I SA/Go 196/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.S. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 12 października 2021 r., sygn. akt I SA/Go 300/21 w sprawie ze skargi Z.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2021 rok postanawia: 1. Odrzucić skargę o wznowienie postępowania, 2. Zwrócić ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim stronie skarżącej kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. Postanowieniem z dnia 12 października 2021 r. sygn. akt I SA/Go 300/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. umorzył postępowanie w sprawie ze skargi Z.S. (dalej jako: "Skarżący", "Strona") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2021 rok, z uwagi na fakt, iż Skarżący cofnął skargę. Pismem z dnia [...] marca 2022 r. Strona wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie I SA/Go 300/21. Wezwaniem z dnia 2 czerwca 2022 r. Skarżący został wezwany o podanie podstawy wznowienia postępowania i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia, zgodnie z art. 279 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), dalej jako: "P.p.s.a.", oraz nadesłanie odpisu skargi wraz z załącznikami. Natomiast zarządzeniem z dnia 1 czerwca 2022 r. Strona została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Oba wezwania zostały odebrane przez dorosłego domownika w dniu 6 czerwca 2022 r. W dniu 7 czerwca 2022 r. Strona uiściła wymagany wpis sądowy. W dniu 8 czerwca 2022 r. do tut. Sądu wpłynęło pismo Skarżącego, w którym zawarł prośbę o prowadzenie postępowania uwzględniając jego pobyt poza miejscem zamieszkania, dołączając do niego zaświadczenie o pobycie w sanatorium od [...] do [...] czerwca 2022 r. W związku z ww. wnioskiem, pismem z dnia 10 czerwca 2022 r. sekretariat WSA poinformował Stronę, iż przedłużeniu nie podlegają terminy ustawowe, a takim jest termin do uzupełnienia braków formalnych skargi, co wynika bezpośrednio z art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zatem nie może być on skracany ani przedłużany. Przesyłka została odebrana przez dorosłego domownika w dniu 15 czerwca 2022 r. W dniu 27 czerwca 2022 r. Strona nadesłała wniosek z dnia [...] czerwca 2022 r. "o odnalezienie drogą postępowania sądowego właściciela spornego obiektu budowlanego", a w osobnym piśmie z tej samej daty Skarżący wskazał, że podstawą wznowienia postępowania jest brak podstawy do naliczenia podatku od budynku służącego działalności rolnicze, na który to obiekt nie posiada żadnego dokumentu potwierdzającego, że jest jego właścicielem. Do pisma dołączył zebraną przez niego dokumentację sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 279 P.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia. W myśl art. 280 § 1 P.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277 P.p.s.a.). Wskazać w tym miejscu należy, że w myśl art. 276 P.p.s.a. zdanie pierwsze do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej. Skoro skarga o wznowienie postępowania jest pismem inicjującym postępowanie, to stosuje się do niej m.in. regulację zawartą w art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którą sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Z akt sprawy wynika, że Strona, pomimo prawidłowo doręczonego w dniu 6 czerwca 2022 r. (k. 28 akt sądowych) wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie, poprzez podanie podstawy wznowienia postępowania i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia, zgodnie z art. 279 P.p.s.a., nie uzupełniła braków formalnych skargi w terminie. W rozpoznawanej sprawie stwierdzić należy, że wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zostały doręczone skutecznie w dniu 6 czerwca 2022 r. dorosłemu domownikowi, zatem termin na ich wykonanie upływał 13 czerwca 2022 r. W dniu 7 czerwca 2022 r. Strona uiściła wymagany wpis sądowy od skargi, jednakże nie uzupełniła braków formalnych skargi. Nadanej przez Skarżącego na adres Sądu w dniu 24 czerwca 2022 r. (czyli po upływie siedmiodniowego terminu) korespondencji zawierającej wniosek "o odnalezienie drogą postępowania sądowego właściciela spornego obiektu budowlanego" oraz wskazanie zarzutu naruszenia prawa, nie można uznać za pismo uzupełniające braki formalne skargi – tj. z jej treści nie wynika podstawa wznowienia postępowania i jej uzasadnienie, pismo też nie wskazuje okoliczności świadczących o zachowaniu terminu do wniesienia skargi o wznowienie. Z tego też względu nie było podstawy do rozważania czy Strona składając pisma z dnia [...] czerwca 2022 chciała jednocześnie złożyć wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Należy wskazać, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, który może być zastosowany wyłącznie z powodów "nadzwyczajnych", ściśle określonych w ustawie. Zgodnie z art. 270 P.p.s.a. w przypadkach przewidzianych w dziale VII tej ustawy