I SA/Go 201/24
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2024-10-17
Skład orzekający: Damian Bronowicki, Anna Juszczyk-Wiśniewska, Dariusz Skupień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze decyzji, w sytuacji gdy właściciel nieruchomości złożył deklarację dotyczącą części niezamieszkałej, a nie złożył deklaracji dla części zamieszkałej nieruchomości, mimo że na nieruchomości zamieszkiwały osoby?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo określił wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze decyzji, stosując art. 6j ust. 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ponieważ skarżący nie złożył deklaracji dotyczącej części zamieszkałej nieruchomości, mimo że na niej faktycznie zamieszkiwały osoby. Właściciel nieruchomości nie zakwestionował ustaleń organu co do okresu i liczby osób zamieszkujących nieruchomość ani faktu braku złożenia stosownej deklaracji.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, która określiła wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości zamieszkałej za okres od stycznia 2019 r. do listopada 2023 r. Organ I instancji ustalił, że nieruchomość jest zamieszkała przez określoną liczbę osób, a skarżący złożył deklarację dotyczącą części niezamieszkałej nieruchomości, nie składając deklaracji dla części zamieszkałej. Skarżący twierdził, że złożył deklarację wcześniej i uiszczał opłaty, które przewyższały ustaloną przez organ kwotę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Damian Bronowicki Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Agnieszka Czajkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2024 r. sprawy ze skargi Z.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od stycznia 2019 r. do listopada 2023 r. oddala skargę w całości.
Z. K. (zwany dalej jako: skarżący, strona) wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (zwanego dalej jako: organ odwoławczy, SKO) z dnia [...] r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję z [...] r. nr [...] Zarządu Związku [...] (zwanego dalej jako: organ I instancji) określającą skarżącemu wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości zamieszkałej położonej w miejscowości W., za każdy miesiąc począwszy od stycznia 2019 r. do listopada 2023 r. we wskazanych w decyzji wysokościach.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że obowiązek zbierania powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych reguluje uchwała Nr VI/40/2016 Zgromadzenia Związku "E" z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie: regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Związku "E" oraz uchwała Nr IX/51/2020 Zgromadzenia Związku "E" z dnia 26 listopada 2020 r. w sprawie: regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gmin uczestników w związku E oraz § 3 i § 4 załącznika do ww. uchwały. Wprowadza się obowiązek zbierania powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w Regulaminie.
Organ I instancji ustalił, że nieruchomość jest także zamieszkała. Wskazał,
że podczas rozmowy telefonicznej w dniu 22 grudnia 2023 r. strona potwierdziła,
że nieruchomość jest zamieszkała od zawsze przez 6 osób, od kwietnia 2023 r. - przez 5 osób (zgon żony) i od listopada 2023 r. - przez 4 osoby (zgon synowej). W dniu 20 grudnia 2023 r. strona złożyła swoją pierwsza deklarację dotyczącą nieruchomości zamieszkałej obowiązującą od grudnia 2023 r., na 4 osoby z zastosowaniem zwolnienia z części opłaty w wysokości 4 zł i nie złożyła w tym zakresie deklaracji za poprzednie lata.
W dniu 18 stycznia 2024 r. organ wszczął postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od stycznia 2019 r.
Postanowieniem z dnia [...] r. organ wezwał do złożenia wyjaśnień,
- ile osób i kto mieszka na terenie nieruchomości położonej na ulicy [...] od stycznia 2019 r., oraz wysłał pismo do Spółki komunalnej o wskazanie zużycia wody od stycznia 2019 r. Dodatkowo włączono notatkę służbową z dnia [...] grudnia 2023 r., z rozmowy telefonicznej ze stroną, która oświadczyła ile osób i od kiedy mieszka. Następnie uzyskał dane dotyczące zużycia wody od stycznia 2019 r. Z uzyskanej informacji wynika, że umowę zawarł skarżący, a zużycie wody przez cały ten okres czasu wynosiło od 14 do 18 m3/m-c, co potwierdziło oświadczenie strony złożone w trakcie rozmowy telefonicznej w dniu 22 grudnia 2023 r.
Organ I instancji wskazał, iż miesięczną wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi naliczono w następujący sposób (ilość osób zamieszkałych na nieruchomości przez stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi obowiązującą na terenie związku w określonych okresach czasu w wysokości): - 6 os x 10,50 zł od stycznia 2019 r. do czerwca 2019 r, w kwocie 63 zł, - 6 os x 15 zł od lipca 2019 r. do grudnia 2020 r. w kwocie 90 zł, - 6 os x 32 zł od stycznia 2021 r. do marca 2023 r. w kwocie 192 zł - 5 os x 32 zł od kwietnia 2023 r. do października 2023r. w kwocie 160 zł - 4 os x 32 zł za listopad 2023 r. w kwocie 128 zł
Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Do odwołania załączył dowody w postaci z comiesięcznych potwierdzeń zapłaty (wyciąg rachunku bankowego strony od stycznia 2019 r. do nadal - na wykazanie faktuuiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z przedmiotowej nieruchomości w okresie, którego dotyczy postępowanie.
SKO decyzją z dnia [...] r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.W uzasadnieniu podkreśliło, że istota sporu, koncentruje się wokół kwestii prawidłowości określenia przez organ wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości zamieszkałej położonej we W. przy ul. [...]. Dalej wskazało, żewysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi ustalana jest, co do zasady, na podstawie złożonej przez właściciela nieruchomości deklaracji oraz stawki opłaty uchwalonej przez radę gminy. Wyjątkowo natomiast ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach przewiduje określenie wysokości tej opłaty w drodze decyzji - może to mieć miejsce bądź w przypadku niezłożenia przez podmiot zobowiązany deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnym lub istnienia wątpliwości co do danych zawartych w tej deklaracji (art. 6o u.c.p.g.). Zatem podstawą istnienia obowiązku w zakresie ponoszenia opłaty z tytułu gospodarowania odpadami komunalnymi jest albo deklaracja albo decyzja określająca tę wysokość.
Z akt sprawy wynika, że skarżący złożył w dniu 20 grudnia 2023 r. pierwszą deklarację obowiązującą od 12.2023 r. na 4 osoby z zastosowaniem zwolnienia
z części opłaty w wysokości 4 zł. Dalej organ odwoławczy podkreślił, że wobec braku deklaracji za okres od stycznia 2019 r., organ zobowiązany był wszcząć postępowanie w celu określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od nieruchomości zamieszkałej położonej we W. przy ul. [...]. Załączone do odwołania dowody w postaci z comiesięcznych potwierdzeń zapłaty (wyciąg rachunku bankowego strony od stycznia 2019 r. do nadal) potwierdzają, iż płatność w wysokości wskazanej w przelewach była uiszczana. Dowody te organ I instancji zobowiązany będzie rozpatrzeć przy weryfikacji wykonania obowiązku nałożonego przez deklarację bądź decyzję ostateczną.
Skarżący na decyzję SKO złożył do tutejszego skargęwnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji W uzasadnieniu podkreślił,
że w sprawie nie zaszły przesłanki do wydawania decyzji w trybie art. 6o ustawy
o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Skarżący bowiem - jako właściciel - złożył deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami z nieruchomości przy ul. [...]. Na podstawie tej deklaracji - co miesiąc - uiszczał opłatę, organ I instancji ją pobierał. Wysokość poszczególnych comiesięcznych opłat - uiszczanych przez niego opłaty (w latach 2013 r. - 2024) znacząco przewyższała wysokość opłat za odpowiednie (adekwatne) miesiące ustalonych przez organ w swojej decyzji. Skarżący podkreślił, że nie można zgodzić się z ustaleniami organu II instancji, iż pierwszą deklarację - co do przedmiotowej nieruchomości - złożył dopiero w 2023 r. Skarżący złożył deklarację do przedmiotowej nieruchomości wcześniej i na tej podstawie uiszczał opłaty. Co prawda wcześniejsza deklaracja nie obejmowała wszelakich zdarzeń osobowych co do tej nieruchomości - jednakże zdaniem skarżącego wysokość uiszczanej opłaty przewyższała aktualnie ustaloną opłatę. To tamta deklaracja była źródłem obowiązku strony - obowiązku z którego strona wywiązywała się w całości i terminowo.
SKO w udzielonej odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zważył,
co następuje:
Skarga nie jest zasadna
Na wstępie należy wskazać, że na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r. poz. 935 r.,) - dalej "P.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.).
Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną,
z zastrzeżeniem art. 57a.
Materialnoprawna podstawa wydanej przez organy decyzji regulowana jest ustawą z dnia 13 września 1996 r.,o utrzymaniu czystości i porządku w gminach
( t.j. Dz. U. z 2023r., poz.40, zwanej dalej jako: u.c.p.g. Zgodnie z tą regulacją gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy.Rada gminy może, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy,
a powstają odpady komunalne. Obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje:1)wprzypadku nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec;2)w przypadku nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości powstały odpady komunalne.W przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 1, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn:1)liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość, lub2)ilości zużytejwody z danej nieruchomości, lub3)powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.),- oraz stawki opłaty ustalonej na podstawie art. 6k ust. 1.
Natomiast w przypadku nieruchomości, na której nie zamieszkują mieszkańcy, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn zadeklarowanej liczby pojemników lub worków, przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości, oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2. Przez zadeklarowaną liczbę pojemników lub worków rozumie się iloczyn liczby pojemników lub worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie nieruchomości oraz liczby ich opróżnień lub odbiorów wynikającej z częstotliwości odbioru odpadów komunalnych określonych na podstawie art. 6r ust. 3 i 3b albo harmonogramu odbioru odpadów komunalnych dla danej nieruchomości.
Natomiast w przypadku nieruchomości, która w części stanowi nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 1, a w części nieruchomość, o której mowa w art. 6c ust. 2, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi sumę opłat obliczonych zgodnie z ust. 1-3 (art. 6c ust.1, 2; art. 6i ust. 1 pkt 1, 2 oraz art. 6j ust.1,3,4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach).
W przedmiotowej sprawie co jest istotne, na tej zamieszkałej nieruchomości była również prowadzona działalność gospodarcza. Skarżący we wniesionym odwołaniu podkreślił, że przed 2023 rokiem złożył deklarację, nr [...]. Z akt administracyjnych wynika, że deklaracja nr [...] została złożona 21 listopada 2013 r., w jej części E zaznaczono punkt 2 wskazując, że dotyczy nieruchomości niezamieszkałej, a w części D deklaracji podano "Zakład Z. K." (k.15 akt adm.). Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący nie złożył deklaracji w zakresie odnoszącym się do części nieruchomości zamieszkałej.
Wskazać należy, że w 2023 r., skarżący złożyła dwie deklaracje, pierwsza deklaracja z datą wpływu do organu I instancji z 7 listopada 2023 r.,dotyczyła nieruchomości niezamieszkałej, w której w części C oświadczył "że nieruchomość jest nieruchomością mieszaną tzn. w części zamieszkałą i w części niezamieszkałą"
(k. 13 akt adm.). Druga deklaracja z datą wpływu do organu I instancji z 20 grudnia 2023 r., w części C zawierała oświadczenie "nieruchomość jest nieruchomością mieszaną tzn. w części zamieszkała i w części niezamieszkałą ... na nieruchomości zamieszkują mieszkańcy i jednocześnie powstają na niej odpady komunalne
z prowadzonej działalności.( k. 7 akt adm.). W części H tej deklaracji jest adnotacja organu " Na nieruchomości od zawsze mieszkało 6 osób – brak dekl. Od 04/2023
- zgon żony – mieszkało 5 osób, od 11/2023- zgon synowej mieszka 4 osoby. Brak deklaracji od 01/2018 na cześć zamieszkałą".
Z akt postępowania wynika, że skarżący w trakcie prowadzonego postępowania, odwołaniu od decyzji organu I instancji czy skardze wniesionej do sądu nie zakwestionował ustaleń organu I instancji dotyczących okresu i liczby osóbzamieszkujących nieruchomość. Skarżący nie zakwestionował także faktu braku złożenia deklaracji dotyczącej części nieruchomości zamieszkałej. Sam w złożonych deklaracjach w 2023 r., podkreślał, że nieruchomość ma charakter mieszany, czyli jest w części zamieszkała a w części powstają odpady komunalne z prowadzonej działalności gospodarczej.
Zatem w takiej sytuacji organ zasadnie zastosował regulację z art. 6j ust. 4 u.c.p.g., poprzez określenie z uwagi na brak w tym zakresie deklaracjiopłaty za część zamieszkałą nieruchomości, na co wskazał w decyzji używając sformułowania " dla właścicieli nieruchomości zamieszkałej".
Podnoszona przez niego kwestia dotycząca zapłaty, odnosi się jedynie do części należności związanej z prowadzoną na nieruchomości działalnością gospodarczą, nie odnosi się natomiast do obowiązku ponoszenia kosztów opłaty związanej z zamieszkiwaniem nieruchomości.
Innym natomiast zagadnieniem jest to, czy organ I instancji w wydanej decyzji powinien nią objąć całą opłatą, składająca się zarówno z tej części na, której jest prowadzona działalność gospodarcza jak i tejobejmującej częśćzamieszkałą. Jednak uchylenie z tej przyczyny obu decyzji, skutkowałoby wydaniem przez organ I instancji decyzji określającej wysokość opłat w wyższej wysokościniż ta zaskarżona do sądu (nowo ustalona opłata byłaby bowiem sumą liczb wskazanych w zaskarżonej decyzji oraz tych ustalonych na podstawie złożonej w 2013 r., deklaracji), co stałoby
w sprzeczności z regulacją art. 134 § 2 P.p.s.a., czyli zakazem wydania przez Sąd orzeczenia na niekorzyść skarżącego.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art.151 P.p.s.a. skargę należało oddalić w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło