I SA/Go 211/18

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2018-07-11

Skład orzekający: Anna Juszczyk – Wiśniewska, Jacek Niedzielski, Zbigniew Kruszewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2016 oraz nałożenie sankcji było zasadne w sytuacji, gdy skarżący nie wykonał obowiązku wykoszenia działek w wymaganym terminie, a stan działek w roku kontroli (2017) wskazywał na brak wykonania tych zabiegów w roku poprzednim?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy ARiMR prawidłowo ustaliły brak spełnienia przez skarżącego warunku wykoszenia działek w wymaganym terminie, co uzasadniało odmowę przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej i nałożenie sankcji. Stan działek udokumentowany fotograficznie w roku kontroli (2017) jednoznacznie wskazywał na brak wykonania zabiegów agrotechnicznych w roku 2016, a skarżący nie przedstawił dowodów przeciwnych w toku postępowania administracyjnego. Sąd odmówił uwzględnienia dowodów złożonych w postępowaniu sądowym, które powstały po wydaniu decyzji administracyjnej lub nie zostały wykazane w postępowaniu przed organem.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2016 do 5 działek. Organy ARiMR odmówiły przyznania płatności i nałożyły sankcję, uznając, że skarżący nie wykonał wymogu wykoszenia działek w wymaganym terminie. Ustalenia oparto na kontroli na miejscu i dokumentacji fotograficznej z maja 2017 r., która wykazała, że działki były porośnięte roślinnością wskazującą na brak zabiegów agrotechnicznych w 2016 r. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego i brak odniesienia się do jego wniosków dowodowych. W toku postępowania sądowego skarżący przedłożył ekspertyzę przyrodniczą i oświadczenie o wykoszeniu łąk, które sąd uznał za niedopuszczalne dowody.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski Asesor WSA Zbigniew Kruszewski (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Alicja Rakiej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2018 r. sprawy ze skargi A.Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolno - środowiskowo - klimatycznej na 2016 rok. oddala skargę. 1. Decyzją z [...] lutego 2018r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: OR ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR (dalej: Kierownik BP ARiMR) z [...] listopada 2017 r. odmawiającą przyznania A.Z. (Skarżącemu) płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (dalej: płatność PRSK) na rok 2016 Z uzasadnienia tej decyzji wynikał następujący stan sprawy: Dnia 17 czerwca 2016 r. Skarżący złożył w BP ARiMR wniosek o przyznanie płatności PRSK do 5 działek o łącznym obszarze 9,15 ha deklarując płatności z pakietu 5.5 - "półnaturalne łąki świeże". Jednocześnie wniósł o przyznanie kosztów transakcyjnych w ramach pakietu 5. Do wniosku dołączył: - informację zawierającą wymogi określone przez eksperta przyrodniczego w zakresie pakietu 4. cenne siedliska i zagrożone gatunki ptaków na obszarach Natura 2000 lub pakietu 5. cenne siedliska poza obszarami Natura 2000. Przedmiotowa informacja dotyczy działki rolnej "A1", "B1", "C1" oraz "D1". - oświadczenie doradcy rolnośrodowiskowego o przeprowadzeniu inwentaryzacji siedliska przyrodniczego lub siedliska lęgowego ptaków wraz z dokumentacją przyrodniczą siedliskową, - plan działalności rolnośrodowiskowej na lata 2016 - 2021. Decyzją z [...] czerwca 2017 r. Kierownik BP ARiMR odmówił przyznania płatności, lecz decyzja ta, wskutek odwołania Skarżącego została uchylona przez Dyrektora OR ARiMR decyzją z [...] września 2017 r. Po przeprowadzeniu ponownego postępowania, wymienioną na wstępie decyzją z [...] listopada 2017 r. Kierownik BP ARiMR m. in. na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r. poz. 415 ze zm. - dalej: rozporządzenie PRSK) odmówił przyznania płatności oraz nałożył na Skarżącego sankcję w wysokości 9.909,45 zł podlegającą potrąceniu z płatności realizowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków finansowanych z tych funduszy realizowanych w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych (na podstawie art. 19 ust. 2 rozporządzenie delegowanego Komisji (UE) NR 640/2014 z 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności - dalej: rozporządzenie nr 640/2014). U podstaw rozstrzygnięcia legło ustalenie, iż na żadnej z zadeklarowanych do płatności działek nie przeprowadzano w okresie do 30 września 2016 r. przepisowego zabiegu wykoszenia łąki, tym samym Skarżący nie spełnił warunków do przyznania płatności wynikających z § 2 rozporządzenia PRSK, co uzasadniało decyzję o odmowie przyznania płatności. Jednocześnie, ponieważ ze wsparcia wyłączono całą deklarowaną powierzchnię, organ nałożył na Skarżącego sankcję zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia 640/2014. Pismem z [...] listopada 2017 r. Skarżący wniósł odwołanie od decyzji Kierownika BP ARiMR z [...] listopada 2017 r. Wymienioną na wstępie decyzją z [...] lutego 2018 r. Dyrektor OR ARiMR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 pkt 1, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 - dalej: k.p.a.) w zw. z art. 10 ust. 2 Ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2017 r., poz. 2137), § 2 ust. 1 pkt 1 - 3, § 5 ust. 1, , § 15 ust. 1 pkt 1, § 18 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia PRSK, art. 9 ust. 3 akapit pierwszy lit. a, art. 19a ust. 1 i ust. 4 Rozporządzenia Delegowanego Komisji (WE) nr 640/2014, § 2 pkt 2b Rozporządzenia Ministm Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej do tytoniu (Dz. U. z 2015 r. poz. 3561) W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż w toku postępowania przeprowadzono kontrolę administracyjną wniosku oraz poddano grunty zadeklarowane do płatności kontroli na miejscu. Powołując się na treść protokołu z raportu z kontroli na miejscu oraz dokonując analizy dokumentacji fotograficznej, Dyrektor ARiMR zgodził się z organem pierwszej instancji, że żadna z działek objętych wnioskiem nie kwalifikuje się do płatności. Wskazał, iż nie zachowano wynikającego z załącznika nr 2 do rozporządzenia PRSK wymogu przynajmniej jednokrotnego wykoszenia działek, co powodowało, że nie zostały spełnione przesłanki do przyznania płatności wynikające z § 2 rozporządzenia PRSK. Organ stwierdził, że dokumentowane na wskazanej dokumentacji fotograficznej obszary całych działek rolnych "A1", "B1", "C1", "D1" oraz "E1", na których występują wieloletnie drzewa, zakrzaczenia, roślinność chwastowa (przekwitnięta, częstokroć - jak wskazują zdjęcia z kontroli - zeschnięta, w stanie wegetatywnym, a zatem świadczącym o tym, iż nie została skoszona i usunięta we wcześniejszym roku gospodarczym w rolnictwie), tereny bezpośrednio po wykarczowaniu połaci zalesionych, to obszary, na których strona nie prowadziła działalności rolniczej m.in. nie wykonała obligatoryjnego zabiegu koszenia działek rolnych do dnia 30 września 2016 r. (termin wynikający z Załącznika nr 2 do rozporządzenia PRSK). Zdaniem organu w świetle szczegółowo opisanych w decyzji ustaleń dokonanych w trakcie kontroli na miejscu nie sposób uznać iż na działkach rolnych była prowadzona działalność rolnicza, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 i 3 Rozporządzenia PRSK w zw. z regulacjami określonymi w art. 4 ust. 1 ppkt (ii) (iii) Rozporządzenia nr 1307/2013 oraz Załącznikiem nr 2 do Rozporządzenia PRSK. Tym samym Dyrektor OR ARiMR uznał, że zasadnie odmówiono przyznania Skarżącemu wnioskowanych płatności oraz nałożono na niego sankcję na podstawie przepisów rozporządzenia nr 640/2014. 2.1. Skarżący nie zgodził się z decyzją OR ARiMR i w złożonej skardze, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ, zarzucił naruszenie prawa materialnego, a mianowicie:  1) art. 9 ust. 3 akapit pierwszy lit. a/ i b/ rozporządzenia nr 640/2014 poprzez pominięcie wynikającej z tego przepisu dopuszczalności obecności drzew na działce rolnej oraz brak wskazania zarówno w decyzji, jak i w raporcie z kontroli liczby drzew obecnych na działce, a także wyjaśnień czy i dlaczego miałyby one wpływać na prowadzenie działalności rolniczej; 2) § 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 marca 2015 r. w sprawie określenia maksymalnego zagęszczenia drzew; 3) art. 78 oraz art. 80 k.p.a. - poprzez jednoznacznie błędne, tj. niezgodne ze stanem rzeczywistym ustalenie powierzchni kwalifikującej się do płatności za rok 2016 na podstawie nieumotywowanych ocen i domysłów zawartych w uwagach do raportu z przeprowadzonej w miesiącu maju roku 2017 kontroli na miejscu w gospodarstwie skarżącego; 4) art. 11 oraz 107 § 3 k.p.a. - poprzez brak przedstawienia przekonującego i konkretnego uzasadnienia powodów, dla których organ uznał za rzekomo udowodnione wnioski i domysły inspektorów terenowych, o których mowa w pkt. 1, w szczególności zważywszy na ich wewnętrzne sprzeczności oraz ewidentną niezgodność z obowiązującą Instrukcją Kontroli Kwalifikowalności; 5) art. 10 § 1 k.p.a. - poprzez zaniechanie realizacji wyraźnego ustawowego obowiązku poinformowania strony o zakończeniu postępowania przez organ, przez co uniemożliwił stronie zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji, co jest naruszeniem tym bardziej rażącym, że strona wyraźnie informowała organ, że zwróciła się do niezależnego eksperta o wydanie ekspertyzy na temat znajdującego się w aktach sprawy materiału dowodowego i wyraźni zwróciła się z wnioskiem o nie zamykanie postępowania do czasu przedłożenia w/w dokumentu; 6) art. 101 § 1 i 3 k.p.a. - poprzez brak odniesienia się przez organ w formie postanowienia, na które służy zażalenie do złożonego przez stronę wniosku o zawieszenie postępowania do czasu przedłożenia przez stronę konkretnego dokumentu, mogącego stanowić istotny dowód w rozumieniu art. 75 k.p.a. 2.2. Dyrektor OR ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko sformułowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. 2.3. W toku postępowania sądowego Skarżący przedłożył ekspertyzę sporządzoną przez M.R. - botanika, eksperta przyrodniczego oraz oświadczenie P.P. o dokonaniu wykoszenia łąk w sierpniu 2016 roku. Sąd odmówił przeprowadzenia dowodu ze złożonych dokumentów, na co skarżący wniósł o potraktowanie stanowiska zaprezentowanego w przedłożonej ekspertyzie jako własnego. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3. 1. Zgodnie art.1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który jednak dotyczy kognicji sądu w sprawach ze skarg na interpretacje podatkowe, a zatem nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. 3.2. Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach kognicji, Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie naruszała prawa. 3.3. Zaskarżoną decyzją odmówiono Skarżącemu przyznania płatności PRSK oraz nałożono nań sankcję na podstawie art. 19 rozporządzenia nr 640/2014. U podstaw rozstrzygnięcia legło ustalenie, iż Skarżący nie dochował w 2016 roku zasadniczego warunku do przyznania wnioskowanej płatności, tzn. w przepisanym okresie nie dokonał wykoszenia gruntów zgłoszonych do płatności. Kluczowa dla rozstrzygnięcia sprawy była zatem ocena prawidłowości ustaleń faktycznych co do spełnienia przez Skarżącego wszystkich prawnych warunków uzyskania wnioskowanej pomocy. 3.4. Podstawowe warunki przyznania płatności PRST wynikały z § 2 ust. 1 rozporządzenia PRST. Przepis ten stanowił, iż płatność przyznaje się rolnikowi lub zarządcy, o których mowa w art. 28 ust. 2 rozporządzenia nr 1305/2013, jeżeli: 1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 2) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne, o którym mowa w art. 28 ust. 3 rozporządzenia nr 1305/2013 lub art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 807/2014, w ramach określonego pakietu albo jego wariantu, zwane dalej "zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym"; 3) spełnia warunki przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. W przypadku Skarżącego organy przyjęły za spełnione wymogi wynikające z § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, w głównej zaś mierze zakwestionowały spełnienie wymogu wynikającego z § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Brak jakichkolwiek zabiegów świadczył zdaniem Dyrektora OR ARiMR o niespełnieniu warunku wynikającego z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia. Wspomnieć zatem należy, że § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia PRSK ma charakter blankietowy, a jego normatywną treść współtworzą pozostałe przepisy rozporządzenia, w tym: zawarte w załącznikach. W przypadku Skarżącego sporne było spełnienie wymogu wynikającego z załącznika nr 2 (część IV pkt 6 ppkt 2 lit. a/ i b/ rozporządzenia PRSK) czyli przynajmniej jedno- bądź dwukrotnego wykoszenia koniecznego obszaru działki w okresie od 15 czerwca do 30 września 2016 r. który to warunek - jak trafnie wskazały organy - znajdował zastosowanie w przypadku Skarżącego ponieważ deklarował on płatności do pakietu pakiet 5.5 "Półnaturalne łąki świeże". 3.5. W ocenie Sądu, organy ARiMR na podstawie zgromadzonych dowodów prawidłowo ustaliły, iż brak podstaw do uznania, iż skarżący w 2016 r. przeprowadził konieczne zabiegi agrotechniczne. Należy bowiem uznać, iż organy zebrały materiał dowodowy obszerny, wystarczający i miarodajny dla oceny spełnienia przez Skarżącego warunków dla uzyskania wsparcia. Należy zwrócić uwagę, iż organ ustalenia oparł o ustalenia poczynione na podstawie protokołu z kontroli na miejscu oraz dokumentacji fotograficznej (płyta CD - zał. do akt adm., wydruki zdjęć w oryginale akt sprawy dołączonych do akt I SA/Go 212/18). Ustaleniom tym organ dał wyczerpujący wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do działki oznaczonej we wniosku jako "A1" organ, na podstawie analizy dokumentacji fotograficznej ustalił, iż jest ona porośnięta chwastami oraz samosiejami olchy i wierzby w wyniku - jak wskazano - "naturalnej sukcesji" znajdującego się na działce obszaru zalesionego, a zachowanie takiej roślinności na gruncie wyklucza by działka została poddana zabiegowi wykaszania w całym 2016 roku. W przypadku działki "B1" organ stwierdził, iż prowadzone były na niej intensywne prace polegające na wycince drzew w okresie bezpośrednio poprzedzającym kontrolę na miejscu w maju 2017 roku, z czego - w powiązaniu z analizą rozłożenia materiału pozostałego po wycince oraz faktem, iż pozostała część działki była pokryta rosnącymi gęsto drzewami - wywiódł wniosek, iż w 2016 roku działka nie mogła być pokryta łąką i nie mogła być na niej prowadzona jakakolwiek działalność rolnicza. Z kolei na działce "C1" stwierdzono, iż porastają ją kilkuletnie samosieje brzozy i olchy, których położenie oraz wielkość wskazywała na nieprzeprowadzenie zabiegu koszenia łąki w okresie do 30 września 2016 r. Na działce "D1" Dyrektor OR ARiMR stwierdził występowanie obszarów porośniętych w sposób zwarty wieloletnimi drzewami, samosiejami krzewów oraz zeschniętymi trzcinowiskami. Na podstawie obrazów utrwalonych na fotografiach uznał, iż z uwagi na gęstość pokrycia roślinnością działka nie mogła zostać wykoszona w okresie do 30 września 2016 r. a wręcz uznał, iż nie mogła ona być zakwalifikowana jako łąka. W przypadku działki "E1" uznano, iż nie została ona wykoszona ponieważ porastały ją w dacie kontroli rośliny, których wielkość wskazywała na nieprzeprowadzenie koniecznych zabiegów w roku 2016. Zdaniem Sądu Dyrektor OR ARiMR prawidłowo swe spostrzeżenia poczynił na podstawie analizy zdjęć wykonanych w maju 2017 roku i opisał dlaczego ustalił, że na działkach zgłoszonych do PRSK w 2016 roku nie przeprowadzano niezbędnych zabiegów agrotechnicznych. Należy dostrzec, iż opisy zindywidualizował z przyporządkowaniem swym konkluzjom konkretnych, oznaczonych numerami, zdjęć. W ocenie Sądu ustalenia czynione na podstawie fotografii są zupełne, spójne i przekonują o trafności ostatecznej konkluzji o nieprzeprowadzeniu koniecznych zabiegów na wszystkich pięciu zgłoszonych działkach. Wnioskom tym nie można przypisać ani dowolności ani też nie można - jak twierdził Skarżący - uznać, iż Dyrektor OR ARIMR bezkrytycznie oparł się o wnioski zawarte w uwagach w raporcie z kontroli na miejscu. Przeciwnie - obszerny opis zdjęć wskazuje, iż wnioski te zweryfikowano, czyniąc zadość obowiązkowi płynącemu z zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Należy też zwrócić uwagę, iż Skarżący w toku postępowania przed organami obydwu instancji nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego dokonanie zabiegów agrotechnicznych na działkach zgłoszonych do płatności. Tymczasem z art. 27 ustawy z 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 562 ze zm.) wynikają pewne odstępstwa, w zakresie prowadzenia postępowania, w stosunku do regulacji k.p.a. w postępowaniach dotyczących płatności. Przede wszystkim, ustawodawca nie przewidział obowiązywania zasady prawdy obiektywnej, ustalając, że organy prowadzące postępowanie zobowiązane są jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. Nie nałożył natomiast na organy obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Jednocześnie przyjął zasadę, że ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z tego faktu będzie wywodzić skutki prawne. Konsekwencją tego jest przeniesienie na wnioskodawcę inicjatywy dowodowej, w zakresie wykazania spełnienia warunków przyznania wnioskowanej pomocy oraz jednoczesny brak po stronie organu obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na tę okoliczność, a także działania z urzędu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Stosownie bowiem do zasady praworządności, o której mowa w art. 27 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy, a którą należy rozumieć jako działanie organów na podstawie przepisów prawa, organ powinien wprawdzie podejmować działania zmierzające do załatwienia sprawy zgodnie ze stanem faktycznym, niemniej jednak, zgodnie z art. 27 ust. 2 tejże ustawy, to na wnioskodawcy ciążył obowiązek udowodnienia spełnienia kryteriów przyznania pomocy. Ograniczone zostały również zasada czynnego udziału stron w postępowaniu i zasada udzielania informacji, przez ustalenie, że organ zobowiązany jest do ich przestrzegania tylko na żądanie strony. Skarżący nie zastosował się do takich obowiązków procesowych. W odwołaniach od kolejnych decyzji Kierownika ARiMR (pierwsza decyzja tego organu została uchylona w administracyjnym toku instancji) podważał bowiem ustalenia organów czyniąc to w zasadzie wyłącznie przy użyciu argumentów natury formalnej, nie oferując żadnego pozytywnego dowodu podważającego treść znanego raportu z kontroli na miejscu. Tym samym nie dowiódł by spełnił warunki przyznania płatności. Wniosku tego nie mogły podważyć przedłożone w toku postępowania sądowego: prywatna ekspertyza oraz oświadczenie P.P. dotyczącego zabiegu wykoszenia działek Skarżącego w 2016 roku. Należy bowiem wskazać, iż art. 106 § 3 p.p.s.a. czyli przepis stanowiący podstawę prawną do uzupełniającego przeprowadzania dowodów z dokumentów nie pozwala na żądanie przeprowadzenia przed sądem administracyjnym postępowania dowodowego wskazującego na istnienie nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podniosła w toku postępowania przed organem administracji (wyrok NSA z 6.10.2009 r., II FSK 615/08, LEX nr 533874). Stanowisko to jest szczególnie aktualne w niniejszej sprawie właśnie z uwagi na swoisty rozkład ciężaru dowodu w postępowaniach dotyczących przyznania płatności. Wspomniany przepis nie jest również instrumentem służącym do zwalczenia ustaleń faktycznych, z którymi strona skarżąca się nie zgadza (por. wyrok NSA z 20.01.2010 r., II FSK 1306/08, LEX nr 558886). Wskazuje się również, że sąd ocenia legalność decyzji na dzień jej wydania, a zatem kontrolując zgodność z prawem postępowania administracyjnego i wydanej w jego wyniku ostatecznej decyzji administracyjnej, nie ma obowiązku uwzględniać dokumentów powstałych po wydaniu zaskarżonej decyzji, natomiast dokumenty przedstawione przez Skarżącego zostały sporządzone już po wniesieniu skargi (por. wyrok NSA z 26.07.2017 r., II OSK 2100/16, LEX nr 2358606, zob. też B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz LEX/el. 2018 uwagi do art. 106). 3.4. W świetle przedstawionych powyżej - co należy wskazać logicznie wynikających ze zgromadzonego materiału dowodowego oraz przekonująco umotywowanych - ustaleń faktycznych przyjętych przez Dyrektora OR ARiMR, należy uznać, iż Skarżący nie spełnił spornego warunku do przyznania wnioskowanej pomocy jakim przynajmniej jednokrotne wykoszenie koniecznych części powierzchni 5 działek (część IV pkt 6 załącznika nr 2 do rozporządzenia PRSK), a do wsparcia nie kwalifikował się cały areał działek zadeklarowanych do płatności. Uzasadniało to odmowę przyznania wnioskowanej płatności na podstawie § 2 ust. 1 rozporządzenia PRSK oraz art. 19 ust. 2 rozporządzenia 640/2014. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, w przypadku gdy różnica pomiędzy obszarem zgłoszonym, a obszarem kwalifikującym się do wsparcia przekracza 50% nie przyznaje się żadnej pomocy. Ponadto beneficjent podlega dodatkowej karze równej kwocie pomocy lub wsparcia odpowiadającej różnicy między obszarem zgłoszonym a obszarem zatwierdzonym zgodnie z art. 18. Tym samym zasadne było również nałożenie na Skarżącego sankcji w wysokości odpowiadającej kwocie wnioskowanego wsparcia. 3.5. Sąd nie znalazł jednocześnie podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi. 1) Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 9 ust. 3 akapit pierwszy lit. a) i b) rozporządzenia 640/2014, a także rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie określenia maksymalnego zagęszczenia drzew, wskazać należy, iż podstawą odmowy przyznania płatności do działek porośniętych drzewami nie było ustalenie o zbyt dużej ilości drzew, lecz ustalenie o niepoddawaniu działek wykoszeniu w okresie od 15 czerwca do 30 września 2016 r., co logicznie wywiedziono z ustalonego stanu działek w maju 2017 r., który wskazywał na niemożliwość dokonywania przepisowych zabiegów w poprzednim sezonie wegetacyjnym. Organ przyjął, że ilość, jakość i rozmiar porastającej działki roślinności wskazuje na brak prowadzenia na nich jakiejkolwiek działalności. Tym samym organ nie badał i nie miał obowiązku badania zagęszczenia drzew, a więc nie zachodziły przesłanki do stosowania przepisów dotyczących tej kwestii. 2) Nietrafne były również zastrzeżenia Skarżącego dotyczące oparcia ustaleń o niespełnieniu warunków do przyznania płatności o treść raportu z kontroli na miejscu. Zarzut ten zasadniczo oparto o twierdzenie o niezgodnym z instrukcją przypisaniu stwierdzonym nieprawidłowościom w trakcie kontroli na miejscu kodu "DR 18". Jest on jednak chybiony, ponieważ Dyrektor OR ARiMR w zaskarżonej decyzji nie oparł się bezpośrednio na ustaleniach i kwalifikacjach poczynionych przez pracowników organu dokonujących kontroli na miejscu, lecz dokonał weryfikacji spostrzeżeń zawartych w raporcie, czyniąc to na podstawie załączonego do raportu z kontroli na miejscu obszernego materiału fotograficznego. Tym samym nie można zasadnie twierdzić, iż Dyrektor OR ARiMR nie poddał spostrzeżeń kontrolujących krytycznej analizie. 3) Niezasadne było również stanowisko o niepotraktowaniu pisma Skarżącego z [...] grudnia 2017 r. złożonego w toku postępowania odwoławczego jako wniosku o zawieszenie postępowania do czasu przedłożenia przez Skarżącego prywatnej ekspertyzy. W ocenie Sądu, organu odwoławczego taki obowiązek nie obciążał. W ww. piśmie pełnomocnik wskazał, że dokument taki zostanie przedstawiony do dnia 10 stycznia 2018 r. W ocenie Sądu treść pisma nie pozwalała jednak na wyinterpretowanie z niego wniosku o zawieszenie postępowania administracyjnego. Nadto należy stwierdzić, iż zawieszenie takie byłoby niecelowe w sytuacji oznaczenia przez stronę nieodległego terminu w którym zobowiązała się do przedłożenia dokumentu zawierającego - jak należy rozumieć - jej stanowisko w sprawie. Co więcej: organ, honorując żądanie Skarżącego, swą decyzję wydał dopiero [...] lutego 2018 r. zapewniając tym samym stronie wystarczająco długi okres na przedstawienie dowodów czy sformułowanie wniosków dowodowych, czego jednak Skarżący nie uczynił. Tym samym Sąd uznał, iż w postępowaniu odwoławczym nie naruszono art. 78 k.p.a. 4) Niezasadne były twierdzenia Skarżącego dotyczące oparcia ustaleń dotyczących prowadzenia na działkach zabiegów agrotechnicznych w 2016 roku o fotografie wykonane w 2017 roku. Dyrektor OR ARiMR wskazał bowiem przekonująco dlaczego uznał, iż stan działek w 2017 roku pozwalał na przyjęcie kategorycznego wniosku o zaniechaniu wykoszenia działek w 2016 roku. 3.6. Uwzględniając powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło