I SA/Go 189/13
PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2013-08-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Stefan Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, mimo cofnięcia skargi, jeśli strona wykaże niemożność samodzielnego prowadzenia sprawy z uwagi na stan zdrowia psychicznego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy powinien zostać rozpoznany merytorycznie. Skoro skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania oraz ma problemy z samodzielnym prowadzeniem spraw z uwagi na stan zdrowia psychicznego, sąd przyznał jej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca E.S. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Oświadczyła, że utrzymuje się z zasiłku dla bezrobotnych, nie posiada majątku ani oszczędności, a także korzysta ze wsparcia matki. Referendarz sądowy zwolnił ją od kosztów, ale oddalił wniosek o ustanowienie adwokata, uznając go za bezcelowy po cofnięciu skargi. Skarżąca wniosła sprzeciw, wskazując na problemy zdrowotne uniemożliwiające samodzielne prowadzenie sprawy.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 sierpnia 2013 r. na skutek wniesienia sprzeciwu wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 2009, 2010 i 2011 postanawia: 1. Zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. 2. Ustanowić adwokata.
E.S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Z oświadczeń skarżącej wynika, że nie ma ona majątku ani oszczędności. Utrzymuje się z zasiłku dla bezrobotnych wynoszącego 651,43 zł netto. Obok kosztów bieżącego utrzymania ponosi wydatki na spłatę kredytu, finansując ją ze środków pozyskanych z wyprzedaży majątku ruchomego. Korzysta również z finansowego wsparcia matki.
Referendarz sądowy, postanowieniem z dnia 4 lipca 2013 r., zwolnił skarżąca od kosztów sądowych i oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wskazał, że skarżąca pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. cofnęła skargę na decyzję, więc bezcelowym było ustanowienie adwokata.
Skarżąca złożyła sprzeciw od postanowienia referendarza. Wskazała, że nie jest w stanie samodzielnie prowadzić swoich spraw z uwagi na znaczny uszczerbek na zdrowiu psychicznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję:
Na wstępie wskazać należy, że stosownie do art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zw. dalej "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
W niniejszej sprawie, sprzeciw został wniesiony skutecznie, tym samym należało rozpoznać wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.
Prawo pomocy obejmuje na podstawie art. 244 § 1 P.p.s.a. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, co stanowi jego zakres całkowity w myśl art. 245 § 2 P.p.s.a.
Zaś, przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej (a taką jest skarżąca). W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla utrzymania siebie i swojej rodziny.
Z treści cytowanego wyżej przepisu wynika, iż ciężar wykazania występowania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na osobie składającej wniosek w zakresie przyznania tego prawa. Okoliczności wskazane w tym wniosku należy uzasadnić i uprawdopodobnić, a uznanie czy to nastąpiło należy do oceny sądu.
W oparciu o całokształt złożonych dokumentów, w szczególności sytuację rodzinną i materialną wnioskodawcy, opartą na analizie kosztów postępowania sądowego i aktualnej sytuacji finansowej strony, Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca zasługuje na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Z oświadczeń skarżącej wynika bowiem, że nie ma ona majątku ani oszczędności, a będąc osobą bezrobotną nie ma szans na pozyskanie kwot niezbędnych do sfinansowania kosztów postępowania, jak i opłacenie kosztów pomocy prawnej.
Z treści pisma wynika również, że skarżąca ma problemy z prowadzeniem swoich spraw samodzielnie; nie rozumie zasad postępowania przed sądem.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło