I SA/Go 225/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielko-polskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 stycznia 2016 r. wniosku I.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi I.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości i podatku rolnym postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Po doręczeniu skarżącej odpisu wyroku oddalającego jej skargę, skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego dla umożliwienia wniesienia skargi kasacyjnej. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, że jest współwłaścicielką myjni samochodowej oraz działki gruntu o pow. 1,1 ha, posiada 500 euro oszczędności, a także, że mieszka z mężem i dwójką dzieci, a łączne dochody rodzin z wynagrodzeń za pracę, emerytur oraz czynszu dzierżawnego wynoszą 2.119 euro netto miesięcznie. Wobec nieudokumentowania sytuacji majątkowej skarżącej, jej pełnomocnika wezwano, by złożył dodatkowo wyciągi z rachunków bankowych skarżącej i jej męża, dokument potwierdzający status bezrobotnej skarżącej, dokumenty potwierdzające wysokość dochodów męża skarżącej oraz informację o wysokości kosztów miesięcznego utrzymania. Pełnomocnik skarżącej w piśmie z dnia [...] grudnia 2015 r. odpowiedział, że wezwanie "wybiega poza wniosek" i że uzyskanie dokumentów wymienionych w żądaniu jest niemożliwe w terminie 7 dni. Podał jedynie, że skarżąca nie jest bezrobotna, lecz jest zatrudniona za zerowym wynagrodzeniem i zajmuje się gospodarstwem domowym. W tym stanie rzeczy wniosek skarżącej nie mógł zostać uwzględniony. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej cyt. jako "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie całkowitym, czyli takim, jakiego przyznania domagała się skarżąca, przysługuje w razie wykazania, że osoba występująca z wnioskiem nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy, w odniesieniu do stanu majątkowego swojego oraz rodziny, skarżąca stwierdziła, że posiada nieruchomość, nie pracuje, a dochody jej rodziny wynoszą 2119 euro miesięcznie. Poinformowała również, że ma 500 euro oszczędności oraz, że ma 1112 euro "obciążeń kredytowych". Na podstawie art. 255 p.p.s.a. pełnomocnika skarżącej wezwano do przedstawienia dokumentów wymienionych we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia, a obrazujących sytuację majątkową skarżącej. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącej stwierdził jedynie, że skarżąca nie jest bezrobotna. Nie złożył jednak dokumentów potwierdzających stan posiadania skarżącej i jej męża oraz wysokość ich dochodów. Samo oświadczenie skarżącej o braku środków na sfinansowanie kosztów postępowania nie mogło zostać uznane za miarodajne i nie dawało podstaw do uznania, że skarżącej nie stać na uiszczenie kosztów sądowych, gdyż wskazywało ono na posiadanie oszczędności oraz stałych dochodów. Z art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że stronę domagającą się przyznania prawa pomocy, obciąża obowiązek wykazania, tzn. niebudzącego wątpliwości udowodnienia, że nie jest w stanie ponieść kosztów swego udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Ewentualnemu wyjaśnieniu wątpliwości wynikających z oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy służy wezwanie do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń na podstawie art. 255 p.p.s.a. Zaniechanie zastosowania się przez stronę do takiego wezwania ma ten skutek, że sąd (lub referendarz sądowy) nie może skorzystać ze wszystkich koniecznych do rozstrzygnięcia wniosku oświadczeń bądź dokumentów źródłowych. Ich brak powoduje, że materiał dowodowy pozostaje niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości. Konsekwencją procesową takiego stwierdzenia może być nieuwzględnienie wniosku w jego pełnym zakresie, a nawet odmowa przyznania prawa pomocy (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, Warszawa 2008, str. 613-614 i powołane tam orzecznictwo). Jak wskazano, w niniejszej sprawie oświadczenia skarżącej nie stanowiło wystarczającej podstawy do zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ nie obrazowało wyczerpująco jej sytuacji majątkowej. Tym samym uznano, że skarżąca nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z udziałem w sprawie. Uwzględniając powyższe postanowiono o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).