I SA/Go 154/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Asesor WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska Protokolant Specjalista Małgorzata Kosicka-Chilczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2008 r. sprawy ze skargi W.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wartości celnej towaru oddala skargę. l SA/Go 154/08 UZASADNIENIE Skarżąca W.K. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...].11.2007 roku nr [...] którą to decyzją utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego nr [...] z dnia [...].09.2007 roku. Z akt sprawy wynika że : W dniu [...].11.2005 roku strona W.K. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu używany samochód osobowy marki [...], rok produkcji 1996, przedstawiając fakturę z dnia [...].10.2005 roku na dowód nabycia powyższego samochodu w firmie [...] w Szwajcarii za kwotę 50 CHF. Powyższe zgłoszenie zostało zarejestrowane pod pozycją [...]. Organ celny celem sprawdzenia danych zawartych w zgłoszeniu dokonał kontroli dokumentów i danych handlowych zgodnie z art. 78 ust. 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. W wyniku kontroli Naczelnik Urzędu Celnego w dniu [...].05.2007 roku wszczął postępowanie celne i podatkowe w niniejszej sprawie dotyczące określenia prawidłowej wysokości wartości towaru, podstaw oraz należności celnych i podatkowych, wobec przedstawienia przez stronę nie autentycznego dokumentu transakcyjnego od nieistniejącej firmy [...]. Decyzją z dnia [...].09.2007 roku Naczelnik Urzędu Celnego określił na podstawie zebranego materiału dowodowego określił : wartość celną towaru na kwotę 23.969 złotych, kwotę długu celnego na kwotę 402,0 złote, a do zapłaty kwotę 384,0 złote, odsetki od nie uiszczonego długu celnego od dnia [...].11.2005 roku do dnia [...].09.2007 roku w wysokości 84 złote, kwotę podatku akcyzowego w wysokości 2.874,0 złote, a do zapłaty kwotę 2.716,0 złotych i kwotę podatku od towarów i usług w wysokości 1.605,0 złotych, a do zapłaty kwotę 1.516,0 złotych. W uzasadnieniu wskazał iż zgodnie z art. 199 Rozporządzenia Wykonawczego do WKC złożenie w urzędzie celnym zgłoszenia podpisanego przez zgłaszającego lub jego przedstawiciela czyni go odpowiedzialnym za prawdziwość informacji podanych w zgłoszeniu, oraz autentyczność załączonych dokumentów, a także przestrzeganie obowiązków odnoszących się do objęcia danych towarów odpowiednią procedurą, natomiast skarżąca w polu 31 dokumentu SAD nie opisała samochodu jako uszkodzonego, czy posiadającego braki, natomiast funkcjonariusz celny nic takiego nie stwierdził w toku kontroli. Nadto, zgodnie z art. 86 § 1 prawa celnego organ celny podkreślił iż może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty tego państwa, a takim dowodem była odpowiedź organu celnego z Szwajcarii z dnia [...].01.2006 roku oraz z dnia [...].09.2006 roku, wskazująca na nieistnienie firmy [...]. Organ celny powołał na wyrok z dnia 6.03.2007 roku WSA w Warszawie wydany w sprawie III S.A. / Wa 254 / 07 dotyczący porównania wartości samochodów unijnych wskazując na możliwość weryfikacji wartości celnej samochodów. Wobec powyższego organ, jak wskazał był zobowiązany na podstawie art. 29 - 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego do ustalenia wartości celnej pojazdu. Zdaniem organu zgodnie z art. 181 a ust. 1 Rozporządzenia wykonawczego, jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, co do zadeklarowanej wartości celnej, że stanowi ona całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, to nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów na podstawie metody transakcyjnej. Organ celny uznał, iż nie jest możliwe zastosowanie art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, wobec nieautentyczności i niewiarygodności dokumentu transakcyjnego, nie jest możliwe również zastosowanie preferencyjnej stawki celnej według zamieszczonej na dokumencie deklaracji o pochodzeniu. Tak więc powstała konieczność zastosowania metod zastępczych co do wartości celnej towaru i zastosował metodę ustalania wartości celnej określoną w art. 31 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Wskazując na zastosowanie metody określonej w art. 31 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego / metody ostatniej szansy /, organ celny wskazał, iż ustalenie tej wartości, nie jest możliwe w oparciu o art. 30 ust. 2 lit a i b Wspólnotowego Kodeksu Celnego, bowiem w przypadku importowanych samochodów nie jest możliwe znalezienie samochodów używanych o identycznym lub podobnym stopniu zużycia. Nie jest możliwe zdaniem organu również zastosowanie metody określonej w art. 30 ust. 2 lit. c WCK bowiem znajduje ona zastosowanie przy imporcie towarów handlowych, a dotyczy to sprzedaży towarów masowych, sprzedawanych w zbiorczych ilościach. Zdaniem organu nie jest możliwe zastosowanie metody określonej w art. 30 ust. 2 lit d WCK bowiem ta metoda wartości kalkulowanej gdyż używane samochody nie są produkowane jako takie. Organ wskazując na ograniczenia w stosowaniu metody określonej w art. 31 ust. 2 WCK wskazał iż w toku postępowania organ celny przeprowadził dowód z opinii biegłego. Pokreślone jednocześnie iż za punkt wyjścia do ustalenia wartości pojazdu przyjęto cenę katalogową samochodu identycznego lub podobnego wyprodukowanego poza DE, który musi być w maksymalnym stopniu zbliżony do samochodu wycenianego. Biegły przyjął iż takim samochodem jest samochód marki [...]. Ustalona wartość takiego pojazdu to kwota 10.803 złote która została umniejszona o kwoty i tytuły wskazane w opinii, w wyniku czego otrzymano kwotę 8.900 złotych, którą to kwotę pomniejszono o kwoty podatku VAT, podatku akcyzowego i cła, w wyniku czego otrzymano kwotę 4.019,0 złotych. W związku z ustaleniem wartości celnej pojazdu na kwotę 4.019,0 złotych ustalono kwotę należnego cła na kwotę 402,0 złote, a kwotę długu celnego zaksięgowanego retrospektywnie 384,50 złotych, kwotę podatku akcyzowego w kwocie 2.874,0 złotych, a niedobór tego podatku w kwocie 2.716,0 złotych, oraz podatek VAT w kwocie 1.605,0 złotych, a niedobór w tym podatku na kwotę 1.516,80 złotych. Nadto organ na podstawie art. 65 ust. 5 i 6 ustawy Prawo celne od kwoty 384,50 złotych, naliczył odsetki w wysokości 84,0 złotych za okres od dnia [...].11.2005 roku / a więc daty zgłoszenia celnego / do dnia [...].09.2007 roku /, dnia wydania decyzji. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła strona W.K. wnosząc o uchylenie decyzji w całości. W uzasadnieniu strona podniosła iż w dokumentach celnych była informacja iż samochód jest uszkodzony, z tego też względu podana wartość pojazdu odbiega znacznie od jego wartości rynkowej. Strona załączyła umowę sprzedaży w której wskazana była cena zakupu. Natomiast stwierdzenie przez organ celny fikcyjność rachunku wystawionego przez szwajcarskiego kontrahenta nie może odnosić negatywnych skutków wobec odwołującej, bowiem nie miała ona świadomości że rachunek okaże się fikcyjny. Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...].11.2007 roku utrzymał powyższą decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ celny powtarzając argumenty organu l instancji wskazał iż organ l instancji zasadnie uznał iż zaszły uzasadnione wątpliwości że zadeklarowana wartość cena stanowi cenę faktycznie zapłaconą za importowany pojazd, a tym samym zasadnie ustalił wartość pojazdu w oparciu o metodę określoną w art. 31 ust. 1 WCK. Jednocześnie organ uznał iż postępowanie było prowadzone zgodnie z art. 122, 187 § 1 ordynacji podatkowej. Od powyższej decyzji skargę złożyła skarżącą wnosząc o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej i zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała iż w dokumentach celnych jest informacja o uszkodzeniu samochodu i z tego też względu podana wartość samochodu odbiegała od jego wartości rynkowej. Zdaniem skarżącej organ celny miał możliwość dokonania weryfikacji stanu technicznego samochodu, ale takie czynności nie zostały wykonane w dniu odprawy celnej i w związku z tyrn nie jest możliwe podważanie autentyczności dokumentu sprzedaży. Zdaniem skarżącej badanie autentyczności dokumentu sprzedaży polegała na sprawdzeniu czy dana firma jest wpisana do Rejestru Handlowego, a zgodnie z prawem szwajcarskim nie ma obowiązku wpisu do tego rejestru ta firma szwajcarska która nie osiąga przychodu rocznego w wysokości 100.000 CHF. Tak więc weryfikacja ta nie jest wiarygodna. Nadto skarżąca kwestionowała wartość ustaloną przez organ celny jako wartość kilkakrotnie przewyższającą rzeczywistą wartość pojazdu. W odpowiedzi na skargę organ celny wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wskazał iż zasadnie podjęto czynności w celu określenia prawidłowej wartości celnej towaru, bowiem wyniku weryfikacji rachunku skarżącej, jak również wobec informacji o licznych nieprawidłowościach zachodzących przy zakupie pojazdów w Szwajcarii przez obywateli polskich. Nadto podkreślił iż wynik weryfikacji przekazany przez szwajcarskie organy celne korzysta z waloru dokumentu urzędowego, a skarżąca nie obaliła domniemania płynącego z tego faktu. Co do zastrzeżeń do wartości pojazdu ustalonego w oparciu o opinię biegłego, organ celny wskazał iż w dokumencie SAD skarżąca nie zawarła informacji o uszkodzeniach towaru, a pojazd przedstawiony biegłemu celem ustalenia roku produkcji pojazdu był pojazdem kompletnym, jak to wynika z opinii. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga okazała się nie uzasadniona. Organy celne korzystając z uprawnienia określonego w art. 78 ust. 2. Wspólnotowego Kodeksu Celnego dokonały kontroli dokumentów i danych dotyczących przywozu towaru objętego zgłoszeniem celnym. Kontrola ta polegała na zweryfikowaniu dołączonego do zgłoszenia celnego dokumentu w postaci faktury sprzedaży, poprzez zwrócenie się w tym celu do szwajcarskich organów celnych, jako że pojazd był importowany z Szwajcarii. Podstawą do dokonania powyższej weryfikacji są przepisy Porozumienia między Wspólnotą Europejską a Konfederacją Szwajcarską uzupełniające umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą a Konfederacją Szwajcarską o Protokół w sprawie wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych / Dz. U. DE. L. 97.169.777. W wyniku podjętych kroków weryfikacyjnych przez organ celny ustalono, że rachunek dotyczący zakupu pojazdu samochodowego będącym przedmiotem zgłoszenia celnego, został wystawiony przez nieistniejąca względnie nie odnalezioną firmę, [...]. Okoliczność ta wypływa z pisma z dnia [...].01.2006 roku Dyrekcji Okręgu Celnego, Sekcji Dochodzeniowej, znajdującego się w aktach administracyjnych. Jak stanowi art. 181 a ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego do WKC, jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, co do zadeklarowanej wartości celnej, iż stanowi ona całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów na podstawie metody transakcyjnej. Jak wynika z pisma z dnia [...].01.2006 roku szwajcarskich organów celnych zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez te organy wielu handlujących samochodami nie istnieje lub nie można ich ustalić. Nadto wielu z pośród kupujących samochody Polaków domagają się faktur wykazujących zaniżoną wartość towaru czym warunkują dokonanie transakcji. Nadto w postępowaniu ustalono iż niektóre pojazdy mimo iż wykazywały uszkodzenia wskazywane w dowodach zakupu poddanych weryfikacji zostały nabyte za wyższą cenę niż zadeklarowana przy imporcie do Polski. Często też pojazdy były prowadzone do Polski na tablicach tymczasowych mimo iż w / w dowodach wymienione były uszkodzenia silnika czy skrzyni biegów. Ponadto celne organy szwajcarskie wskazują na powtarzalność wniosków weryfikacyjnych, bowiem podają iż wiele z firm widniejących na dowodach zakupu przekazanych do weryfikacji już były weryfikowane negatywnie Tak więc zdaniem Sądu uzyskane dane, jak również cena wskazana w dowodzie zakupu stanowiły pełną podstawę dla organów celnych do dokonania ustalenia wartości celnej przywiezionego pojazdu z pominięciem wartości transakcyjnej podanej w dowodzie zakupu. Skarżąca podniosła iż szwajcarskie organy celne dokonują oceny czy dana firma istnieje czy też nie tylko na podstawie wpisu do Rejestru Handlowego, a w związku z tym że wpisu do rejestru podlegają firmy których roczny przychód wynosi ponad 100.000 CHF, ustalenie nie istnienia firmy nie jest wiarygodne i nie odpowiada stanowi faktycznemu. Zdaniem Sądu zarzut ten nie jest zasadny, bowiem w aktach administracyjnych znajduje się pismo szwajcarskich organów celnych z dnia [...].09.2006 roku wskazujące na sposób weryfikacji dowodów sprzedaży przekazanych przez polskie organy celne celem ustalenia czy dana firma istnieje. W piśmie powyższym w nawiązaniu do pism weryfikacyjnych, w tym również do pisma z dnia [...].01.2006 roku szwajcarskie organy celne wyjaśniają że postępowanie celem ustalenia istnienia firmy były prowadzone nie tylko poprzez sprawdzenie wpisu w rejestrze, ale również poprzez sprawdzenie danych szukanej firmy w bankach danych, pod wskazanymi adresami poprzez wypytanie sąsiadów dzierżawców itp. Organy powyższe wyjaśniły w nim iż w przypadku nie ustalenia szukanej firmy w powyższy sposób organ wskazuje iż danej firmy nie można odnaleźć. Pokreślić należy że celem dokonywanej weryfikacji dokumentu sprzedaży nie jest ustalenie istnienia czy też nie istnienia firmy, bowiem celem jest ustalenie wartości transakcyjnej przywożonego samochodu zgodnie z art. 29 WKC. Ustalenie m.in. iż firma nie istnieje czy też że firmy nie można odnaleźć mimo podjętych działań przez szwajcarskie organy celne wskazane w powyższych pismach, nasuwa wątpliwości organu co do wskazanej wartości celnej w dowodzie sprzedaży. Podstawą takich wątpliwości może być również wskazana zbyt niska wartość transakcyjna w dowodzie sprzedaży. Toteż jest ona często weryfikowana mimo ustalenia iż firma sprzedająca pojazd, istnieje. Skarżąca w skardze kwestionuje wartość przyjętą przez organy celne na podstawie przeprowadzonego dowodu z opinii biegłego, jako wartość pojazdu na podstawie której ustalono wartość celną podnosząc iż pojazd był uszkodzony i z tego powodu jego wartość odbiegała znacznie od wartości rynkowej takiego samego pojazdu.. Zgodnie z art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego wartość celną ustala się na podstawie wartości transakcyjnej, a więc ceny faktycznie zapłaconej za towar. Dopiero gdy wartość celną nie da się ustalić w oparciu o art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, ustala się ją na podstawie art. 30 ust. 1 i 2 a,b,c d, bądź na podstawie art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Podkreślić należy iż przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego narzucają obowiązek zachowania kolejności stosowania poszczególnych metod ustalania wartości celnej. Organ celny uznał, wobec dokonanych ustaleń iż określenie wartości celnej towaru w oparciu o art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego jest niemożliwe. Niemożliwe jest również ustalenie wartości celnej w oparciu o metody określone w art. 30 ust. 1 i 2 a,b,c,d, co organ uzasadnił w odniesieniu do każdej z metod. Organu zastosował przy ustalaniu wartości celnej metodę określoną w art. 31 WKC, co szczegółowo zostało przez organ w uzasadnieniu decyzji wyjaśnione. Niewątpliwie stanowisko takie zdaniem Sądu należy zaakceptować jako stanowisko prawidłowe zgodne z zasadami ustalania wartości celnej pojazdów używanych. Organ celny w celu ustalenia wartości celnej pojazdu zgodnie z metodą ostatniej szansy określonej w art. 31 WKC przeprowadził dowód z opinii biegłego, który określił wartość pojazdu. Podkreślić należy, że organ podejmuje z urzędu działania mające na celu ustalenie rzeczywistego stanu rzeczy, jednakże nie jest to obowiązek bezwzględny, bowiem ograniczony jest on poprzez wiedzę, którą może dysponować organ. Skarżący zapoznany z zebranym materiałem dowodowym i poinformowany o możliwości wnoszenia wniosków dowodowych nie wykazał inicjatywy w tym kierunku. Tak, więc organ podjął tylko te działania, które według posiadanej wiedzy były możliwe celem ustalenia wartości pojazdu. Organ nie dysponował wiedzą gdzie obecnie ten pojazd się znajduje, komu został sprzedany, a skarżący nie wskazał danych, które by umożliwiały, np. oględziny pojazdu, nie przedstawił umowy sprzedaży, z której wynikałoby, za jaką ceną ów pojazd został sprzedany itp. Pokreślić należy że w dowodzie sprzedaży który został przedstawiony przez skarżącą znajduje się notatka o uszkodzeniu silnika. Jednakże w drodze weryfikacji nie ustalono wystawcy dowodu sprzedaży, toteż brak jest podstaw do uznania za wiarygodne danych zawartych w tym dowodzie. Brak ustalenia sprzedawcy pojazdu rodzi wątpliwości nie tylko co do wartości transakcyjnej, ale również co do adnotacji o uszkodzeniu silnika. Brak pozytywnego wyniku weryfikacji nie może skutkować bowiem uznaniem niektórych danych z dowodu sprzedaży za wiarygodne, a innych nie. Podkreślić należy również za organem podatkowym iż skarżąca nie odnotowała w dokumencie SAD, faktu uszkodzenia pojazdu, nie stwierdził tego również funkcjonariusz celny, podczas przeprowadzonej rewizji. W aktach sprawy znajduje się również opinia biegłego, sporządzona dla celów ustalenia roku produkcji pojazdu, jednakże z adnotacji wskazanych w opinii wynika iż przedstawiony pojazd był w stanie kompletnym. Biegły dokonując oceny wartości rynkowej pojazdu dokonał również korekt wartości pojazdu. W tym stanie rzeczy brak jest zdaniem Sądu podstaw do uznania iż ustalona wartość pojazdu w oparciu o metodę ostatniej szansy odbiega od jego wartości rzeczywistej. W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrzył się również naruszenia, art. 120,121,122,187,,191 ordynacji podatkowej. Konsekwencją nowego ustalenia wartości celnej importowanego towaru było inne określenie kwoty wynikającej z długu celnego, kwoty podatku VAT, oraz kwoty podatku akcyzowego. Wobec powyższego, jako że Sąd nie dopatrzył się naruszenia zarówno prawa materialnego jak i prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania zgodnie z art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.