można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Nie jest to "zwykły" środek odwoławczy (zaskarżenia), zaś przesłanki wznowienia postępowania sądowego zostały sformułowane w sposób odmienny od przesłanek skargi kasacyjnej. Przepisy działu VII P.p.s.a. - ściśle określają przypadki, na podstawie których może być oparte żądanie wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania określone są w art. 271, art. 272 oraz art. 273 P.p.s.a. Wznowienia z powodu nieważności postępowania można żądać, jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo, jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia (art. 271 pkt 1 P.p.s.a.) oraz - jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe (art. 271 pkt 2 P.p.s.a.). Przyczyną wznowienia postępowania może być także przypadek, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1 P.p.s.a.). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia publikacji sentencji orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej (art. 272 § 2a P.p.s.a.). Wznowienia postępowania można również żądać w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (art. 272 § 3 P.p.s.a.). Wznowienia postępowania można żądać także na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) bądź też orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2 P.p.s.a.), a ponadto, w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 P.p.s.a.) oraz w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie żadna z powołanych podstaw nie została przez Stronę wskazana jak również z żadnych dokumentów znajdujących się w aktach sądowych nie wynika by zaistniała. Z tego też względu Strona została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi w tym zakresie, ale braków tych nie uzupełniła. Od strony formalnej skarga o wznowienie postępowania powinna odpowiadać wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 46 w zw. z art. 276 P.p.s.a.), a ponadto zawierać, stosownie do art. 279 P.p.s.a., oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, wskazywać podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie Strony. Elementy te pozwalają na określenie zakresu i podstaw oraz dopuszczalności wznowienia postępowania. Podanie podstawy wznowienia następuje poprzez powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w art. 271 - art. 273 P.p.s.a. uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie. Natomiast, uzasadnienie podstawy wznowienia winno polegać na dokładnym i precyzyjnym określeniu zarówno okoliczności wskazujących na istnienie powołanej podstawy wznowienia, jak i (przy przyczynach restytucyjnych) wpływu na rozstrzygnięcie, jaki wywiera istnienie tych okoliczności (zob. H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 677). Badanie merytorycznej zasadności skargi o wznowienie postępowania poprzedza sprawdzenie jej wymagań formalnych, gdyż zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Z przywołanych regulacji wynika, że sąd w pierwszym etapie postępowania, działając na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., jest zobowiązany zbadać na posiedzeniu niejawnym, czy skarga została wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Brak jednego z tych elementów prowadzi do odrzucenia skargi. Dopiero spełnienie obu tych warunków zobowiązuje sąd do skierowania sprawy na rozprawę, celem jej merytorycznego rozpatrzenia w ramach drugiego etapu postępowania. Badanie, o którym mowa w art. 280, nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem bowiem tego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Podstawą tej oceny są w zasadzie twierdzenia zawarte w skardze (por. Andrzej Kabat, Komentarz do art. 280 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z uwagi na fakt, iż argumentacja przedstawiona w skardze o wznowienie postępowania nie uzasadnia w żadnym stopniu wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem Sądu, skarżący wezwany został do wskazania ustawowej podstawy wznowienia oraz do uprawdopodobnienia okoliczności stwierdzających zachowanie trzymiesięcznego terminu na wniesienie skargi o wznowienie, licznego od dnia dowiedzenia się o ww. podstawie wznowienia (art. 277 p.p.s.a.), w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Jak już wcześniej wskazano Skarżący braków formalnych nie uzupełnił. Zawarte w pismach wnioskodawcy okoliczności nie mieszczą się w żadnej z kategorii podstaw wznowienia wymienionych powyżej. W niniejszej sprawie większość podnoszonych przez Stronę okoliczności dotyczy wyłącznie postępowania administracyjnego, a zatem nie stanowią przesłanki do wznowienia postępowania sądowego. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 58 § 1pkt 3 oraz art. 280 P.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi (pkt 1 sentencji postanowienia). Jednocześnie zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono o zwrocie uiszczonego wpisu (pkt 2 sentencji postanowienia).