I SA/Go 209/18

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-08-01

Skład orzekający: Anna Juszczyk-Wiśniewska, Dariusz Skupień, Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy ARiMR prawidłowo ustaliły kwotę nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych, uwzględniając jedynie analizę zdjęć satelitarnych i pomijając możliwość wykorzystania gruntów zadrzewionych i zakrzaczonych jako pastwisk lub łąk, a także czy doszło do naruszenia procedury administracyjnej poprzez brak możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy ARiMR nieprawidłowo oceniły stan faktyczny działek rolnych, błędnie wyłączając z płatności obszary zadrzewione i zakrzaczone, które mogły być wykorzystywane jako pastwiska lub łąki. Ponadto, Sąd wskazał na naruszenia proceduralne, w tym brak możliwości pełnego zapoznania się z materiałem dowodowym przez stronę, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych na rok 2014. Po przyznaniu płatności, organ ARiMR wszczął postępowanie w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych, stwierdzając na podstawie zdjęć satelitarnych nieprawidłowości dotyczące powierzchni działek rolnych. Po wydaniu decyzji przez organ I instancji i utrzymaniu jej w mocy przez organ II instancji, skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. WSA uchylił poprzednie decyzje, wskazując na błędy w ocenie stanu faktycznego i naruszenia proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2018 r . sprawy ze skargi M.M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego uchyla zaskarżoną decyzję w całości. 15 maja 2014 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako: BP ARiMR) wpłynął wniosek M.M. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014. Decyzją z [...] października 2014 r. nr [...] Kierownik BP ARiMR orzekł o przyznaniu M.M. płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 w wysokości 63.577,40 zł oraz 3.000 zł kosztów transakcyjnych. Decyzja ta stała się ostateczna, zaś kwoty przyznane na jej podstawie zostały przekazane na konto bankowe wnioskodawcy [...] listopada 2014 r. Zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2017r. Kierownik BP ARiMR poinformował M.M. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności PRŚ przyznanych na mocy decyzji z [...] października 2014 r. oraz o prawie czynnego udziału w każdym stadium postępowania. Jako przyczynę wszczęcia postępowania wskazano stwierdzenie, w następstwie aktualizacji danych LPIS dokonanych na podstawie zdjęć satelitarnych wykonanych w 2014 r., nieprawidłowości dotyczących deklarowanych do płatności powierzchni działek rolnych oznaczonych we wniosku jako "W, H, I, K i Ł" położonych na działkach ewidencyjnych nr [...] - obręb [...], nr [...] - obręb [...] oraz nr [...] - obręb [...]. 13 stycznia 2017 r. do BP ARIMR wpłynęło pismo M.M. z tej samej daty z wnioskiem o wgląd w akta przedmiotowej sprawy oraz umożliwienie mu sporządzenia fotokopii tych akt ewentualnie wydania ich kserokopii, w szczególności zaś o udostępnienie mu aktualnych danych LPIS dokonanych na podstawie zdjęć satelitarnych wykonanych w 2014 r. oraz wydania ich kserokopii ewentualnie umożliwienia sporządzenia ich fotokopii celem złożenia wyjaśnień. Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] Kierownik BP ARiMR ustalił M.M. kwotę nienależenie pobranych płatności PRŚ na 2014 r. w wysokości 4.546,20 zł. Organ pierwszej instancji stwierdził, że ustalił w oparciu o analizę zdjęć lotniczych wykonanych w dniach 29 kwietnia i 20 maja 2014 r., iż na działkach H, I, K, Ł i W zgłoszono powierzchnie, które ze względu na swój charakter m. in. zadrzewienie, zakrzaczenie nie kwalifikują się do płatności. Organ stwierdził, iż w przypadku pakietu 4. "Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami NATURA 2000" skarżący zawyżył powierzchnię o 1,24 ha (o 4,87%), w przypadku pakietu 5 " Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach NATURA 2000" skarżący zawyżył powierzchnię kwalifikującą się do płatności o 0,87 ha (3,90%). Kierownik BP nie dopatrzył się jednocześnie podstaw do odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pogranych płatności zgodnie z art. 28a ustawy z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2003 (Dz. U. z 2013 r. poz. 173 ze zm.). W odwołaniu od decyzji M.M. zarzucił naruszenie art. 10, 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sprawie oraz naruszenie art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 także poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu odwołania wywodził, iż wbrew stanowisku organu I instancji nie miał możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Wskazywał, iż już w dniu otrzymania zawiadomienia o wszczęciu postępowania udał się w towarzystwie żony do siedziby organu I instancji celem zapoznania się z materiałami sprawy, jednakże wskutek sprzeciwu pracownika Agencji nie został dopuszczony do całości akt sprawy. W szczególności pracownik zajmujący się jego sprawą nie udostępnił mu do wglądu zaktualizowanych ortofotomap w oparciu o które organ dokonał pomniejszenia powierzchni PEG, z wyjaśnieniem, iż znajdują się one w "systemie" i nie można ich okazać do wglądu ani wydrukować. W dalszej kolejności M.M. zarzucił naruszenie art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji Nr 65/2011, poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie, pomimo zaistnienia przesłanek negatywnych obowiązku zwrotu płatności objętych zaskarżoną decyzją. Jego zdaniem, w sprawie spełnione zostały obie przesłanki decydujące o braku zwrotu nienależnie pobranych płatności. I tak, po pierwsze płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu albowiem, jak zostało wskazane w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, wypłacone płatności wynikały z pomyłki ARiMR, gdyż w dniu wydania decyzji była ona już w posiadaniu danych o nieprawidłowościach jednakże nie dokonała stosownych interpretacji materiału zdjęciowego. Po drugie zaś w niniejszej sprawie błąd ten nie mógł być w zwykłych okolicznościach wykryty przez skarżącego beneficjenta Decyzją [...] marca 2017 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy uznał, że decyzja Kierownika BP ARiMR została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wskazał, że stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych, pochodzących ze wskazanych w tym przepisie środków następuje w drodze decyzji administracyjnej. Natomiast stosownie do art. 28 ust. 1 ustawy PROW pomoc i pomoc techniczna, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych, chyba że przepisy, o których mowa w art. 1 pkt 1, lub przepisy ustawy stanowią inaczej. Stosownie zaś do ust. 3 właściwość i tryb ustalania kwot pomocy i pomocy technicznej, pobranych nienależnie lub w nadmiernej wysokości, są określone w przepisach o Agencji . Dyrektor OR ARiMR wskazał, ze przyczyną wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności PRŚ na rok 2014 było ustalenie, iż obszar kwalifikujący się do płatności okazał się być mniejszy niż ten, do którego M.M. wypłacono płatności na podstawie decyzji z [...] października 2014 r. Przedmiotowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną, wynika z zakwestionowania rolniczego użytkowania części obszaru działek ewidencyjnych: nr [...]. W przypadku działek deklarowanych do płatności PRŚ przez M.M., w oparciu o zaktualizowane, na podstawie zdjęć lotniczych wykonanych w dniu 29 kwietnia i 20 maja 2014 r., dane LPIS, stwierdzono obszar działek rolnych mniejszy o deklarowanego, przy czym ustalenia te poczynił zbieżnie z ustaleniami sformułowanymi w decyzji organu pierwszej instancji. Dokonując analizy ortofotomapy w/w działek ewidencyjnych w przypadku działki ewidencyjnej nr [...] stwierdzono, iż zmniejszenie powierzchni kwalifikującej się do płatności wynika z faktu, iż na ortofotomapie w centralnej oraz wschodniej części działki występują zadrzewienia i zakrzaczenia, które tworzą zwarte obszary (vide: załącznik nr 1 - w aktach sprawy). Tym samym obszary te nie mogą zostać zakwalifikowane do płatności z uwagi na brak prowadzonej na nich działalności rolniczej. Wobec powyższych ustaleń powierzchnia kwalifikowana do płatności na działce nr [...] wynosi 12,55 ha, a różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną (12,79 ha) a maksymalnym obszarem kwalifikowalnym wynosi 0,24 ha. W przypadku działki ewidencyjnej nr [...], stwierdzono, że w północno - wschodniej części działki znajdują się obszary regularnie zadrzewione i zakrzaczone, tworzące zwarte obszary, które uniemożliwiają w tym obszarze prowadzenie działalności rolniczej (vide: załącznik nr 2 - w aktach sprawy). W świetle powyższych ustaleń wskazane obszary nie stanowią gruntów użytkowanych rolniczo i powierzchnie te należało wykluczyć z płatności co spowodowało ustalenie powierzchni PEG dla działki [...] na poziomie 5,53 ha, różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną (5,80 ha) a maksymalnym obszarem kwalifikowalnym wynosi 0,27 ha. W przypadku działki ewidencyjnej nr [...] stwierdzono, iż w granicach przedmiotowej działki występują tereny zadrzewione i zakrzaczone, które nie mogą zostać zakwalifikowane do płatności z uwagi na brak prowadzonej na nich działalności rolniczej. W szczególności w południowo - wschodniej oraz po stronie zachodniej części działki obszary pokryte są zadrzewieniami, które stanowią zwarte obszary (vide: załącznik nr 4 - w aktach sprawy). Tym samym obszary te zostały wykluczone i powierzchnia działki do której mogą zostać przyznane płatności wyniosła 3,50 ha, a różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną (4,18 ha) a maksymalnym obszarem kwalifikowalnym wynosi 0,68 ha. W przypadku działki ewidencyjnej nr [...] stwierdzono, że w jej granicach leżą obszary nieużytkowane rolniczo, tj. zwarte zadrzewienia. Znajdują się one w szczególności wzdłuż południowej granicy działki ( vide: załącznik nr 5 - w aktach sprawy). Wobec powyższych ustaleń powierzchnia kwalifikowana do płatności na działce nr [...] wynosi 1,08 ha, a różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną (1,13 ha) a maksymalnym obszarem kwalifikowalnym wynosi 0,05 ha. W przypadku działki ewidencyjnej nr [...] stwierdzono w jej granicach znajdują się obszary regularnie zadrzewione i zakrzaczone, które uniemożliwiają w tym obszarze prowadzenie działalności rolniczej. Odwołano się do załącznika nr 6. Wobec powyższych ustaleń powierzchnia kwalifikowana do płatności na działce nr [...] wynosi 0,73 ha, a różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną (0,75 ha) a maksymalnym obszarem kwalifikowalnym wynosi 0,02 ha. Zdaniem organu obszary trwale zakrzaczone i zadrzewione występujące w granicach ww. działek ewidencyjnych stanowią powierzchnię na których nie była prowadzona działalność rolnicza i które nie były poddawane zabiegom agrotechnicznym nie spełniały wymogów przewidzianych w § 2 ust. 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program Rolnośrodowiskowy " objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 361 ze zm., określanego dalej jako: "rozporządzenie PRŚ"). Podzielając w konsekwencji ustalenia poczynione przez organ I instancji Dyrektor OR ARiMR stwierdził, że w przypadku sprawy M.M., dotyczącej przyznania płatności PRŚ na rok 2014, wystąpiła różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności PRŚ, a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej to koniecznym było wszczęcie postępowania w sprawie płatności nadmiernie pobranej. Odnosząc się do złożonego odwołania organ II instancji stwierdził, że nie zawiera ono argumentów mających wpływ na wynik rozstrzygnięcia, a tym samym nie zasługiwało na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 5 ust 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 organ stwierdził, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji nr 65/2011. Wprawdzie Kierownik BP ARiMR był w posiadaniu ortofotomap jednakże nie doszło do ich analizy przed dniem wydania decyzji o przyznaniu płatności PRŚ tj. nie doszło do wyznaczenia maksymalnego kwalifikowalnego do płatności obszaru. Zatem brak było podstaw do wydania decyzji innej niż przyznająca płatności PRŚ do całej deklarowanej powierzchni. W opinii organu odwoławczego w sprawie nie wystąpiła jednak druga przesłanka wynikająca z art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 tj. że błąd nie mógł w zwykłych okolicznościach zostać wykryty przez rolnika. Z okoliczności stanu faktycznego wynika bowiem, że strona miała świadomość zgłoszenia do płatności PRŚ terenów zadrzewionych, zakrzaczonych jak również obiektu budowlanego czyli obszarów nieuprawnionych do płatności, obszarów na których nie jest prowadzona działalność rolnicza. Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy są m.in. wykreślenia, które strona wskazała na załącznikach graficznych dotyczących przedmiotowych działek. Zauważyć jednak należy, iż skala wyłączeń dokonanych przez stronę jest niewspółmierna do faktycznego obszaru, na którym zobowiązała się ona w roku 2014 prowadzić działalność rolniczą. Organ podkreślił, że to na rolniku ciąży obowiązek deklarowania we wnioskach o przyznanie płatności danych zgodnych z aktualnym stanem faktycznym istniejącym na zgłaszanej działce. W skardze na decyzję Dyrektora OR ARiMR M.M. zarzucił obrazę prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji Nr 65/2011, poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie oraz obrazę przepisów postępowania, tj. art. 10, 7, 77 § 1, 78 i 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w sprawie. Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej oraz o wstrzymanie jej wykonalności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2017r.,w sprawie II SA/Go 458/17 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu tego wyroku między innymi stwierdzając, że postępowanie, o którym stanowi art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji, jest samodzielnym postępowaniem, w którym - w drodze decyzji administracyjnej - następuje ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej oraz krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej i finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Przedmiotem tak ukierunkowanego postępowania pozostaje zbadanie, czy doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy wymienionych w tym przepisie. W kwestii wiążących organ regulacji prawnych, kształtujących prawidłowy przebieg postępowania zmierzającego do wydania decyzji w oparciu o przepis art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji, sprawa dotycząca ustalenia kwot nienależnie pobranych płatności nie jest sprawą dotyczącą przyznania pomocy, wobec czego toczyć się powinna według reguł wyznaczonych przez Kodeks postępowania administracyjnego. Ustawa o ARiMR nie ustanawia bowiem żadnych odstępstw od zasad określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego ( vide: wyroki NSA z dnia 22 marca 2017 r. II GSK 5100/16 i II GSK 4751/16 ; baza orzeczeń nsa.gov.pl. ). WSA wówczas podkreślił, że w postępowaniu prowadzonym w celu wydania decyzji na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji to organ, stosownie do reguł określonych w art. 7, art. 77 Kpa organ winien dokonać nie budzących żadnych wątpliwości ustaleń, po wyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego w sprawie, a wydane rozstrzygnięcie powinno być w sposób należyty i przekonywujący uzasadnione zgodnie z zasadami zawartymi w art. 11 i art. 107 § 3 Kpa. Zatem to na organie ciąży wyłączny obowiązek wykazania, iż wypłacone stronie płatności miały charakter nienależny lub nadmierny w całości lub w części. Organ powinien też w toku postępowania uwzględniać wnioski dowodowe strony zmierzające do wykazania okoliczności istotnych dla sprawy. W myśl art. 78 § 1 Kpa żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Powołane wyżej zasady obowiązują zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej, jak i drugiej instancji, którego obowiązkiem jest nie tylko kontrola kwestionowanego aktu, ale również ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu do wyroku z dnia 30 sierpnia 2017 podkreślił, że doszło do naruszenia art.10 § 1 Kpa oraz art. 7 i 77 § 1 , 80, 107 § 3 Kpa, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. ). W pierwszej kolejności wskazał, że wbrew wywodom organu odwoławczego w sprawie doszło do istotnego uszczuplenia praw procesowych skarżącego. Ponadto wskazał na niekompletności akt administracyjnych sprawy prowadzonej przez organ I instancji. Akta te w zakresie materiału zdjęciowego zawierają bowiem jedynie dwa czarno-białe zrzuty ekranowe zdjęć lotniczych, całkowicie nieczytelne co do zobrazowanych na nich działkach. Nie wiadomo zresztą czy są to owe "załączniki graficzne" czy "wydrukowane na wniosek strony i okazane jej aktualne ortofotomapy" o których rozwodzi się organ II instancji. Zważyć należy, iż postępowanie w sprawie ustalenia kwoty niezależnie pobranych płatności wszczęte zostało w odniesieniu do kilkunastu ze zgłoszonych działek, zatem trudno uznać, że owe dwa wydruki stanowią pełny materiał zdjęciowy, którym dysponował organ I instancji, ustalając użytkowaną rolniczo powierzchnię działek deklarowanych przez stronę. Zdaniem Sądu w sprawie doszło także do innych uchybień natury procesowej. Sąd podkreślił brak w aktach sprawy jakiejkolwiek analizy uzyskanego materiału zdjęciowego, poza powołaniem się w uzasadnieniu decyzji na sam fakt występowania zadrzewień i zakrzaczeń jak też brak wyjaśnienia sposobu wyliczenia obszarów zadrzewionych czy zakrzaczonych stanowi o naruszeniu przepisów § 4 i 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm ( tekst jednolity Dz.U. z 2014 r., poz. 1372). Sąd wówczas zaakcentował, że organ jedynie powołał się na przytoczone regulacje, nie wykazując, że stan zadrzewienia przekracza wynikające z nich normy na 1 ha i nie rozważając w szczególności kwestii, czy stan zadrzewienia na weryfikowanych działkach rolnych nie wpływa na prowadzoną produkcję roślinną. Podkreślił, że trafnie w orzecznictwie przyjmuje się, że ustalenia powierzchni działki użytkowanej rolniczo na podstawie ortofotomap jest wystarczające, a pomiar na podstawie ortofotomap jest aktualny i precyzyjny. Nie może jednak umykać z pola widzenia, że ortofotomapa jest jedynie narzędziem służącym wykonaniu pomiarów. Wyniki użycia tego narzędzia muszą być poddane analizie i ujawnione w postaci materiału dowodowego znajdującego też odzwierciedlenie i ocenę w uzasadnieniu podjętego przez organ Agencji rozstrzygnięcia w sposób pozwalający nie budzące wątpliwości wykazanie, że doszło do zawyżenia powierzchni deklarowanej jako użytkowana rolniczo, czego w sprawie zabrakło. Sąd podkreślił, że naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przywołanego już wcześniej przepisu art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 przez jego niezastosowanie jak i w kontekście wyrażonego w decyzjach stanowiska organów ,że wydanie decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. nastąpiło bez analizy posiadanych już wówczas nowych zdjęć lotniczych z kwietnia i maja 2014 r. nie budzi wątpliwości, że zaistniał błąd organów Agencji. W judykaturze przyjmuje się, iż błąd organu zachodzi, gdy jest on wynikiem nieprzeanalizowania dostępnej mu ortofotomapy ( vide: wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 sierpnia 2014 r., I SA/Bk 228/14, wyrok WSA w Opolu z dnia 20 grudnia 2013 r., II SA/Op 406/13; baza orzeczeń.nsa.gov.pl). Z kolei kwestia błędu i jego charakteru jako możliwego do wykrycia przez rolnika w zwykłych okolicznościach, o jakim mowa w ust. 3, w sytuacji "przedeklarowania" powierzchni działek rolnych wiąże się z zagadnieniem odpowiedzialności za merytoryczną treść wniosku o płatności. Podkreślenia wymaga, że za rzetelność danych we wniosku o przyznanie płatności odpowiada rolnik. Powinien on – jako beneficjent – być najlepiej zorientowany co do zakresu w jakim grunt jest użytkowany rolniczo zgodnie z normami ( vide: wyrok NSA z dnia 26 maja 2010 r., II GSK 609/09). Nie zmienia tego fakt, przekazania rolnikowi spersonalizowanego wniosku, z którego wynika maksymalny obszar powierzchni kwalifikowanej ( PEG ). Jest to bowiem jedynie dokument pomocniczym przy wypełnianiu wniosku. Ponadto informacja ta z uwagi na termin jej przesłania ( styczeń ), jest przygotowywana na podstawie wcześniejszych danych, tym samym z zasady może się różnić od stanu faktycznego dotyczącego danego roku. Jednak to obowiązkiem rolnika jest deklarowanie powierzchni faktycznie użytkowanej rolniczo, zgodnej ze stanem faktycznym w roku składania wniosku. Czy błąd mógł zostać wykryty przez beneficjenta należy natomiast oceniać wg stanu na chwilę płatności pomocy ( vide: wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 2 lipca 2015 r., C – 864/13).Gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności ( a taki charakter ma błąd organu polegający na niezweryfikowaniu powierzchni deklarowanych działek w sytuacji posiadania aktualnych ortofotomap), obowiązek zwrotu nadmiernej płatności nie występuje wtedy, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności. Upływ terminu 12 miesięcy od dokonania płatności do powiadomienia o decyzji o zwrocie, w przypadku, gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego, sprawia, że obowiązek zwrotu nie ma zastosowania, pod warunkiem, że spełnione zostaną wszystkie przesłanki określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 tj. zaistnienie błędu organu oraz niemożność jego wykrycia przez beneficjenta ( vide: wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 26 lutego 2014, II SA/Bd 1460/13, wyrok WSA w Lublinie z dnia 22 maja 2014 r., III SA/Lu 791/13). Zatem w sytuacji błędu, który możliwy był do wykrycia przez rolnika w zwykłych okolicznościach, upływ wskazanego terminu 12 miesięcy nie znosi obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności. Konieczna jest zatem w niniejszej sprawie wnikliwa analiza stanu faktycznego dla oceny charakteru błędu – o ile zostanie potwierdzone w ponowionym postępowaniu - zawyżenie zadeklarowanej do płatności ONW na 2014 r. powierzchni działek rolnych. Prowadząc ponownie postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności PRŚ Kierownik Biura Powiatowego ARiMR - będąc związany wskazaniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wydał [...] grudnia 2017r. decyzję Nr [...], w której ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności PRŚ na 2014 r. w łącznej wysokości 4546,20 zł. Dyrektor OR ARiMR po rozpoznaniu wniesionego odwołania decyzją z dnia [...] lutego 2018 nr [...] utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu podnosząc, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu wydania decyzji był w posiadaniu zdjęć lotniczych wykonanych w dniu 29.04.2014r. i 20.05.2014 r. działek zgłoszonych do płatności, jednakże nie dokonano stosownej interpretacji tego materiału (brak wyznaczenia maksymalnego kwalifikowalnego obszaru). W opinii organu odwoławczego, stan faktyczny będący podstawą rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy odzwierciedla rzeczywisty stan rzeczy istniejący w roku 2014. Organ I instancji przyjął zatem słusznie, że powierzchnie PEG działek ewidencyjnych nr [...] są przedeklarowane do powierzchni uprawnionej do płatności PRŚ. W związku powyższym organ I instancji prawidłowo ustalił, że przedeklarowanie powierzchni uprawnionej do płatności PRŚ wyniosło 1,24 ha - w przypadku Wariantu 4.1, oraz 0,87 ha - w przypadku Wariantu 5.1 (włączając w to powierzchnię wykluczona na etapie pierwotnie prowadzonego postępowania działki ewidencyjnej nr [...] o wielkości 0,85 ha). Organ odwoławczy dokonał analizy każdej działki. W przypadku działki ewidencyjnej nr [...] oceniając obraz ortofotomapy stwierdził, iż obszar prowadzenia działalności rolniczej jest mniejszy niż zaznaczony przez Skarżącego na załączniku graficznym do wniosku o przyznanie płatności ( załącznik graficzny nr 1/1). Jest to spowodowane faktem, iż na w/w działce występują tereny zadrzewione, zakrzaczone, bruzdy i nieutwardzona droga przebiegająca wzdłuż południowej granicy działki ewidencyjnej nr [...]. Z racji swojego charakteru tereny te są trwale wyłączone z użytkowania rolniczego. Organ podkreślił, że powierzchnia całkowita działki nr [...] wynosi 14,16 ha, skarżący natomiast zgłosił do powierzchnię 12,79 ha. Organ dokonał pomiarów obszarów podlegających wyłączeniu. W przypadku działki [...] były cztery wyłączenia. Na wydruku 1c, wymienionym jako pierwsze wyłączenie wskazano obszar zwarty zadrzewień wynoszący 0,93 ha, widoczny na wydruku 1c. Drugie wyłączenie dotyczy środkowej części działki w postaci bruzd poprzecinanych nieutwardzonymi drogami, o powierzchni 0,23 ha wydruk 1d,1 a. Wyłączenie trzecie dotyczy nieutwardzonej drogi o szerokości przekraczającej 2m. znajdującej się na przy południowej granicy działki [...] o pow.0.44 ha. Wydruki 1e,1e’. Organ wskazał, że szerokość drogi wynosiła 2,24 oraz 2,53 dokonane pomiary prezentują wydruki 1h i 1 i. Czwarte wyłączenie dotyczy obszaru zwartych zadrzewień leżących przy północnej granicy działki powierzchni 0,01 ha. Organ podkreślił, że powierzchnia użytkowana rolniczo odpowiadająca powierzchni PEG dla działki ewidencyjnej nr [...] wynosi 12,55 ha, a skarżący zgłosił 12,79 ha. Przedeklarowanie wyniosło łącznie 0,24 ha W przypadku działki [...], zgłoszono jej powierzchnie 5,80 ha. Powierzchnia całkowita tej działki wynosi 5,99 ha. Organ dokonał pomiarów obszarów podlegających wyłączeniu. W