umorzenie postępowania .
Skarżący podniósł szereg okoliczności sprawy , w tym m.in. niemożność zarejestrowania przedmiotowego pojazdu (brak katalizatora) z winy granicznego urzędu celnego , ponieważ urzędnicy celni "wpuścili" towar na polski obszar celny wbrew przepisom , których skarżący nie znał . Po raz kolejny skarżący powołał się na swoją chorobę , która nie pozwala "na podjęcie istotnych decyzji " . Według skarżącego Urząd Celny "nakazał" mu wywiezienie z powrotem auta do Niemiec , co też skarżący uczynił , przekazując pojazd na złomowanie .
W odpowiedzi na skargę organ celny wnosił o jej oddalenie podtrzymując w pełni dotychczasową argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 5 lipca 2005 r. , ustanowiony w ramach prawa pomocy pełnomocnik wnosił i wywodził jak w skardze .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zgodnie z art. 97 § l pkt 2 Kodeksu celnego , w brzmieniu obowiązującym w dacie wprowadzenia towaru przez [...] na polski obszar celny . uruchomiona procedura tranzytu pozwalała na przemieszczenie z jednego do drugiego miejsca znajdującego się na polskim obszarze celnym towaru niekrajowego , jeżeli przemieszczenie to miało zakończyć się na tym obszarze .
Pojazd sprowadzony z zagranicy przez [...] mógł być objęty procedurą tranzytu na czas nie dłuższy niż 14 dni , stosownie do art. 97 § 2 Kodeksu celnego , Przemieszczenie tego pojazdu odbywało się na podstawie dokumentów wymaganych przepisami prawa celnego , w szczególności zgłoszenia celnego SAD nr [...] . Zgłaszający [...] dołączył też umowę sprzedaży , kartę pojazdu oraz dokument niemiecki stwierdzający dopuszczenie pojazdu do ruchu . Nie było więc podstaw do odmowy objęcia towaru deklarowaną procedurą celną, przy czym w postępowaniu celnym nie miało znaczenia , czy przedmiotowy pojazd posiadał katalizator spalin.
W celu zakończenia procedury tranzytu zgłaszający [...] był obowiązany przedstawić w wyznaczonym terminie i we wskazanym Urzędzie Celnym sprowadzony samochód w stanie nienaruszonym , z dokumentami potwierdzonymi przez urząd celny wyjścia.
Niesporne jest w sprawie , iż skarżący czynności powyższych nie wykonał , tj. w ogóle nie przedstawił pojazdu w Urzędzie Celnym.
Zakończenie procedury tranzytu nie było przy tym uzależnione od przedłożenia zaświadczenia o przeprowadzonym z pozytywnym wynikiem badaniu technicznym pojazdu,
W tych okolicznościach zaistniał zatem stan usunięcia pojazdu spod dozoru celnego , co spowodowało powstanie długu celnego . Zgodnie bowiem z art. 211 § l Kodeksu celnego dług celny w przywozie powstaje w wypadku usunięcia spod dozoru celnego towaru podlegającego należnościom celnym przywozowym . Dług taki powstaje z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego , jak stanowi art. 211 § 2 Kodeksu celnego > co w niniejszej sprawie wystąpiło w dacie 6 marca 2002 r.
Powstanie długu celnego następuje z mocy prawa , zgodnie z art. 3 § l pkt 2 Kodeksu celnego określającym , iż długiem celnym w przywozie jest powstałe z mocy prawa zobowiązanie do uiszczenia należności celnych przywozowych .
Organy celne były zatem uprawnione do deklaratoryjnego określenia [...] kwoty długu celnego powstałego na skutek niezakończenia przez niego procedury tranzytu.
Sąd przyjął ponadto , że prawidłowe były ustalenia organów celnych odnośnie utrzymywania przez stronę , iż przedmiotowy pojazd został złomowany po jego powrotnym wywozie na teren Niemiec. Nawet gdyby przyjąć , że fakt taki mógł mieć miejsce , jakkolwiek nie został on udowodniony przez skarżącego , bowiem przedstawiony przez niego na tę okoliczność dokument co najwyżej jest potwierdzeniem tylko zlecenia usługi w tym zakresie , to i tak nie mogło to mieć znaczenia dla określenia kwoty długu celnego , z uwagi na niezawiadomienie właściwego organu celnego o zamiarze podjęcia takich czynności w stosunku do towaru, który w wyznaczonym czasie pozostawał pod dozorem celnym .
Powoływanie się przez skarżącego na inne okoliczności, w tym szczególnie związane z jego sytuacją zdrowotną , również nie mogło mieć wpływu na orzeczenie w przedmiocie określenia kwoty długu celnego .
Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , póz. 1270 , z późn. zm. ) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło