I SA/Go 223/21

PostanowienieWSA w Gorzowie Wielkopolskim2021-05-19

Skład orzekający: Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty jedynie na twierdzeniach o konieczności zaciągnięcia długów i braku znacznych oszczędności, uzasadnia zastosowanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ skarżąca nie wykazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia o konieczności zaciągnięcia długów i braku oszczędności, niepoparte dowodami finansowymi, nie stanowią wystarczającego uzasadnienia dla zastosowania ochrony tymczasowej. Ponadto, decyzja organu pierwszej instancji została już wyeliminowana z obrotu prawnego przez decyzję organu odwoławczego, co czyni wniosek o jej wstrzymanie bezpodstawnym.
Stan faktyczny
Skarżąca R.P. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i ustaliła jej zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. w kwocie 79.260 zł z tytułu dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania obu decyzji, argumentując, że uwzględnienie skargi spowoduje konieczność zaciągnięcia długów z powodu braku znacznych oszczędności. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący:Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniuw dniu 19 maja2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w sprawie ze skargi R.P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzjioraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. R.P., reprezentowana przez adwokata, wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...]. Decyzją tą Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] i ustalił skarżącej zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. w kwocie 79.260 zł z tytułu dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów w wysokości 105.681,00 zł. W skardze tej, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądamiadministracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji, a na wypadek gdyby organ nie uwzględnił jej wniosku skarżąca, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. wniosła aby Sąd administracyjny przychylił się do tego wniosku. Skarżąca podniosła, że uwzględnienie skargi skutkować będzie wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, a późniejsze rozpoznawanie przez organ stosownego wniosku spowoduje, że pogrąży się w długach, które zmuszona będzie zaciągnąć, gdyż nie ma znacznych oszczędności, które pozwoliłyby dokonać opłaty w zaległem wyliczonym zryczałtowanym podatku w wysokości 79.260 zł. Natomiast wstrzymanie wykonania obu ww. decyzji spowoduje, że skarżąca nie będzie musiała zaciągać zobowiązań i pomoże jej być niezależną od najbliższej rodziny. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, wraz z odpowiedzią na skargę przedłożył postanowienie z dnia [...] maja 2021 r. nr [...], którym odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (art. 61 § 4 P.p.s.a.). Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.). Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak bowiem szczegółowego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 17 kwietnia 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 253/15 oraz powołane tam orzecznictwo i literatura; wszystkie cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku Sąd nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego (por. postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14). W rozpoznawanej sprawie skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji a także decyzji organu pierwszej instancji podniosła, że uwzględnienie skargi skutkować będzie wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, a późniejsze rozpoznawanie przez organ stosownego wniosku spowoduje, że pogrąży się w długach, które zmuszona będzie zaciągnąć, gdyż nie ma znacznych oszczędności, które pozwoliłyby dokonać opłaty w zaległem wyliczonym zryczałtowanym podatku w wysokości 79.260 zł. Natomiast wstrzymanie wykonania obu ww. decyzji spowoduje, że skarżąca nie będzie musiała zaciągać zobowiązań i pomoże jej być niezależną od najbliższej rodziny. W ocenie Sądu ww. argumenty skarżącej nie pozwalają przyjąć, że w sprawie zachodzi realna możliwość wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., która uzasadniałaby zastosowanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Po pierwsze z tego względu, że skarżąca nie przedłożyłażadnych dokumentów obrazujących jej aktualną sytuację finansową i majątkową. Natomiast na podstawie samych twierdzeń strony, niepopartych wiarygodnym materiałem źródłowym, nie jest możliwa ocena faktycznego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację finansową skarżącej.Podkreślićtrzeba, że określenie w zaskarżonej decyzji zobowiązania podatkowego nawet w wysokiej kwocie, nie uzasadnia samo z siebie wstrzymania jej wykonania bowiem każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11). Co więcej samo wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami (postanowienie NSA z 9 kwietnia 2015 r., II FZ 128/15). Po drugie zaś skarżąca pominęła zupełnie fakt, że decyzja organu pierwszej instancji została już wyeliminowana z obrotu prawnego przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] lutego 2021 r., która jest przedmiotem skargi w niniejszej sprawie. Brak jest zatem podstaw do jej wstrzymania. Odnosząc się natomiast do twierdzenia skarżącej, że uwzględnienie skargi skutkować będzie wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji wyjaśnić należy, iż Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu nie dokonuje oceny legalności tego aktu lecz ocenia jedynie czy w sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Niemniej jednak, nawet gdyby na dalszym etapie postępowania okazało się, że taka sytuacja wstąpi, to i tak, w świetle wskazanego na wstępie art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a., pozostanie to bez wpływu na możliwość wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji przez Sąd. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło