I SA/Go 211/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stefan Kowalczyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2013 r. wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku od towarów i usług postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] marca 2013 r. Z.B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności członków zarządu za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku od towarów i usług. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podniósł, że zmuszanie go do zapłaty podatku, którego powstanie i obowiązek zapłaty kwestionuje niniejszą skargą uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dodał, że realizacja zaskarżonej decyzji uniemożliwi mu zaspokojenie podstawowych potrzeb egzystencjonalnych. Jego jedynym źródłem dochodu jest wypłacane nieterminowo wynagrodzenie, nie posiada też żadnego majątku, który może spieniężyć. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zw. dalej "P.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji (art. 61 § 6 P.p.s.a.). Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - i to nie każdej szkody, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków, i to wnioskodawca - strona postępowania obciążona została obowiązkiem ich przedstawienia. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinien być wnikliwie oraz w odpowiedni sposób uzasadniony, a zawarta w nim argumentacja powinna być spójna, poparta faktami i odnoszącymi się do nich dowodami uzasadniającymi jego rozpoznanie. I to strona powinna wskazać konkretny stan faktyczny oraz materiał dowodowy na jego poparcie (por. postanowienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku z dnia 5 września 2008 r. sygn. akt II SA/Gd 652/08, LEX nr 477258). Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. W szczególności nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak bowiem spełniającego powyższe warunki uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W rozpoznawanej sprawie skarżący, uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazał, że jej wykonanie uniemożliwi mu zaspokojenie podstawowych potrzeb egzystencjonalnych, gdyż nie ma środków pieniężnych na zapłatę zobowiązania, dodając, że realizując ją zmuszony zostałby do zapłaty podatku, którego powstanie i obowiązek zapłaty kwestionuje. Odnosząc powyższe do regulacji art. 61 § 3 P.p.s.a. podnieść przede wszystkim należy, że skarżący nie wskazał w sposób szczegółowy z czego miałoby wynikać niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Samo bowiem stwierdzenie, że nie zgadza się z ustaleniami decyzji oraz, że nie ma możliwości zapłaty ustalonego tą decyzją zobowiązania, nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego - o czym szczegółowo przedstawiono wyżej. Co więcej jego twierdzenia w tym zakresie są całkowicie gołosłowne. Wyjaśnienia wymaga przy tym również to, że wprawdzie skarżący wnioskując o przyznanie prawa pomocy przedstawił swoją sytuację materialną i rodzinną, a postanowieniem z dnia 20 maja 2013r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi, to niewątpliwie inne są przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a inne przyznania prawa pomocy; instytucja prawa pomocy odnosi się do sytuacji rodzinnej i majątkowej wnioskodawcy, zaś instytucja wstrzymania - do potencjalnych skutków wykonania aktu administracyjnego, sytuacja materialna ma zaś znaczenie drugorzędne. Pozytywne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, choćby w części, nie oznacza automatycznie zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o jakich stanowi art. 61 § 3 P.p.s.a. Gdyby tak przyjąć, to każdorazowo przyznanie prawa pomocy musiałoby skutkować wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu. Wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy przez skarżącego okoliczności takie jak: niskie wynagrodzenie, brak majątku, umowa o ustanowieniu rozdzielności majątkowej z małżonką, wręcz sprzeciwiają się uznaniu, że w sprawie istnieje prawdopodobieństwo wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania nieodwracalnych skutków. Gdyby bowiem nawet organ wszczął postępowanie egzekucyjne i przystąpił do wyegzekwowania wynikającego z zaskarżonej decyzji zobowiązania podatkowego to, biorąc pod uwagę powyższe okoliczności (brak wolnych zasobów majątkowych), egzekucja administracyjna byłaby bezskuteczna. Wyklucza to zatem spowodowanie jakichkolwiek negatywnych skutków dla skarżącego, a tym bardziej znacznych. Dodać należy przy tym również i to, że wykonanie jakiejkolwiek decyzji zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych ma dla jej adresata niekorzystne konsekwencje, bowiem pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11 opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń NSA na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl). Na marginesie dodać należy, że przeświadczenie skarżącego o wadliwości wydanej decyzji i brak zgody skarżącego z jej ustaleniami nie może mieć żadnego wpływu na ocenę zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Rozpatrując taki wniosek sąd ocenia bowiem jedynie, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie dokonuje wówczas oceny zasadności skargi; ta ocena dokonywana jest przez sąd administracyjny dopiero przy wydawaniu wyroku w sprawie. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.