I SA/Go 215/17

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2017-11-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Damian Bronowicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący został już zwolniony od kosztów sądowych w całości, należy umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy umorzyć, jeśli skarżący został już wcześniej zwolniony od tych kosztów w całości, a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie. Wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, stanowiący część prawa pomocy w zakresie całkowitym, powinien zostać rozpoznany, jeśli skarżący nadal wykazuje brak możliwości ponoszenia kosztów postępowania, zwłaszcza w kontekście konieczności sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący Z.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wcześniej, postanowieniem z 31 maja 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zwolnił go od kosztów sądowych, ale oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, z niewielkimi dochodami i znacznymi wydatkami, w tym związanymi z leczeniem i niepełnosprawnością. Sąd rozpoznał ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z.S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji postanawia: 1. Umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Ustanowić dla skarżącego adwokata. Wyrokiem z 23 sierpnia 2017 r. sygn. akt I SA/Go 215/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę Z.S. na wskazane w sentencji niniejszego orzeczenia postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. W dniu 16 października 2017 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z nadesłanego urzędowego formularza PPF wynika, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Z uzasadnienia wniosku oraz oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że mieszka w mieszkaniu żony, nie posiada oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Z tytułu wynagrodzenia za pracę otrzymuje około 1300 zł netto. Stałe wydatki związane z czynszem, rehabilitacją, ubezpieczeniem, energią elektryczną itd. (jednak bez kosztów wyżywienia) wynoszą około 900 zł. Do wniosku Skarżący załączył zaświadczenie lekarskie wskazujące na konieczność leczenia i opieki oraz orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Rozpoznając wniosek, zauważyć należy, że postanowieniem z 31 maja 2017 r., wydanym w niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i oddalił wniosek o ustanowienie adwokata. Podkreślić należy, że zwolnienie to rozciąga się na całe postępowanie, a zatem skarżący zwolniony jest także od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Oznacza to, że rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne i należy je umorzyć na podstawie art. 249a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."). Rozpoznaniu podlega natomiast wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata. Z uwagi na zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych uznać należy, że jest to wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie bowiem z art. 245 § 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Artykuł 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. wskazuje, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stwierdzić należy, że skoro sytuacja materialna skarżącego była już przedmiotem analizy w postanowieniu z 31 maja 2017 r. i nie uległa ona zmianie, to ustalenia i argumentacja zawarta w ww. orzeczeniu zachowała swą aktualność. Uznać należy, że skarżący wydatkuje w całości środki finansowe uzyskane ze świadczonej pracy na bieżące koszty utrzymania. Jak wynika z przedłożonych do wcześniejszego postępowania w przedmiocie prawa pomocy dokumentów, skarżący pozostaje w stanie separacji. Z przedstawionych przez niego dokumentów i oświadczeń wynika, że nie ma oszczędności, a jego stałe, podstawowe wydatki (w tym związane z leczeniem) pochłaniają niemalże całość dochodów. Wśród stałych wydatków skarżący nie wymienił kosztów wyżywienia, które z pewnością comiesięcznie ponosi. Oświadczenia skarżącego dotyczące jego sytuacji są spójne i znajdują odzwierciedlenie w przedłożonych dokumentach. Skarżący wykazał zatem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania zasadne jest ustanowienie dla skarżącego pełnomocnika z urzędu. Od wyroku z 23 sierpnia 2017 r. przysługuje skarga kasacyjna, która stosownie do art. 175 § 1-3 P.p.s.a. powinna być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło