I SA/Go 218/13

I SA/Go 218/13 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 lipca 2013 r. wniosku "G" sp. z o.o. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku od gier za poszczególne miesiące od stycznia do czerwca 2001 r. oraz za sierpień i wrzesień 2012 r. p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy. I SA/Go 218/13 UZASADNIENIE W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 21.406 zł skarżąca spółka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podniosła, iż z powodu zmian przepisów dotyczących gier na automatach o niskich wygranych obroty spółki spadły, a dodatkowo spółka opłaca podatki wedle wyższej stawki niż obowiązująca przed wejściem w życie ustawy o grach hazardowych. Spółka eksploatuje obecnie 200 automatów do gry, co stanowi 7 % stanu funkcjonujących pod rządami prawa do 31.12.2009 r., w konsekwencji czego brak jest środków na bieżącą działalność. Podniosła, że łączna wysokość wydatków, do poniesienia których jest zobowiązana znacząco przekracza ilości środków zgromadzonych na rachunku bankowym. Środki trwałe z kolei to w większości automaty do gier o niskich wygranych, których w obecnych warunkach nie da się zbyć ani w kraju, ani za granicą. Wedle oświadczenia o majątku i dochodach spółki, jej kapitał zakładowy wynosi 2.500.000 zł. Spółka posiada środki trwałe o łącznej wartości 4.657.599,66 zł, a jej strata bilansowa wyniosła (-) 888.485,30 zł. Spółka nie posiada pieniędzy na rachunkach bankowych, a oba posiadane przez nią rachunki są zajęte w postępowaniu zabezpieczającym. Zgodnie z dodatkowym oświadczeniem przychody spółki za ostatnie trzy miesiące wyniosły 30.229,546 zł, a koszty uzyskania przychodów 30.229.417 zł. Tego rzędu wartość sprzedaży towarów i usług potwierdzają złożone deklaracje VAT - 7. Jednocześnie spółka przedstawiła wyciągi z rachunków bankowych, z których wynika, że rachunki te są zablokowane do kwot przekraczających 8.000.000 zł (na [...] kwietnia 2013 r.). W piśmie z dnia [...] maja 2013 r. strona skarżąca podała, że oprócz wpisu w niniejsze sprawie, otrzymała 13 wezwań do uiszczenia wpisu z WSA w Olsztynie łącznie na kwotę 13.675,00 zł. Brak zwolnienia w takiej sytuacji, będzie w jej ocenie skutkował zamknięciem drogi sądowej z uwagi na nadmierne koszty skumulowane w krótkim okresie czasu. Postanowieniem z dnia 7 czerwca 2013 . referendarz sądowy tut. Sądu odmówił skarżącej spółce przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu podał, że wpis od skargi oraz suma wpisów w innych sprawach prowadzonych przed sądem, stanowią sumę wielokrotnie niższą od kwoty miesięcznych przychodów i wydatków spółki, które za ostatnie trzy miesiące wyniosły ponad 30.000.000 zł. Podniósł, że wykazywanie straty finansowej nie jest argumentem uzasadniającym zwolnienie od kosztów sądowych, jak wskazuje bowiem rozmiar prowadzonej działalności gospodarczej, a w szczególności wartość ponoszonych kosztów uzyskania przychodów, spółka zachowuje płynność finansową. Pomimo zablokowania rachunków bankowych spółka nadal finansuje milionowe wydatki kontynuując działalność gospodarczą. Od w/w postanowienia skarżąca wniosła sprzeciw. W uzasadnieniu podniosła, że wykazane przez nią przychody za 3 miesiące działalności w kwocie 30.229.546,00 zł są jedynie przychodami w ujęciu księgowym. Podana suma stanowi bowiem sumę wszystkich wpłat do automatów i odpowiada jej również księgowa wartość 24.070.171,85 zł. stanowiąca sumę wypłat z owych automatów. Zaznaczył, że pozostałą wartość należy pomniejszyć o podatek od gier, który wyniósł w omawianym okresie 1.969.361,25 zł. Uwzględnić należy także koszty związane bezpośrednio z eksploatacją urządzeń od gier. Z kolei pozostała kwota podlega zajęciu związanemu z zabezpieczeniem dokonanym na rachunkach bankowych, co powoduje, że spółka funkcjonuje w sytuacji, gdy nie jest w stanie zgromadzić żadnych rezerw finansowych. W związku z powyższym, odmowa udzielenia prawa pomocy może zamknąć skarżącej prawo do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 , poz. 270) wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza w przedmiocie prawa pomocy ma ten skutek, że postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Przepis art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. wskazuje, iż Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej jeżeli ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Użycie we wskazanym przepisie zwrotu "gdy wykaże" obarcza ciężarem dowiedzenia powyższych okoliczności stronę, która się o przyznanie prawa pomocy ubiega. Ponadto należy podkreślić, iż Sąd może a nie musi przyznać taką pomoc, gdy w oparciu o wspomniany przepis uzna, że zachodzi taka potrzeba. Niewątpliwie bowiem prawo pomocy ma w swej istocie stanowić zabezpieczenie konstytucyjnej zasady prawa do sądu i służyć podmiotom nie posiadającym dostatecznych środków na ponoszenie niezbędnych kosztów postępowania. Z drugiej strony Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 stycznia 2005 r., FZ 478/04 (niepubl.) podkreślił, że opłaty sądowe, do których zalicza się tez wpis, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienia od ponoszenia tego rodzaju danin są odstępstwem od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia wynikającego z art. 84 ustawy zasadniczej. W niniejszej sprawie skarżąca argumentując zasadność złożonego wniosku poniosła, że w związku z wprowadzeniem ustawy o grach hazardowych, jej dochody znacząco zmalały. W ocenie Sądu wprowadzona zmiana legislacyjna – mając na uwadze obrót jaki spółka wykazuje - nie przemawia za przyznaniem skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zwolnienie od kosztów sądowych dopuszczalne jest bowiem wówczas, gdy z porównania sytuacji majątkowej strony z wysokością obciążających ją kosztów wynikałoby, że pokrycie kosztów sądowych z majątku strony jest niemożliwe, a jednocześnie strona nie posiada możliwości zgromadzenia środków niezbędnych na sfinansowanie kosztów sądowych. Tymczasem skarżąca prowadzi szeroką działalność gospodarczą, co wynika chociażby z odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS (dział 3 – przedmiot działalności przedsiębiorcy). Z tej działalności uzyskuje znaczące przychody przekraczające kwotę 30.000.000 zł. za ostatnie trzy miesiące. Fakt, iż ponosi koszty uzyskania przychodu również w kwocie przekraczającej 30.000.000 zł, nie jest argumentem przemawiającym za zwolnieniem z kosztów sądowych, które również należy postrzega jako normalne koszty działalności gospodarczej. Poniesienie kosztu wiąże się bowiem z możliwością jego sfinansowania. Skoro strona skarżąca spółka ponosi wielomilionowe koszty, to nie sposób przyjąć, że wskazane przez nią przychody są jedynie przychodami księgowymi. W tym kontekście należy również zwrócić uwagę, że choć spółka wykazuje stratę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, to jednak – jak zostało powyżej wskazane - obraca środkami wielokrotnie przekraczającymi wysokość kosztów postępowania. Nie sposób również nie dostrzec, że skarżąca posiada majątek trwały, który wycenia na kwotę 4 657 599,66 zł. Mając na uwadze szeroki zakres działalności jaki skarżąca prowadzi, z pewnością w skład tego majątku nie wchodzą jedynie automaty gier. Ponadto, posiadanie tak licznego majątku trwałego w zasadzie wyłącza możliwość zwolnienia od kosztów sądowych, skoro może on przynieść potencjalne korzyści. Zmniejszony popyt na automaty do gier nie oznacza bowiem, że tego rodzaju urządzeń nie można w ogóle zbyć, ani w inny sposób zagospodarować. Skarżąca podniosła również, że wskazane przez nią rachunki bankowe są zajęte w postępowaniu zabezpieczającym do kwot przekraczających ponad 8.000.0000 zł. Jednak i ta okoliczność zdaniem Sadu nie przemawia za zwolnieniem od kosztów sądowych. Sam fakt zabezpieczenia nie stanowi bowiem automatycznie podstawy do przyznania prawa pomocy. Zgodnie bowiem z art. 7522 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, w razie zajęcia na zabezpieczenie rachunku bankowego przedsiębiorcy lub właściciela gospodarstwa rolnego sąd na wniosek obowiązanego złożony w terminie tygodniowym od dnia doręczenia mu postanowienia o zabezpieczeniu określa, jakie kwoty można pobierać na bieżące wypłaty wynagrodzeń za pracę wraz z podatkiem od wynagrodzenia i innymi ustawowymi ciężarami, a także na bieżące koszty prowadzonej działalności gospodarczej. Zatem tego typu blokada środków do oznaczonej wysokości na rachunku nie oznacza niemożności korzystania z rachunku. Za przyznaniem prawa pomocy nie przemawia również okoliczność zainicjowania przez stronę skarżąca w sumie 13 spraw przed WSA w Olsztynie. Łączna liczba postępowań oraz łączna wysokość wpisów z tego tytułu nie może bowiem przemawiać za przyznaniem skarżącemu praw pomocy. Każda ze spraw jest bowiem rozpatrywana oddzielnie (por. postanowienie NSA z 23.01.2006, I FZ 679/05). Z tych też względów, Sąd na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.