przypadku działki [...] były trzy wyłączenia. Pierwsze stanowią zabudowania, zadrzewienia oraz nieutwardzona droga o szerokości większej niż 2 metry, łącznie wyłączenia 0,25 ha widoczne na wydrukach 2c,2h. Wyłączenie drugie stanowił obszar zwartego zadrzewienia znajdującego się na północno-wschodniej części działki o pow. 0,06 ha widoczne na wydruku 2 e. Wyłączenie trzecie obszar zwartego zadrzewienia znajdującego się na północno-wschodniej części działki o pow. 0,15 ha widoczne na wydruku 2 d. Organ ustalił, że obszar użytkowany rolniczo na działce [...] ma powierzchnię 5,53 ha. Przedeklarowanie wyniosło łącznie 0,27 ha W przypadku działki [...], zgłoszono jej powierzchnie 4,18 ha. Powierzchnia całkowita tej działki wynosi 4,26 ha. Organ dokonał pomiarów obszarów podlegających wyłączeniu. W przypadku działki [...] były dwa wyłączenia. Pierwsze stanowią zwarte zakrzaczenia o powierzchni 0,60 ha widoczne na wydruku 3b, 3e . Wyłączenie drugie stanowił obszar zwartego zadrzewienia i zakrzaczenia o pow. 0,16 ha widoczne zdaniem organu na wydruku 3c. Przedeklarowanie zdaniem organu wyniosło łącznie 0,68 ha. W przypadku działki [...], zgłaszając jej powierzchnie 1,13 ha. Powierzchnia całkowita tej działki wynosi 1,33 ha. Organ dokonał pomiarów obszarów podlegających wyłączeniu. W przypadku działki [...] były dwa wyłączenia. Pierwsze wyłączenie było spowodowane przez zwarte zakrzaczenia o powierzchni 0,03 ha widoczne na wydruku 4b. Wyłączenie drugie stanowił obszar zwartego zadrzewienia o pow. 0,22 ha widoczne zdaniem organu na wydruku 4 c. Powierzchnia PEG 1,08 ha, zatem przedeklarowanie wyniosło łącznie 0,05 ha. Stan agrotechniczny działki nr [...] prezentują wydruk z systemu nr 5. Na wydruku nr 5c zaprezentowano pomiary powierzchni użytkowanej rolniczo, który dał wynik 0,73 ha, natomiast Skarżący zgłosił powierzchnię 0,75 ha. Organ dokonał jednego wyłączenia zobrazowanego na wydruku 5b,5d stanowiący nieużytkowany rolniczo pas. Powierzchnia PEG wyniosła 0,73 ha, przedeklarowanie wyniosło 0,02 ha W konsekwencji powyższych ustaleń organ odwoławczy stwierdził, że w przypadku wniosku Skarżącego dotyczącego przyznania płatności PRŚ na rok 2014, wystąpiła różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną kontroli administracyjnej wynosząca 1,24 ha w zakresie wariantu 4.1 i 0,87 w zakresie wariantu 5.1 co stanowi przedeklarowanie powierzchni na poziomie wynoszącym odpowiednio 4,87% oraz 3,90%. Ustalono, że przysługująca skarżącemu kwota płatności powinna wynieść 59.031,20 zł a pierwotnie wypłacono 63.577,40 zł zatem nadmiernie wypłacono kwotę 4546,20 zł. Skarżący na powyższą decyzję wniósł skargę zarzucam wydanej decyzji obrazę prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji Nr 65/2011, poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie oraz obrazę przepisów postępowania, tj. art. 10, 7, 77 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez ich niezastosowanie w sprawie. W uzasadnieniu podkreślając, że z wydrukami map mógł zapoznać się dopiero w postępowaniu odwoławczym. Podniósł, że z załączonych wydruków trudno jest przeprowadzić analizy, ponadto nie może dokładnie ustalić daty sporządzenia map. Wskazał, że organ nie odniósł się do sposobu korzystania z gruntów zadeklarował wypas zwierząt, co oznacza, że działki były użytkowane rolniczo. Podkreślił, że nie miał świadomości, że powierzchnia zadeklarowana do płatności może być zawyżona. Świadczy o tym fakt, że świadomie nie zgłaszał do płatności tego obszaru, na którym zadrzewienia były liczne, których liczba przekraczała wymagany przepisami limit, tak samo wyłączył z płatności obszar zajmowany przez drogę i wiatę dla zwierząt. Na pozostałej powierzchni zadrzewienia były nieliczne i nie wpływały negatywnie na produkcję rolniczą. Zwierzęta bez problemu pasły się na wymienionym areale. Nie zgadza się z twierdzeniami organu zaprezentowanymi w decyzji, że zadrzewienia były zwarte i w zagęszczeniu przekraczającym wymagany limit. Nie wie w jaki sposób organ mógł z całą pewnością stwierdzić, że liczba drzew była większa niż 50 szt. na ha, jeżeli nie była przeprowadzona kontrola na miejscu. Na podstawie samej mapy, która zawiera tylko pewien rzut obrazu widzianego z góry, na którym widać jaśniejsze i ciemniejsze plamy nie można obliczyć ilości drzew na danym areale. Drzewa były pojedyncze i przeważnie z dużymi koronami, więc mogły dawać takie wrażenie. Konie i krowy wygryzały trawę wokół pni drzew. Cały zgłoszony obszar był wykorzystywany rolniczo. Miejsca, gdzie drzewa rosły blisko siebie i było ich dużo (były to sosny i ich samosiejki) sam wykluczył z dopłat. Wskazał, że większość znajdujących się w 2014 r. w jego posiadaniu gruntów to były łąki kośne albo przeznaczone pod wypas. Dlatego nie zgadzam się z organem, że ciemne plamy na mapie dowodzą że dany areał nie był wykorzystywany rolniczo. Takie spostrzeżenia można wysnuć wobec gruntów typowo ornych, ale nie wobec łąk i pastwisk. Łąki są w różny sposób porośnięte. Ponadto, - organ nie może żądać zwrotu płatności, ponieważ o decyzji o zwrocie został powiadomiony po upływie 12 miesięcy od płatności. Decyzję o zwrocie doręczono mu w dniu 18 grudnia 2017 r. natomiast płatności otrzymał w 2014 r. Organ w udzielonej odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, chociaż nie wszystkie zarzuty były zasadne. Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do treści art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz.2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei po myśli art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.") Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Wskazać przy tym należy, że stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy określony zarzut nie został w skardze podniesiony. Podkreślić również należy, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a., który ma zastosowanie w rozpoznawanej sprawie ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu ocena prawna i wskazania zawarte w orzeczeniu sądu tracą moc, gdy przepisy prawne ulegną zmianie. Podobny skutek, tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zmiana – po wydaniu orzeczenia sądowego – istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie (A. Kabat [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, WK 2016, komentarz do art. 153, teza 9, dostępny w systemie LEX). Przepis art. 153 P.p.s.a. w stosunku do organu (sądu) ponownie rozpoznającego sprawę ma najczęściej zastosowanie w sytuacji, gdy strony nie zaskarżyły wyroku sądu pierwszej instancji uchylającego decyzję organu. Wówczas, po ponownym przeprowadzeniu postępowania administracyjnego zgodnie z oceną prawną i wskazaniami sądu, sprawa może ponownie trafić do sądu pierwszej instancji. Będzie on związany, z mocy art. 153 P.p.s.a., oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w uprzednio wydanym orzeczeniu. Podkreślić należy, że WSA w wyroku z dnia 30 sierpnia 2017r. wydanym w sprawie II SA/Go 458/17, wyraził pogląd prawny "że ortofotomapa jest jedynie narzędziem służącym wykonaniu pomiarów. Wyniki użycia tego narzędzia muszą być poddane analizie i ujawnione w postaci materiału dowodowego znajdującego też odzwierciedlenie i ocenę w uzasadnieniu podjętego przez organ Agencji rozstrzygnięcia w sposób pozwalający nie budzące wątpliwości wykazanie, że doszło do zawyżenia powierzchni deklarowanej jako użytkowana rolniczo". Sąd dokonując przeprowadzonej przez organ odwoławczy analizy wydruków sporządzonych map, nie podzielił dokonanej przez organ odwoławczego analizy w stosunku do niektórych niżej wymienionych działek: W przypadku działki ewidencyjnej nr [...], organ powołując się na wydruk 1c wymieniony jako pierwsze wyłączenie wskazał jako obszar zwarty zadrzewień wynoszący 0,93 ha. Z załączonych wydruków 1b oraz 1c’wynika jednak, że zbyt duży obszar został wyłączony albowiem w prawej górnej części wydruków widać obszar wolny od zwartego zadrzewienia, który nie powinien został wyłączony, albowiem nadawał się na pastwisko. Drugie wyłączenie dotyczyło środkowej części działki w postaci bruzd poprzecinanych nieutwardzonymi drogami, o powierzchni 0,23 ha wydruk 1d,1 a. W tym przypadku należy podkreślić, że z załączonych zdjęć wynika, że występują na zdjęciu 1a i 1d widoczne bruzdy, jednak nie można jednoznacznie stwierdzić aby cały obszar zaznaczony na wydruku 1d w całości nie nadawał się do wykorzystania w tym przypadku wskazanego wypasania przez konie i krowy. Wyłączenie trzecie dotyczyło nieutwardzonej drogi o szerokości przekraczającej 2m. znajdującej się na przy południowej granicy działki [...] o pow.0.44 ha. Wydruki 1e,1e’. Organ wskazał, że szerokość drogi wynosiła 2,24 oraz 2,53 dokonane pomiary prezentują wydruki 1h i 1 i. Jednak na wydruku 1a są widoczne także inne tak samo wyglądające "drogi", które nie zostały przez organ zakwestionowane, z tego wydruku nie można jednoznacznie wywnioskować, że mamy do czynienia z nieutwardzoną drogą, a nie śladami powstałymi po przejeździe pojazdu rolniczego, na początku okresu wegetacyjnego traw, powodującego w miejscu przejazdu uszkodzenie roślinności ( zdjęcia były robione w kwietniu), ponadto na wydrukach 1h i 1 i, jest widoczny pomiędzy śladami powstałymi przez opony pas zieleni, który został policzony do szerokości drogi a tym samym do obszaru wyłączającego prowadzenie na nim produkcji rolnej w tym przypadku łąki czy pastwiska, co nie jest zasadne. W przypadku działki [...], nie można zgodzić z dokonaną analizą dotyczącą trzeciego wyłączenia. Wyłączenie trzecie dotyczyło zdaniem organu obszaru zwartego zadrzewienia znajdującego się na północno-wschodniej części działki o pow. 0,15 ha widoczne na wydruku 2 d. Z analizy przedstawionych wydruków w szczególności wydruku 2, nie wynika aby cały wyłączony obszar był pokryty zwartymi ze sobą drzewami, na wydruku nr 2 widoczne są bowiem wolne przestrzenie pomiędzy drzewami znajdującymi się po prawej stronie obszaru wyłączonego przez organ, drzewa te nie ze sobą zwarte, pomiędzy nimi są widoczne wolne przestrzenie umożliwiające wykorzystanie w sposób wskazany przez Skarżącego, działka została zgłoszona jako pastwisko. W przypadku działki [...], były dwa wyłączenia. Nie można się zgodzić z analizą dotyczącą pierwszego wyłączenia dotyczącego zwartego zakrzaczenia o powierzchni 0.60 ha. Jednak z analizy załączonych wydruków w szczególności 3e, 3f nie można uznać aby cały zaznaczony obszar był jednolicie zadrzewiony i zakrzaczony na całej wyłączonej powierzchni. Podkreślić także należy, na co słusznie Skarżący zwrócił uwagę, że organy nie rozważyły kwestii, czy stan zadrzewienia na weryfikowanych działkach rolnych wpływa na prowadzoną produkcję roślinną mając na uwadze fakt, że zadeklarowane grunty, to trwałe użytki zielone ( łąki trwałe kośne i pastwiskowe) wykorzystywane przez Skarżącego do prowadzonej działalności polegającej także na "wypasaniu zwierząt". Zmniejszenie powierzchni o wskazane działki w konsekwencji ma wpływ ustalenie różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną kontrolą administracyjnej a tym samym na wysokość kwoty nienależnie pobranej płatności z tytułu PRŚ w 2014r. Co do podniesionego przez Skarżącego naruszenia prawa materialnego tj. art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 przez jego niezastosowanie podkreślić należy, na co już w uzasadnieniu sporządzonym w sprawie II SA/GO 458/17 podkreślono, że w judykaturze przyjmuje się, iż błąd organu zachodzi, gdy jest on wynikiem nieprzeanalizowania dostępnej mu ortofotomapy ( vide: wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 sierpnia 2014 r., I SA/Bk 228/14, wyrok WSA w Opolu z dnia 20 grudnia 2013 r., II SA/Op 406/13; baza orzeczeń.nsa.gov.pl). Z kolei kwestia błędu i jego charakteru jako możliwego do wykrycia przez rolnika w zwykłych okolicznościach, o jakim mowa w ust. 3, w sytuacji "przedeklarowania" powierzchni działek rolnych wiąże się z zagadnieniem odpowiedzialności za merytoryczną treść wniosku o płatności. Podkreślenia wymaga, że za rzetelność danych we wniosku o przyznanie płatności odpowiada rolnik. Powinien on – jako beneficjent – być najlepiej zorientowany co do zakresu w jakim grunt jest użytkowany rolniczo zgodnie z normami ( vide: wyrok NSA z dnia 26 maja 2010 r., II GSK 609/09). Nie zmienia tego fakt, przekazania rolnikowi spersonalizowanego wniosku, z którego wynika maksymalny obszar powierzchni kwalifikowanej ( PEG ). Jest to bowiem jedynie dokument pomocniczym przy wypełnianiu wniosku. Ponadto informacja ta z uwagi na termin jej przesłania ( styczeń ), jest przygotowywana na podstawie wcześniejszych danych, tym samym z zasady może się różnić od stanu faktycznego dotyczącego danego roku. Jednak to obowiązkiem rolnika jest deklarowanie powierzchni faktycznie użytkowanej rolniczo, zgodnej ze stanem faktycznym w roku składania wniosku. Czy błąd mógł zostać wykryty przez beneficjenta należy natomiast oceniać wg stanu na chwilę płatności pomocy ( vide: wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 2 lipca 2015 r., C – 864/13). Gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności ( a taki charakter ma błąd organu polegający na niezweryfikowaniu powierzchni deklarowanych działek w sytuacji posiadania aktualnych ortofotomap), obowiązek zwrotu nadmiernej płatności nie występuje wtedy, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności. Upływ terminu 12 miesięcy od dokonania płatności do powiadomienia o decyzji o zwrocie, w przypadku, gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego, sprawia, że obowiązek zwrotu nie ma zastosowania, pod warunkiem, że spełnione zostaną wszystkie przesłanki określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 tj. zaistnienie błędu organu oraz niemożność jego wykrycia przez beneficjenta ( vide: wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 26 lutego 2014, II SA/Bd 1460/13, wyrok WSA w Lublinie z dnia 22 maja 2014 r., III SA/Lu 791/13). Zatem w sytuacji błędu, który możliwy był do wykrycia przez rolnika w zwykłych okolicznościach, upływ wskazanego terminu 12 miesięcy nie znosi obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności. Konieczna jest zatem w niniejszej sprawie, co do analizy działek zakwestionowanych przez Sąd wnikliwa analiza stanu faktycznego dla oceny charakteru błędu – mając na uwadze zadeklarowanie gruntów jako trwałych użytków zielonych wykorzystywanych do wypasu. Nie można także uwzględnić zarzutu dotyczącego braku możliwości zapoznania się przez Skarżącego z wydrukami map, albowiem skarżącemu na co słusznie zwrócił uwagę organ odwoławczy umożliwiono dokonanie fotokopii tj. w dniu 13.01.2017r oraz ponownie w dniu 15.01.2018r. Nie został zatem pozbawiony w postępowaniu przed organem odwoławczym możliwości obrony swoich praw. Organ ponownie rozpoznając sprawę uwzględni przedstawioną powyżej przez Sąd ocenę przedstawionych wydruków a następnie dokonana stosownych wyliczeń Mając na uwadze wskazane okoliczności orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art.153 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. P.p.s.a Mimo uwzględnienia skargi Sąd nie orzekał w przedmiocie kosztów postępowania z uwagi na brak wniosku skarżącego w tym przedmiocie. Z. Kruszewski A. Juszczyk – Wiśniewska D. Skupień

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło