I SA/Go 230/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący:Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska po rozpoznaniuw dniu 29 czerwca2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J.D. na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. J.D. wniósł skargę na decyzję Zarządu Województwa z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dofinansowania.W skardze tej, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", zawarł wniosek "o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji, ze względu na to, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków." W motywach uzasadnienia ww. wniosku skarżący podniósł, że zaskarżoną decyzją organ nakazał mu zwrot kwoty 6082,92 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od daty wskazanej w decyzji. Zaznaczył, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia płynności finansowej prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, brakiem możliwości rozliczenia zakończonych projektów wynikających z realizacji innych zawartych umów o dofinansowanie projektu, co mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki zarówno dla niego, jego rodziny, jak i zatrudnionych przez niego osób. Skarżący wskazał, że obecnie nie realizuje żadnego projektu i więcej projektów nie planuje realizować oraz nie realizuje żadnych usług komercyjnych. Posiada kredyt w [...] zaciągnięty w listopadzie 2017 r. w kwocie 100.000,00 zł, który został wzięty na utrzymanie działalności. Miesięczna rata kredytu wynosi 1820,00zł + odsetki średnio 280,00 zł, łącznie ok. 2100,00 zł miesięcznie. Kredyt będzie spłacany do 29.11.2022 r. Posiada także debet na rachunku bieżącym w kwocie 40 000,00 zł (w całości wykorzystany) w celu utrzymywania płynności w płatnościach dla pracowników. Skarżący zaznaczył, że utrzymanie kadry zapewnia możliwość rozliczenia zakończonych wcześniej projektów. Brak kadry to uniemożliwi, co wiąże się z zagrożeniem nierozliczenia środków, nieosiągnięcia wskaźników.W obecnej sytuacji środki przeznaczone zostają w znacznej większości na utrzymanie pracownika i kosztów prowadzenia firmy. Koszty prowadzenia działalności zostały ograniczone do minimum, w ostatnich dwóch latach znacząco zmniejszono zatrudnienie, ograniczono wydatki na prowadzenie biura czy też inne wydatki bieżące. Skarżący podniósł, że w jednym z realizowanych przez niego projektów wstrzymane zostało zatwierdzanie wniosków o płatność, co spowodowało konieczność pokrycia wydatków związanych z realizacją projektu ze środków prywatnych w kwocie około 100 000,00 zł. Wskazał też, że za zeszły rok prowadzenia działalności jego firma wykazała stratę w wysokości 17 300,79 zł. Sytuacja jest bardzo trudna i nie ma rokowań na jej poprawę. Jedynym źródłem utrzymania oraz źródłem dla spłaty zobowiązań jest obecnie dla skarżącego emerytura, stąd też niemożliwe jest dalsze finansowanie działalności gospodarczej z emerytury. Podniósł, że ze względu na pandemię koronawirusa ma nieczynny swój zakład zegarmistrzowski w okresie od drugiej połowy marca 2020 r. do chwili obecnej, tj. ponad rok a tym samym nie osiągnął żadnych przychodów z tego tytułu i prawdopodobnie ze względu na zaawansowany wiek i stan zdrowia nie wróci już do aktywności zawodowej. Skarżący podkreślił, że jego aktualne możliwości płatnicze, w tym pobierana emerytura (skarżący ma 76 lat), niepozwoliły mu na spłatę należności w pełnej wysokości w terminie 14 dni od dnia wydania decyzji. Konieczność spłaty całej kwoty od razu będzie groziła koniecznością ogłoszenia upadłości jego firmy, a co za tym idzie rozwiązania umowy o dofinansowanie, w której wstrzymane zostało zatwierdzanie wniosków o płatność i zwrotem środków, co spowoduje zwiększenie długów i zobowiązań do znacznych wielkości. Wedle wstępnych obliczeń to byłaby to kwota ponad 5,0 mln zł plus odsetki za projekty zamknięte a jeszcze nierozliczone (kilka projektów w trakcie rozliczenia końcowych wniosków o płatność), co spowodowałoby, że upadłość nastąpiłaby bardzo szybko. Nadto skarżący wskazał, że konsekwencją ogłoszenia przez jego firmę upadłości będzie to, że zatrudniona przez niego osoba straci pracę lub źródło utrzymania. Aktualnie zatrudnia on jedną osobę - umowa o pracę, wynagrodzenie 1285,91 zł netto, zatrudnienie na 1/2 etatu oraz zleceniobiorca na działalności gospodarczej - za swoje usługi fakturuje po ich wykonaniu (usługi doraźne wg potrzeb, bez stałego zaangażowania). Konsekwencją zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej będzie to, że jeżeli wskazana osoba straci zatrudnienie i nie znajdzie innego zatrudnienia to będzie zmuszona zarejestrować się jako osoba bezrobotna i skorzystać z zasiłków dla bezrobotnych i pomocy społecznej, co będzie wiązało się z wydatkami na cel poniesionymi ze środków publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 ww. przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności (art. 61 § 4 P.p.s.a.). Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (art. 61 § 6 pkt 1 P.p.s.a.) albo uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 pkt 2 P.p.s.a.). Wskazać należy, że rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Są nimi niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody - nie każdej, a jedynie znacznej - oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych od odwrócenia skutków. Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Analiza orzecznictwa sądów administracyjnych wskazuje, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Nie spełnia funkcji uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego samo powołanie się na przesłankę ustawową niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków czyli powtórzenie treści przepisu, a tym bardziej samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Ocena czy w danej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. należy do sądu, z tym, że w znacznym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej przez stronę we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Brak bowiem szczegółowego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) pozwalających wywieść, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Obowiązkiem strony jest więc poparcie wniosku twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania wspomnianego aktu lub czynności występowały w sprawie – sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (por. postanowienieWSA w Łodzi z dnia 17 kwietnia 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 253/15 oraz powołane tam orzecznictwo i literatura; wszystkie cytowane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku Sąd nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego (por. postanowienie NSA z dnia 12 września 2014 r. sygn. akt I FZ 332/14). W rozpoznawanej sprawie skarżący, domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w obszernym uzasadnieniu wniosku przytoczonym szczegółowo w części wstępnej niniejszego uzasadnienia, podniósł, że natychmiastowe wykonanie decyzji skutkowałoby trudnymi do odwrócenia konsekwencjami w postaci pozbawienia płynności finansowej prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, brakiem możliwości rozliczenia zakończonych projektów wynikających z realizacji innych zawartych umów o dofinansowanie projektu, co mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki zarówno dla niego, jego rodziny, jak i zatrudnionych przez niego osób. Wskazał na obciążający go kredyt oraz debet na koncie, konieczność utrzymania pracownika a także na stratę jaka jego firma poniosła w zeszłym rok. Podniósł, też że obecnie jedynym źródłem jego utrzymania jest emerytura bowiem ze względu na pandemię koronawirusa ma nieczynny swój zakład zegarmistrzowski w okresie od drugiej połowy marca 2020 roku do chwili obecnej, tj. ponad rok a tym samym nie osiągnął żadnych przychodów z tego tytułu i prawdopodobnie ze względu na zaawansowany wiek i stan zdrowia nie wróci już do aktywności zawodowej. Skarżący stwierdził, że konieczność spłaty całej kwoty od razu będzie groziła koniecznością ogłoszenia upadłości jego firmy, a co za tym idzie rozwiązania umowy o dofinansowanie, w której wstrzymane zostało zatwierdzanie wniosków o płatność i zwrotem środków, co spowoduje zwiększenie długów i zobowiązań do znacznych wielkości. Nadto zatrudniana przez niego osoba straci pracę. W ocenie Sądu ww. argumenty skarżącego nie pozwalają jednak przyjąć, że w sprawie zachodzi realna możliwość wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., która uzasadniałaby zastosowanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Skarżący nie przedłożył bowiemżadnych dokumentów potwierdzających wskazywaną przez niego, aktualną sytuację finansową i majątkową. Nadto weryfikacja podniesionych we wniosku argumentów skarżącego nie jest możliwa na podstawie akt administracyjnych sprawy.Natomiast na podstawie samych twierdzeń strony, niepopartychwiarygodnym materiałem źródłowym, nie jest możliwa ocena faktycznego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację finansową skarżącego. Podkreślić trzeba, że określenie w zaskarżonej decyzji zobowiązania nawet w wysokiej kwocie, nie uzasadnia samo z siebie wstrzymania jej wykonania bowiem każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11). Co więcej samo wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami (postanowienie NSA z 9 kwietnia 2015 r., II FZ 128/15). Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.